เกี่ยวกับ MEMORA
อัลไซเมอร์มีกี่ระยะ อาการแต่ละระยะเป็นอย่างไร
คำตอบสั้น: อัลไซเมอร์มักแบ่งเป็น 3 ระยะ คือ ระยะต้น (ไม่รุนแรง) ระยะกลาง (ปานกลาง) และระยะท้าย (รุนแรง) ส่วนแพทย์อาจใช้แบบประเมินที่ละเอียดกว่า เช่น GDS และ FAST ซึ่งแบ่งเป็น 7 ขั้น ตามที่แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม พ.ศ. 2563 ของสถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ ใส่ไว้ในภาคผนวก ระยะเป็นเพียงแนวทางคร่าว ๆ แต่ละคนดำเนินโรคเร็วช้าไม่เท่ากัน และอาการของแต่ละระยะคาบเกี่ยวกันได้
สรุปสั้นสำหรับคนรีบ
- แบบที่ครอบครัวเข้าใจง่ายคือ 3 ระยะ: ต้น กลาง ท้าย ตามที่สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐ (Alzheimer's Association) และสถาบันผู้สูงอายุแห่งชาติสหรัฐ (NIA) ใช้
- แบบ 7 ขั้น (GDS/FAST) ขั้น 1–2 ยังไม่ใช่สมองเสื่อม ขั้น 3 คือภาวะปริชานบกพร่องเล็กน้อย (MCI) ขั้น 4–7 คือสมองเสื่อมจากน้อยไปมาก
- ระยะกลางมักยาวกว่าระยะอื่น และเป็นช่วงที่ผู้ป่วยต้องการคนช่วยมากขึ้นเรื่อย ๆ
- ข้อมูลต่างประเทศระบุว่าหลังวินิจฉัยผู้ป่วยอยู่ได้เฉลี่ย 4–8 ปี บางคนถึง 20 ปี ตัวเลขนี้แตกต่างกันมากในแต่ละคน
- อาการแย่ลงเร็วภายในชั่วโมงหรือไม่กี่วัน ไม่ใช่การ "ข้ามระยะ" เสมอไป อาจเป็นภาวะสับสนเฉียบพลันที่ต้องพบแพทย์ทันที
- ระยะต้นเป็นช่วงเวลาที่เหมาะในการวางแผนการเงิน กฎหมาย และการดูแลระยะท้ายโดยให้ผู้ป่วยได้ร่วมตัดสินใจเอง
อัลไซเมอร์มีกี่ระยะ
สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐอธิบายว่า โรคมักค่อย ๆ ดำเนินไปใน 3 ระยะ คือ ระยะต้น ระยะกลาง และระยะท้าย ซึ่งในทางการแพทย์อาจเรียกว่า ไม่รุนแรง ปานกลาง และรุนแรง
สถาบันผู้สูงอายุแห่งชาติสหรัฐ (NIA) เพิ่มอีกช่วงหนึ่งไว้ก่อนหน้า เรียกว่า ระยะก่อนมีอาการ (preclinical) งานวิจัยชี้ว่าการเปลี่ยนแปลงในสมอง เช่น การสะสมของโปรตีนอะไมลอยด์และเทา อาจเริ่มขึ้นตั้งแต่ 10 ปีหรือนานกว่านั้นก่อนจะมีปัญหาความจำ แต่ NIA ย้ำว่า ไม่ใช่ทุกคนที่มีการเปลี่ยนแปลงนี้จะกลายเป็นสมองเสื่อม
ถ้าอยากเข้าใจพื้นฐานของโรคก่อน อ่านได้ที่ อัลไซเมอร์คืออะไร
แบ่ง 3 ระยะกับแบบ 7 ขั้น (GDS และ FAST) ต่างกันอย่างไร
แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม 2563 ภาคผนวก 13 (เล่ม 305–307) ใส่แบบประเมินระยะไว้สองชุดที่แพทย์ไทยใช้ได้
1. Global Deterioration Scale (GDS) ดูที่ความจำและความคิดเป็นหลัก แบ่ง 7 ขั้น
- ขั้น 1 ปกติ ไม่มีปัญหาความจำ
- ขั้น 2 ขี้ลืมตามวัย เช่น ลืมชื่อคน วางของแล้วนึกไม่ออก ซึ่งคนใกล้ชิดและแพทย์ยังไม่คิดว่าเป็นสมองเสื่อม
- ขั้น 3 ภาวะปริชานบกพร่องเล็กน้อย (MCI) ขี้ลืมมากขึ้น สมาธิแย่ลง ตามบทสนทนาไม่ทัน คนใกล้ชิดเริ่มสังเกตเห็น
