ปวดกระดูกทั้งตัว ปวดกระดูกขา แขน เกิดจากอะไรได้บ้าง

คำตอบสั้น: อาการปวดที่คนเรียกว่า "ปวดกระดูก" ส่วนใหญ่มาจากกล้ามเนื้อหรือข้อ ปวดกระดูกจริงพบน้อยกว่า แต่ต้องใส่ใจ สาเหตุมีตั้งแต่การบาดเจ็บ การใช้งานหนัก กระดูกพรุนที่มีกระดูกหักหรือยุบ ภาวะกระดูกนิ่มจากขาดวิตามินดี แคลเซียมในเลือดสูง การติดเชื้อในกระดูก ไปจนถึงมะเร็งที่ลามมากระดูก ห้องสมุดการแพทย์สหรัฐ (MedlinePlus) แนะนำให้พบแพทย์เมื่อปวดกระดูกโดยไม่รู้สาเหตุ แพทย์จะซักประวัติ ตรวจร่างกาย และอาจตรวจเลือดหรือเอกซเรย์

สรุปสั้นสำหรับคนรีบ

• •MedlinePlus ระบุว่า ปวดกระดูกพบน้อยกว่าปวดข้อและปวดกล้ามเนื้อ แต่ ปวดกระดูกที่ไม่รู้สาเหตุต้องพบแพทย์
• •ภาวะกระดูกนิ่ม (osteomalacia) จากขาดวิตามินดี ทำให้ปวดกระดูกกระจายทั่ว โดยเฉพาะสะโพก ร่วมกับกล้ามเนื้ออ่อนแรง
• •กระดูกพรุนที่ยังไม่หักมักไม่ปวด ถ้าปวดหลังขึ้นมาทันทีอาจเป็นกระดูกสันหลังยุบ
• •ผู้ที่ใช้ ยาลดไขมันกลุ่มสแตติน แล้วปวด เจ็บ หรืออ่อนแรงของกล้ามเนื้อ ต้องรีบแจ้งแพทย์ ห้ามหยุดยาเอง
• •ถ้าปวดและมีข้อใดข้อหนึ่ง คือ มีไข้ น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ ปวดจนตื่นกลางคืน หรือเคยเป็นมะเร็ง ต้องรีบพบแพทย์

ปวดกระดูกกับปวดกล้ามเนื้อ ปวดข้อ ต่างกันอย่างไร

การแยกด้วยตัวเองทำได้แค่คร่าว ๆ แต่ช่วยให้เล่าอาการกับแพทย์ได้ชัดขึ้น

ปวดกล้ามเนื้อ

มักปวดเมื่อยเป็นบริเวณกว้าง เกี่ยวกับการใช้งานหรือท่าทาง เช่น หลังยกของ ทำงานหนัก หรือนั่งนาน บางครั้งเกิดจากยา เช่น ยาลดไขมันกลุ่มสแตติน (ดูหัวข้อถัดไป)

ปวดข้อ

ปวดตรงข้อ เช่น เข่า สะโพก นิ้วมือ สถาบันโรคข้อและกระดูกของสหรัฐ (NIAMS) อธิบายว่า ข้อเสื่อม มักปวดเวลาใช้ข้อ ดีขึ้นเมื่อพัก และฝืดตอนเช้าไม่เกิน 30 นาที ส่วน ข้ออักเสบรูมาตอยด์ มักเป็นสองข้างเหมือนกัน ที่ข้อมือ มือ เท้า และฝืดตอนเช้านานกว่า 30 นาที ซึ่งต้องพบแพทย์โรคข้อ

ปวดกระดูก

MedlinePlus อธิบายว่าคืออาการปวดหรือไม่สบายในกระดูกหนึ่งชิ้นหรือหลายชิ้น บางครั้งสาเหตุชัด เช่น กระดูกหักจากอุบัติเหตุ แต่บางสาเหตุไม่ชัดเจน