- ขั้น 4 สมองเสื่อมระยะไม่รุนแรง
- ขั้น 5 สมองเสื่อมระยะปานกลาง
- ขั้น 6 สมองเสื่อมระยะรุนแรง
- ขั้น 7 สมองเสื่อมระยะรุนแรงมาก
2. Functional Assessment Staging (FAST) ดูที่ความสามารถในการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น ขั้น 5 ต้องมีคนช่วยเลือกเสื้อผ้าให้เหมาะ ขั้น 6 ต้องมีคนช่วยแต่งตัว อาบน้ำ เข้าห้องน้ำ และเริ่มกลั้นปัสสาวะหรืออุจจาระไม่อยู่ ขั้น 7 พูดได้น้อยลงจนเหลือไม่กี่คำต่อวัน แล้วเดินไม่ได้ ลุกนั่งเองไม่ได้ ยิ้มไม่ได้ และชันคอเองไม่ได้ตามลำดับ
ข้อดีของแบบ 7 ขั้นคือบอกได้ละเอียดว่าตอนนี้ต้องช่วยอะไรบ้าง แนวทางไทย (เล่ม 142) ใช้ FAST ร่วมกับคะแนนแบบทดสอบ TMSE และความสามารถทำกิจวัตรประจำวัน เพื่อวางแผนการดูแลล่วงหน้าให้เหมาะกับแต่ละระยะ ส่วนแบบ 3 ระยะเหมาะกับการคุยกันในครอบครัว
อาการระยะต้น (ไม่รุนแรง) เป็นอย่างไร
สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐระบุว่าในระยะต้น ผู้ป่วยหลายคนยังใช้ชีวิตได้เองค่อนข้างมาก บางคนยังทำงานและเข้าสังคมได้ แต่เริ่มมีปัญหา เช่น
- นึกคำหรือชื่อคนไม่ออก จำชื่อคนที่เพิ่งรู้จักไม่ได้
- ลืมสิ่งที่เพิ่งอ่าน ถามคำถามเดิมซ้ำ
- วางของมีค่าผิดที่แล้วหาไม่เจอ
- วางแผนหรือจัดการเรื่องที่มีหลายขั้นตอนยากขึ้น
- จัดการเงินและจ่ายบิลผิดพลาด ใช้เวลาทำงานประจำวันนานขึ้น
- อารมณ์และบุคลิกเปลี่ยน วิตกกังวลหรือหงุดหงิดง่ายขึ้น
แนวทางไทย (ตาราง 1 เล่ม 31) ระบุว่า กิจวัตรที่ต้องใช้อุปกรณ์ เช่น ใช้โทรศัพท์ ทำอาหาร จัดการเงิน จัดยา จะเสียไปตั้งแต่ระยะแรก ขณะที่กิจวัตรพื้นฐาน เช่น อาบน้ำ แต่งตัว เข้าห้องน้ำ จะเสียในระยะท้าย และผู้ป่วยสมองเสื่อมส่วนใหญ่ไม่รู้ตัวว่ามีปัญหา
NIA ระบุว่าอัลไซเมอร์มักได้รับการวินิจฉัยในระยะนี้ รายละเอียดเพิ่มเติมอ่านที่ อัลไซเมอร์ระยะแรก และ สัญญาณเตือนสมองเสื่อม
อาการระยะกลาง (ปานกลาง) เป็นอย่างไร
ระยะกลางมักเป็นระยะที่ยาวกว่าระยะอื่นและอาจกินเวลาหลายปี (สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐ) อาการเด่นชัดขึ้นจนกระทบชีวิตประจำวัน เช่น
- ลืมเหตุการณ์และเรื่องราวชีวิตของตัวเอง จำที่อยู่หรือเบอร์โทรศัพท์ตัวเองไม่ได้
- สับสนว่าอยู่ที่ไหน วันนี้วันอะไร
- ต้องมีคนช่วยเลือกเสื้อผ้าให้เหมาะกับอากาศหรือโอกาส
- เริ่มกลั้นปัสสาวะหรืออุจจาระไม่อยู่
- นอนกลางวันมาก กลางคืนกระสับกระส่าย
- เดินออกจากบ้านแล้วหลงทาง
- ระแวง หลงผิด หรือทำพฤติกรรมซ้ำ ๆ บางคนจำคนในครอบครัวสับสนเป็นบางครั้ง (NIA)
ใน GDS ขั้น 5 ผู้ป่วยยังแต่งตัว อาบน้ำ ทำอาหารได้แต่ต้องมีคนช่วย ส่วนขั้น 6 ต้องช่วยอย่างมาก อาจลืมชื่อญาติใกล้ชิด แต่ยังจำเรื่องสมัยหนุ่มสาวได้ดี