ถ้าแยกไม่ออก ไม่เป็นไร สิ่งสำคัญคือสังเกตว่าปวดตรงไหน เริ่มเมื่อไร แย่ลงหรือไม่ และมีอาการอื่นร่วมหรือไม่ เพราะเป็นคำถามที่แพทย์จะถามตามที่ MedlinePlus ระบุ

ปวดกระดูกเกิดจากอะไรได้บ้าง

MedlinePlus ยกตัวอย่างสาเหตุของอาการปวดกระดูก ได้แก่

• •การบาดเจ็บ และ การใช้งานหนักซ้ำ ๆ
• •การสูญเสียแร่ธาตุในกระดูก (กระดูกพรุน) โดยเฉพาะเมื่อมีกระดูกหักหรือยุบ
• •การติดเชื้อในกระดูก
• •เลือดไปเลี้ยงกระดูกไม่พอ เช่น ในโรคเลือดบางชนิด
• •มะเร็งของกระดูก มะเร็งที่ลามมากระดูก และมะเร็งเม็ดเลือดขาว

สาเหตุที่พบในผู้สูงอายุและอธิบายเพิ่มได้ มีดังนี้

ขาดวิตามินดีจนกระดูกนิ่ม

MedlinePlus อธิบายว่า ภาวะกระดูกนิ่ม (osteomalacia) มักเกิดจากปัญหาที่ทำให้ขาดวิตามินดี อาการคือ ปวดกระดูกกระจายทั่ว โดยเฉพาะที่สะโพก กล้ามเนื้ออ่อนแรง และกระดูกหักโดยไม่มีการบาดเจ็บรุนแรง ถ้าแคลเซียมในเลือดต่ำอาจมีชารอบปาก ชาหรือเหน็บที่แขนขา และตะคริวที่มือหรือเท้า

กลุ่มที่เสี่ยงตามที่ MedlinePlus ระบุ เช่น ผู้ที่อยู่แต่ในบ้านหรือทำงานในอาคารตลอดวัน ใส่เสื้อผ้าปกปิดมิดชิด ไม่ดื่มนม ย่อยนมไม่ได้ ดูดซึมอาหารไม่ดีจากโรคลำไส้หรือหลังผ่าตัดกระเพาะ ผู้ป่วยไตวายหรือโรคตับ และผู้ที่ใช้ยากันชัก อ่านอาการขาดวิตามินดีเพิ่มที่ ขาดวิตามินดีอาการอย่างไร

MedlinePlus ระบุข้อสำคัญอีกข้อว่า ภาวะกระดูกนิ่มอาจให้ผลตรวจมวลกระดูกที่ดูเหมือนกระดูกพรุน แพทย์จึงต้องตรวจเลือดประกอบ ไม่ได้ดูแค่ค่ามวลกระดูก การรักษาใช้วิตามินดี แคลเซียม และฟอสฟอรัสตามขนาดที่แพทย์กำหนด

กระดูกพรุนที่มีกระดูกหักหรือยุบ

กระดูกพรุนเองมักไม่ปวด แต่ NIAMS ระบุว่าเมื่อ กระดูกสันหลังหัก จะปวดหลังรุนแรง ตัวเตี้ยลง หรือหลังค่อม และกระดูกที่เปราะมากอาจหักได้จากการก้ม ยกของ หรือแม้แต่ไอ อ่านเพิ่มที่ กระดูกสันหลังยุบ และ กระดูกพรุนเกิดจากอะไร

แคลเซียมในเลือดสูง

MedlinePlus ระบุว่าสาเหตุที่พบบ่อยของแคลเซียมในเลือดสูงคือ ต่อมพาราไทรอยด์ทำงานเกิน อาการที่อาจพบ ได้แก่ คลื่นไส้ อาเจียน เบื่ออาหาร ท้องผูก กระหายน้ำ ปัสสาวะบ่อย กล้ามเนื้ออ่อนแรง สับสน และ ปวดกระดูก อ่านต่อที่ แคลเซียมในเลือดสูง