การดูแลในระยะนี้มีรายละเอียดมาก อ่านต่อที่ สมองเสื่อมระยะกลาง
อาการระยะท้าย (รุนแรง) เป็นอย่างไร
ในระยะท้าย ผู้ป่วยต้องพึ่งคนอื่นแทบทุกเรื่อง สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐและ NIA อธิบายอาการที่พบบ่อยไว้ว่า
- สื่อสารได้น้อยมาก อาจพูดได้เป็นคำ ๆ บอกความเจ็บปวดไม่ได้
- ไม่รับรู้เหตุการณ์ที่เพิ่งเกิดหรือสิ่งรอบตัว
- การเดิน การนั่ง และต่อมาการกลืนเปลี่ยนไป
- น้ำหนักลด ไม่ค่อยสนใจอาหาร นอนมากขึ้น
- กลั้นปัสสาวะและอุจจาระไม่ได้
- ติดเชื้อง่าย โดยเฉพาะปอดอักเสบ
NIA ระบุว่าสาเหตุการเสียชีวิตที่พบบ่อยในผู้ป่วยอัลไซเมอร์คือปอดอักเสบจากการสำลัก ซึ่งเกิดเมื่อกลืนไม่ดีแล้วอาหารหรือน้ำหลุดเข้าปอด รายละเอียดการดูแลอ่านที่ สมองเสื่อมระยะสุดท้าย
แต่ละระยะกินเวลานานแค่ไหน
ไม่มีใครบอกได้แน่นอน แหล่งที่เชื่อถือได้ให้ตัวเลขเป็นค่าเฉลี่ยกว้าง ๆ ดังนี้
- สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐ: หลังวินิจฉัย ผู้ป่วยอยู่ได้เฉลี่ย 4–8 ปี แต่อยู่ได้ถึง 20 ปี ขึ้นกับปัจจัยอื่น ๆ
- MedlinePlus (หอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติสหรัฐ): อาจอยู่ได้ตั้งแต่ 3 ถึง 20 ปีหลังวินิจฉัย ช่วงสุดท้ายของโรคอาจนานตั้งแต่ไม่กี่เดือนถึงหลายปี และ ถ้าโรคพัฒนาเร็ว ก็มีแนวโน้มจะแย่ลงเร็ว
- อาจารย์แพทย์ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล: ผู้ป่วยอัลไซเมอร์อยู่ได้เฉลี่ย 8–10 ปี
ตัวเลขต่างกันเพราะเป็นข้อมูลจากต่างกลุ่มและต่างวิธี อย่าใช้ตัวเลขเหล่านี้คาดการณ์ชีวิตของคนในบ้านโดยตรง แหล่งที่อ้างข้างต้นไม่ได้แยกว่าแต่ละระยะยาวกี่ปี บอกเพียงว่าระยะกลางมักยาวกว่าระยะอื่น อ่านเรื่องนี้ละเอียดที่ อัลไซเมอร์อยู่ได้กี่ปี
ทำไมบางคนเหมือนข้ามระยะ หรืออาการขึ้น ๆ ลง ๆ
สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐเตือนว่า การจัดผู้ป่วยให้อยู่ระยะใดระยะหนึ่งทำได้ยาก เพราะอาการคาบเกี่ยวกัน บางคนความจำแย่มากแต่ยังเดินได้ดี บางคนพฤติกรรมเปลี่ยนก่อนความจำ
ถ้าอาการแย่ลงแบบกะทันหัน ให้คิดถึงสาเหตุอื่นด้วย
- ภาวะสับสนเฉียบพลัน (delirium): แนวทางไทย (ตาราง 3 เล่ม 34) ระบุว่าเริ่มเฉียบพลัน ระดับความรู้สึกตัวแปรปรวนเป็นชั่วโมงหรือวัน และ เกิดซ้อนบนสมองเสื่อมเดิมได้ MedlinePlus ระบุสาเหตุที่พบ เช่น ติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ ปอดอักเสบ ยาบางชนิด ขาดน้ำหรือเกลือแร่ผิดปกติ อ่านต่อที่ ภาวะสับสนเฉียบพลันต่างจากสมองเสื่อมอย่างไร
- อาการช่วงเย็น (sundown): สับสนหรือหงุดหงิดช่วงเย็นเป็นแบบแผนเดิม ๆ โดยระดับความรู้สึกตัวไม่ลดลง (แนวทางไทย ตาราง 32 เล่ม 182) อ่านที่ อาการซันดาวน์
- สมองเสื่อมจากหลอดเลือด: MedlinePlus ระบุว่าอาการอาจแย่ลงเป็นขั้น ๆ หลังหลอดเลือดสมองตีบแต่ละครั้ง และมักเกิดร่วมกับอัลไซเมอร์ อ่านที่ สมองเสื่อมจากหลอดเลือดสมอง
- สมองเสื่อมชนิด Lewy body: NIA ระบุว่าความคิดความตื่นตัวแปรปรวนได้ในแต่ละวัน อ่านที่ สมองเสื่อมชนิด Lewy body
มีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669: สับสนหรือซึมลงอย่างรวดเร็ว ปลุกไม่ค่อยตื่น มีไข้ร่วมกับสับสน แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด หายใจลำบาก ชัก หรือหกล้มศีรษะกระแทก
ควรเตรียมการดูแลอะไรในแต่ละระยะ
ระยะต้น: วางแผนขณะที่ผู้ป่วยยังตัดสินใจได้
- สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐระบุว่าระยะต้นเป็นช่วงเวลาที่เหมาะในการวางแผนเรื่องกฎหมาย การเงิน และความต้องการช่วงท้ายของชีวิต เพราะผู้ป่วยยังร่วมตัดสินใจได้
- แนวทางไทย (เล่ม 142) แนะนำให้เสนอการวางแผนดูแลล่วงหน้า (advance care plan) กับผู้ที่มีสมองเสื่อมทุกราย และควรเริ่มตั้งแต่ระยะแรก เรื่องข้อกฎหมายให้ปรึกษานักกฎหมาย
- ให้ผู้ดูแลช่วยจัดยาและดูเรื่องการเงิน ประเมินว่ายังขับรถได้ปลอดภัยหรือไม่
ระยะกลาง: ปรับบ้านและหาคนช่วย
- หาว่าผู้ป่วยยังทำอะไรได้เอง แล้วแบ่งงานให้ง่ายลง (สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐ)
- ปรับบ้านให้ปลอดภัย ป้องกันการหลงทาง อ่านที่ ปรับบ้านให้ปลอดภัยสำหรับผู้สูงอายุ
- ผู้ดูแลควรได้พัก แนวทางไทย (เล่ม 63) กล่าวถึงการดูแลแทนชั่วคราว (respite care) และศูนย์ดูแลกลางวัน
- แนวทางไทย (เล่ม 144) ระบุว่าระยะกลางเป็นช่วงเหมาะในการคุยกันเรื่องหัตถการยื้อชีวิต เช่น การใส่สายให้อาหาร การใส่ท่อช่วยหายใจ และการกู้ชีพ
ระยะท้าย: เน้นความสุขสบายและศักดิ์ศรี
- ดูแลการกิน การกลืน ผิวหนัง และการพลิกตัว อ่านที่ ดูแลผู้สูงอายุติดเตียง
- สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐแนะนำว่าแม้ผู้ป่วยพูดไม่ได้ ก็ยังรับรู้ผ่านการฟังเพลงที่ชอบ การสัมผัสอย่างอ่อนโยน
- แนวทางไทย (เล่ม 149) แนะนำให้เสนอทางเลือกการดูแลระยะท้าย (hospice) แก่ผู้ป่วยระยะรุนแรง โดยเน้นความสุขสบาย อ่านที่ การดูแลแบบประคับประคองในผู้ป่วยสมองเสื่อม
ภาพรวมการดูแลที่บ้านทุกระยะอ่านได้ที่ ดูแลผู้ป่วยสมองเสื่อมที่บ้าน
เมื่อไรควรกลับไปพบแพทย์เพื่อประเมินใหม่
NIA แนะนำว่า ผู้ที่มีปัญหาความจำควรนัดตรวจติดตามทุก 6–12 เดือน และ MedlinePlus แนะนำให้ติดต่อแพทย์เมื่อ
- อาการโดยรวมแย่ลงกว่าเดิม
- ครอบครัวดูแลที่บ้านไม่ไหวแล้ว
- มีการเปลี่ยนแปลงทางจิตใจอย่างกะทันหัน (กรณีนี้ต้องไปทันที ไม่ต้องรอวันนัด)