ปวดกระดูกขา แขน เชิงกราน บอกอะไรได้บ้าง

ตำแหน่งช่วยให้แพทย์คิดถึงสาเหตุ แต่บอกโรคไม่ได้ ตัวอย่างที่มีแหล่งรองรับ

• •ปวดกระดูกกระจายหลายที่ โดยเฉพาะสะโพก ร่วมกับกล้ามเนื้ออ่อนแรง เข้ากับภาวะกระดูกนิ่มตามที่ MedlinePlus อธิบาย
• •ปวดสะโพกมากหลังล้ม ลงน้ำหนักไม่ได้ อาจเป็นสะโพกหัก ต้องไปโรงพยาบาลทันที
• •ปวดขาร้าวลงต่ำกว่าเข่า มักเกี่ยวกับเส้นประสาทจากหลัง ไม่ใช่ตัวกระดูกขา อ่านที่ ปวดร้าวลงขา
• •ปวดแขนหรือขาข้างเดียวที่เป็นมากขึ้นเรื่อย ๆ ปวดกลางคืน ต้องให้แพทย์ตรวจหาสาเหตุ เพราะ MedlinePlus ระบุว่าบางสาเหตุของปวดกระดูกไม่ชัดเจน เช่น มะเร็งที่ลามมากระดูก

ยาลดไขมันสแตตินกับอาการปวดเมื่อย

ผู้สูงอายุไทยจำนวนมากกินยาลดไขมันกลุ่มสแตติน เช่น อะทอร์วาสแตติน ข้อมูลยาของ MedlinePlus ระบุว่ายานี้อาจทำให้ ปวดข้อ ได้ และระบุว่า ปวดกล้ามเนื้อ กดเจ็บ หรืออ่อนแรง เป็นอาการที่พบไม่บ่อยแต่อาจรุนแรง ถ้าเกิดขึ้นให้ ติดต่อแพทย์ทันที

ห้ามหยุดยาลดไขมันเอง ให้แพทย์เป็นผู้ประเมินว่าอาการเกี่ยวกับยาหรือไม่ และตัดสินใจว่าจะปรับยาอย่างไร อ่านรายละเอียดที่ กินยาลดไขมันแล้วปวดกล้ามเนื้อ

ปวดกระดูกทั้งตัวในผู้สูงอายุ ต้องตรวจเลือดอะไร

แพทย์เลือกการตรวจตามประวัติและการตรวจร่างกาย ตัวอย่างที่ MedlinePlus ระบุไว้ในหน้าปวดกระดูกและภาวะกระดูกนิ่ม

• •ความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด (CBC) และการแยกชนิดเม็ดเลือดขาว
• •ระดับวิตามินดี อ่านวิธีอ่านผลที่ ตรวจวิตามินดีในเลือด
• •แคลเซียม ฟอสเฟต และเกลือแร่
• •ค่าไต (ครีเอตินีน)
• •อัลคาไลน์ฟอสฟาเทส (ALP) เอนไซม์ที่สูงได้จากโรคกระดูกหรือตับ
• •ฮอร์โมนพาราไทรอยด์ (PTH) และฮอร์โมนอื่นตามที่สงสัย
• •ตรวจปัสสาวะ
• •ภาพถ่ายทางรังสี เช่น เอกซเรย์ สแกนกระดูก CT หรือ MRI และตรวจมวลกระดูก

ค่าตรวจขึ้นกับรายการที่แพทย์สั่งและสิทธิการรักษา ให้สอบถามโรงพยาบาลที่ใช้สิทธิ หรือสายด่วน สปสช. 1330