สิ่งที่ควรพาไปพบแพทย์ก่อนวันนัดเดิม ได้แก่ พฤติกรรมใหม่ที่จัดการไม่ได้ หกล้มบ่อย น้ำหนักลด เริ่มไอหรือสำลักเวลากิน นอนไม่หลับต่อเนื่อง หรือสงสัยผลข้างเคียงของยา แนวทางไทย (ตาราง 10 เล่ม 71–72) ระบุว่ายาโดเนเพซิล (donepezil) อาจทำให้คลื่นไส้ นอนไม่หลับ ชีพจรช้า หรือวูบได้
ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาสมองเสื่อมเอง ให้จดอาการแล้วนำยาและอาหารเสริมทุกชนิดไปให้แพทย์หรือเภสัชกรดู วิธีเตรียมตัวอ่านที่ เตรียมตัวพาผู้สูงอายุไปหาหมอ
ได้ยินว่ามีอาหารเสริมชะลอระยะของอัลไซเมอร์ได้ จริงไหม
NIA ระบุว่า ปัจจุบันยังไม่มียาหรือวิถีชีวิตใดที่ป้องกันอัลไซเมอร์ได้ และเตือนให้ระวังยาเม็ด อาหารเสริม หรือเกมฝึกสมองที่สัญญาว่าช่วยความจำ เพราะอาจไม่ปลอดภัย เสียเงินเปล่า หรือทั้งสองอย่าง
แนวทางเวชปฏิบัติไทย (เล่ม 70) ระบุว่าสมุนไพรแบบเดี่ยวหรือตำรับยังไม่มีหลักฐานที่ชัดเจน ส่วนยาที่ใช้รักษาอัลไซเมอร์ในปัจจุบัน MedlinePlus ระบุว่าช่วยชะลอการแย่ลงของอาการได้แต่ประโยชน์อาจไม่มาก สิ่งที่ช่วยได้จริงในทุกระยะคือการพบแพทย์ต่อเนื่อง การดูแลที่เหมาะกับระยะ และการดูแลผู้ดูแลเอง
ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: เม็มโมร่า (MEMORA)
เม็มโมร่า (MEMORA) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เลข อย. 13-1-01566-5-0069 ผลิตโดย บริษัท โอดี อินโนวาคอสเม็กซ์ จำกัด จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 800 มก. ฉลากแนะนำรับประทานวันละ 1 แคปซูล เลข อย. คือการจดแจ้งผลิตภัณฑ์อาหาร ไม่ใช่การรับรองสรรพคุณ
ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: เห็ดหัวลิง (Lion's Mane) 250 มก. · สารสกัดพรมมิ (Brahmi) 150 มก. · โคลีน ไบทาร์เทรต (99%) 90 มก. ซึ่งให้โคลีนราว 37 มก. ต่อวันตามฉลาก (คำนวณ) · สารสกัดใบแปะก๊วย 50 มก. · ไพริดอกซิน ไฮโดรคลอไรด์ 2 มก. ซึ่งให้วิตามินบี 6 ราว 1.65 มก. ต่อวันตามฉลาก (คำนวณ) · ส่วนประกอบอื่น: เปลือกแคปซูลเจลาติน สี INS171 (ไทเทเนียมไดออกไซด์) INS551 INS470ii และมอลโตเด็กซ์ตริน
คำเตือนบนฉลาก: อาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า · เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ควรรับประทานอาหารหลากหลายครบ 5 หมู่
ระยะของอัลไซเมอร์ต้องประเมินและดูแลกับแพทย์ ส่วนหลักฐานในคนของส่วนประกอบแต่ละตัวมีดังนี้
- เห็ดหัวลิง 250 มก. — งานทดลองในญี่ปุ่นกับผู้มีภาวะปริชานบกพร่องเล็กน้อย 30 คน ใช้เห็ดหัวลิงผงวันละ 3,000 มก. มากกว่าในแคปซูลราว 12 เท่า (คำนวณ) คะแนนแบบทดสอบสูงกว่ากลุ่มยาหลอกระหว่างกิน แต่หลังหยุด 4 สัปดาห์คะแนนลดลง งานในคนหนุ่มสาวส่วนใหญ่ผลไม่ชัด ฉลากไม่ระบุว่าเป็นดอกเห็ด เส้นใย หรือสารสกัด และมีรายงานการแพ้รุนแรง
- สารสกัดพรมมิ 150 มก. — งานในคนสุขภาพดีที่พบผลเล็กเฉพาะบางด้าน ส่วนใหญ่ใช้สารสกัดมาตรฐานวันละ 300 มก. ราว 2 เท่าของในแคปซูล (คำนวณ) และฉลากไม่ระบุปริมาณสารบาโคไซด์ ในผู้ป่วยอัลไซเมอร์ การทบทวนงานทดลอง 5 งานพบว่าไม่ต่างจากยาหลอกหรือยาโดเนเพซิล โดยหลักฐานมีความเชื่อมั่นต่ำมาก
- โคลีน ไบทาร์เทรต 90 มก. — ให้โคลีนราว 7–9% ของปริมาณที่ผู้ใหญ่ควรได้รับต่อวัน (คำนวณ) งานทดลองที่ให้โคลีนไบทาร์เทรต 2.0–2.5 กรัมไม่เพิ่มความจำ และงานเล็กในผู้ป่วยอัลไซเมอร์ที่ใช้โคลีนขนาดสูงไม่พบผู้ใดดีขึ้น
- สารสกัดใบแปะก๊วย 50 มก. — งาน GEM ในผู้สูงอายุ 75 ปีขึ้นไป 3,069 คน ใช้วันละ 240 มก. มากกว่าในแคปซูล 4.8 เท่า (คำนวณ) ติดตามเฉลี่ย 6.1 ปี ไม่ลดการเกิดสมองเสื่อมหรืออัลไซเมอร์ และไม่ชะลอความจำถดถอย การทบทวนของ Cochrane สรุปว่าหลักฐาน "ไม่สอดคล้องและเชื่อถือไม่ได้" ใบแปะก๊วยคือที่มาของคำเตือนเรื่องเลือดแข็งตัวช้าบนฉลาก
- ไพริดอกซิน 2 มก. — ให้วิตามินบี 6 ใกล้เคียงค่าแนะนำต่อวันของผู้สูงอายุ งานที่พบผลบางด้านใช้บี 6 วันละ 20 มก. ราว 12 เท่า (คำนวณ) ร่วมกับกรดโฟลิกและบี 12 ซึ่งไม่มีในผลิตภัณฑ์นี้ และเห็นผลเฉพาะคนที่มีโฮโมซิสเทอีนสูง ส่วนการวิเคราะห์รวม 11 งานราว 22,000 คน พบว่าวิตามินบีไม่มีผลต่อปริชาน
ต้องบอกตรง ๆ ว่า ยังไม่มีงานวิจัยที่ทดสอบสูตรผลิตภัณฑ์นี้เอง และไม่มีหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นี้ช่วยความจำ ทำให้ระยะของโรคช้าลง ป้องกัน หรือรักษาอัลไซเมอร์ในระยะใด ไม่ใช้แทนยาสมองเสื่อมหรือการพบแพทย์ตามนัด
ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ
- ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด (เช่น วาร์ฟาริน) ยาต้านเกล็ดเลือด (เช่น แอสไพริน โคลพิโดเกรล) ยาแก้ปวดกลุ่มเอ็นเสด ผู้ที่เลือดออกง่าย หรือกำลังจะผ่าตัดหรือทำฟัน: ฉลากเตือนว่าอาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า ต้องปรึกษาแพทย์ก่อน
- ผู้ใช้ยาสมองเสื่อม เช่น donepezil rivastigmine galantamine memantine: ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาเอง และยังไม่มีงานในคนเรื่องใช้ร่วมกับพรมมิ ต้องแจ้งแพทย์ก่อน
- ผู้มีประวัติชักหรือใช้ยากันชัก และผู้ป่วยพาร์กินสันที่ใช้ยาเลโวโดปา: ปรึกษาแพทย์ก่อน
- ผู้แพ้เห็ดหรือเคยแพ้สมุนไพร: เห็ดหัวลิงมีรายงานการแพ้รุนแรง
- ผู้ที่กินวิตามินรวมหรือบีรวมอยู่แล้ว: ต้องนับวิตามินบี 6 รวมทุกแหล่ง
- ผู้ป่วยที่จำไม่ได้ว่ากินอะไรไปแล้ว: ผู้ดูแลควรเป็นคนจัดยาและอาหารเสริมทุกชนิด และนำรายการทั้งหมดไปให้แพทย์หรือเภสัชกรดู
อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความเม็มโมร่าทั้งหมด
ผลิตภัณฑ์นี้มีสารสกัดใบแปะก๊วย ฉลากระบุว่าอาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า ผู้ที่ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ผู้ที่จะผ่าตัด ผู้มีประวัติชัก และผู้ที่ใช้ยาสมองเสื่อมหรือยาประจำตัวอื่น ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน ห้ามหยุดหรือปรับยาที่แพทย์สั่งเอง ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช่ยา ไม่ใช้แทนการตรวจวินิจฉัยหรือการรักษาภาวะสมองเสื่อม
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน
ข้อความสำคัญท้ายบทความ
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล
ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง รวมถึงยาสมองเสื่อม ยาพาร์กินสัน และยาจิตเวช แม้จะรู้สึกว่าอาการดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค
หากผู้สูงอายุมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ สับสนหรือซึมลงอย่างรวดเร็ว แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก สำลักจนหายใจลำบาก ชัก หรือหกล้มศีรษะกระแทก ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 · หากผู้ป่วยหรือผู้ดูแลมีความคิดทำร้ายตัวเอง โทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ได้ฟรีตลอด 24 ชั่วโมง
ราคาโปรโมชัน 690 บาท ต่อกล่อง · 4 กล่อง 1,790 · 8 กล่อง 3,290 · 15 กล่อง 5,690 · 24 กล่อง 8,290 บาท (พ.ย. 2569)
ดูข้อมูลจากฉลากจริงของ MEMORA →คำถามที่พบบ่อย
อัลไซเมอร์มีกี่ระยะ
แบบที่ใช้กันทั่วไปมี 3 ระยะ คือ ระยะต้น (ไม่รุนแรง) ระยะกลาง (ปานกลาง) และระยะท้าย (รุนแรง) ส่วนแพทย์อาจใช้แบบประเมิน GDS หรือ FAST ที่แบ่งเป็น 7 ขั้น ซึ่งขั้น 1–2 ยังไม่ใช่สมองเสื่อม ขั้น 3 คือภาวะปริชานบกพร่องเล็กน้อย และขั้น 4–7 คือสมองเสื่อมจากน้อยไปมาก ตามภาคผนวกของแนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม 2563
อัลไซเมอร์แต่ละระยะใช้เวลากี่ปี
ไม่มีตัวเลขแน่นอนของแต่ละระยะ สมาคมอัลไซเมอร์สหรัฐระบุว่าระยะกลางมักยาวกว่าระยะอื่นและอาจกินเวลาหลายปี ส่วนภาพรวมหลังวินิจฉัย ผู้ป่วยอยู่ได้เฉลี่ย 4–8 ปี บางคนถึง 20 ปี และ MedlinePlus ระบุช่วง 3–20 ปี ตัวเลขเหล่านี้เป็นค่าเฉลี่ยที่แตกต่างกันมากในแต่ละคน
อาการแย่ลงกะทันหันแปลว่าเข้าสู่ระยะสุดท้ายแล้วใช่ไหม
ไม่จำเป็น อาการที่แย่ลงภายในชั่วโมงหรือไม่กี่วันอาจเป็นภาวะสับสนเฉียบพลันจากการติดเชื้อ ขาดน้ำ หรือยา ซึ่งเกิดซ้อนบนสมองเสื่อมเดิมได้ ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่ง เช่น ซึมลงเร็ว มีไข้ร่วมกับสับสน หายใจลำบาก แขนขาอ่อนแรง หรือพูดไม่ชัด ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669
ระยะไหนที่ควรวางแผนเรื่องเงินและการรักษาในอนาคต
ระยะต้นเป็นช่วงเวลาที่เหมาะ เพราะผู้ป่วยยังร่วมตัดสินใจได้ แนวทางเวชปฏิบัติไทยแนะนำให้เริ่มวางแผนดูแลล่วงหน้าตั้งแต่ระยะแรก และเมื่อเข้าระยะกลางควรคุยเรื่องหัตถการยื้อชีวิต เช่น สายให้อาหารหรือท่อช่วยหายใจ ส่วนรายละเอียดทางกฎหมายควรปรึกษานักกฎหมาย
ควรพาผู้ป่วยอัลไซเมอร์ไปตรวจติดตามบ่อยแค่ไหน
สถาบันผู้สูงอายุแห่งชาติสหรัฐแนะนำให้ผู้มีปัญหาความจำตรวจติดตามทุก 6–12 เดือน หรือตามที่แพทย์นัด แต่ควรไปก่อนนัดถ้าอาการแย่ลง ดูแลที่บ้านไม่ไหว หกล้ม น้ำหนักลด หรือสำลักเวลากิน และห้ามหยุดหรือปรับยาสมองเสื่อมเอง
แหล่งอ้างอิง
บทความนี้เรียบเรียงจากข้อมูลขององค์กรสาธารณสุขและสถาบันวิจัยต่อไปนี้ กดเข้าไปอ่านต้นทางเองได้ทุกแหล่ง
- Stages of Alzheimer'sAlzheimer's Association
- What Are the Signs of Alzheimer's Disease?National Institute on Aging (NIA)
- Alzheimer diseaseMedlinePlus Medical Encyclopedia, U.S. National Library of Medicine
- แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม (ฉบับสมบูรณ์ 2563)สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข
- Memory Problems, Forgetfulness, and AgingNational Institute on Aging (NIA)
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารนี้ไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ร่วมกับยาประจำตัว
เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์โดย บริษัท อินฟินิตี้ บลู จำกัด หนึ่งในตัวแทนจำหน่ายของบริษัท โฮปฟูล จำกัด
เผยแพร่เมื่อ 2026-10-19
อ่านต่อ
ต้อกระจก ตามัว ทำให้สมองเสื่อมได้ไหม ผ่าตัดต้อแล้วเกี่ยวกับความจำแค่ไหน
งานวิจัยพบผู้สูงอายุที่สายตาไม่ดีเสี่ยงสมองเสื่อมสูงขึ้น และผู้ผ่าตัดต้อกระจกเสี่ยงต่ำกว่า แต่ยังไม่พิสูจน์เหตุและผล ลูกหลานควรตรวจทั้งตาและความจำ
กินยาวัณโรคอยู่ ทำไมหมอให้วิตามินบี 6 ด้วย ชาปลายมือปลายเท้าต้องทำอย่างไร
ยาวัณโรคไอโซไนอาซิดทำให้ร่างกายใช้วิตามินบี 6 ได้น้อยลง ชาปลายมือปลายเท้าต้องบอกหมอ แนวทางไทยใช้บี 6 กี่มิลลิกรัม และวิตามินรวมใช้แทนได้ไหม
หน้าชา ปากชา ลิ้นชา เกิดจากอะไร ชาแบบไหนเป็นสัญญาณอัมพาต
หน้าชาครึ่งซีก ปากชา ลิ้นชา เกิดจากอะไรได้บ้าง แยกอัมพาต โรคเบลล์ หายใจเร็ว น้ำตาลต่ำ แคลเซียมต่ำ และรู้ว่าอาการแบบไหนต้องโทร 1669 ทันที
เมทิลโคบาลามินกับไซยาโนโคบาลามิน วิตามินบี 12 สองรูปต่างกันอย่างไร
เมทิลโคบาลามิน (เมโคบาลามิน) กับไซยาโนโคบาลามินต่างกันตรงไหน รูปไหนดูดซึมดีกว่าจริงไหม ไซยาไนด์อันตรายไหม และงานวิจัยใช้ขนาดเท่าไรเมื่อขาดบี 12