ความเชื่อที่พบบ่อยเรื่องปวดกระดูก

"ปวดกระดูกทั้งตัวแปลว่ากระดูกพรุน" ไม่จริงเสมอไป กระดูกพรุนที่ยังไม่หักมักไม่ปวด อาการปวดทั่วตัวอาจมาจากกล้ามเนื้อ ข้อ ขาดวิตามินดี ยา หรือโรคอื่น ต้องหาสาเหตุ

"แก่แล้วปวดกระดูกเป็นเรื่องธรรมดา" MedlinePlus แนะนำให้ถือว่าอาการปวดกระดูกเป็นเรื่องสำคัญ และพบแพทย์ถ้าไม่รู้สาเหตุ

"กินแคลเซียมหรือวิตามินดีเองก่อน ถ้าไม่หายค่อยไปหาหมอ" ไม่ควร เพราะอาจทำให้วินิจฉัยช้า และผู้ที่มีแคลเซียมในเลือดสูงอยู่แล้วอาจแย่ลงถ้าเสริมแคลเซียมหรือวิตามินดีเอง

"กินยาแก้ปวดไปเรื่อย ๆ ได้" การกินยาแก้ปวดต่อเนื่องโดยไม่รู้สาเหตุอาจทำให้พลาดการวินิจฉัย ผู้มีโรคประจำตัวหรือใช้ยาหลายชนิดควรถามแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ยาแก้ปวดต่อเนื่อง

เมื่อไรต้องรีบพบแพทย์

ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669

• •หกล้มแล้วปวดสะโพกมาก ลุกยืนหรือลงน้ำหนักขาไม่ได้ หรือขาสั้นลงผิดรูป
• •ปวดหลังหลังล้มหรือถูกกระแทกแรง
• •กลั้นปัสสาวะหรืออุจจาระไม่ได้ หรือชารอบก้นหรือรอบทวารหนัก
• •ขาอ่อนแรงหรือชาขึ้นมาทันที
• •ข้อบวม ปวดมากเวลาขยับ ขึ้นมาอย่างรวดเร็ว
• •มีไข้พร้อมข้อบวม

นัดพบแพทย์โดยเร็ว ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ซึ่ง MedlinePlus ระบุว่าเป็นสัญญาณที่ต้องประเมินในผู้ปวดหลัง และใช้เป็นแนวสังเกตอาการปวดกระดูกได้

• •ปวดมากขึ้นเวลานอน หรือปวดจนตื่นกลางคืน
• •มีไข้โดยไม่ทราบสาเหตุ
• •น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ
• •เคยเป็นมะเร็ง
• •ใช้ยาสเตียรอยด์
• •ปวดกระดูกที่ไม่รู้สาเหตุ หรือปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ

ดูสัญญาณอันตรายเพิ่มเติมได้ที่ ปวดกระดูกแบบไหนอันตราย

เตรียมตัวก่อนไปพบแพทย์เรื่องปวดกระดูก

MedlinePlus ระบุคำถามที่แพทย์มักถาม ได้แก่ ปวดตรงไหน ปวดมานานเท่าไรและเริ่มเมื่อไร ปวดมากขึ้นหรือไม่ และมีอาการอื่นร่วมหรือไม่ การเตรียมคำตอบไว้ช่วยให้การตรวจตรงจุดขึ้น

• •จดตำแหน่งและลักษณะการปวด เช่น ปวดทั่วตัวหรือจุดเดียว ปวดตอนขยับหรือตอนพัก ปวดกลางคืนหรือไม่
• •จดอาการอื่นที่เป็นด้วย เช่น ไข้ น้ำหนักลด อ่อนแรง ชา ตะคริว ท้องผูก ปัสสาวะบ่อย
• •นำยา วิตามิน และอาหารเสริมทุกชนิดไปด้วย รวมถึงยาลดไขมัน ยากันชัก ยาสเตียรอยด์ และแคลเซียมหรือวิตามินดีที่ซื้อกินเอง
• •บอกประวัติหกล้ม กระดูกหัก และโรคประจำตัว เช่น โรคไต โรคตับ มะเร็ง
• •นำผลตรวจเลือดหรือผลตรวจมวลกระดูกเดิม ถ้ามี

ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: เบต้าแคลโปรพลัส (BETA CAL PRO PLUS)

เบต้าแคลโปรพลัส (BETA CAL PRO PLUS) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ตรา เบต้า แคล โปร พลัส เลข อย. 13-1-01566-5-0027 ผลิตโดย บริษัท โอดี อินโนวาคอสเม็กซ์ จำกัด (ปทุมธานี) จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 850 มก. ฉลากระบุให้รับประทานวันละ 2 แคปซูล เลข อย. คือการจดแจ้งผลิตภัณฑ์อาหาร ไม่ใช่การรับรองสรรพคุณ

ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: แคลเซียม แอล-ทรีโอเนต (98%) 350 มก. · แคลเซียม อะมิโนแอซิด คีเลต (40%) 135 มก. · ผงเชอร์รี่ทาร์ต 100 มก. · แคลเซียมจากเปลือกหอยมุก 50 มก. · ผงโคลอสตรุ้ม (colostrum) 25 มก. · สารสกัดโรสฮิป 24.22 มก. · คอลลาเจน ไทป์ ทู 20 มก. · สารสกัดขมิ้นชัน 16 มก. · สารสกัดขิง 10 มก. · วิตามินดี 3 (100,000 IU/g) 0.5 มก. (คิดเป็นราว 50 IU หรือ 1.25 ไมโครกรัม คำนวณ)

คำเตือนบนฉลาก: ผู้ที่เป็นโรคนิ่วไม่ควรรับประทาน · ห้ามใช้ในผู้ที่มีท่อน้ำดีอุดตัน · เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ควรรับประทานอาหารหลากหลายครบ 5 หมู่ · ฉลากระบุว่า ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

ส่วนประกอบที่เกี่ยวกับบทความนี้ เทียบปริมาณในแคปซูลกับขนาดที่ใช้ในงานวิจัย

• •วิตามินดี 3 0.5 มก. — คิดเป็นราว 50 IU ต่อแคปซูล หรือราว 100 IU ต่อวันละ 2 แคปซูล (คำนวณ) ซึ่งน้อยกว่าปริมาณที่คนไทยอายุ 51–70 ปีควรได้รับต่อวัน (600 IU) หลายเท่า ผู้ที่แพทย์ตรวจพบว่าขาดวิตามินดีหรือมีภาวะกระดูกนิ่ม ต้องรักษาตามขนาดที่แพทย์สั่ง งานทดลอง VITAL ใช้วันละ 2,000 IU (20 เท่าของในแคปซูล คำนวณ) ในผู้ใหญ่ที่ไม่ได้คัดเฉพาะคนขาดวิตามินดี ไม่ลดกระดูกหัก ผู้ที่ได้วิตามินดีจากแพทย์อยู่แล้วให้นับรวมทุกแหล่ง
• •แคลเซียม อะมิโนแอซิด คีเลต (40%) 135 มก. — ฉลากไม่ได้บอกว่า "40%" หมายถึงร้อยละของอะไร จึงคำนวณแคลเซียมธาตุจากส่วนนี้ไม่ได้ ส่วนที่คำนวณได้มีเฉพาะแคลเซียม แอล-ทรีโอเนต 350 มก. ราว 44 มก. ต่อแคปซูล หรือราว 89 มก. ต่อวัน (คำนวณ) ผู้ที่มีแคลเซียมในเลือดสูงหรือโรคพาราไทรอยด์ต้องปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ผลิตภัณฑ์ที่มีแคลเซียม

ไม่มีหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นี้ลดอาการปวดกระดูก ปวดกล้ามเนื้อ หรือปวดข้อ ส่วนประกอบแต่ละตัวมีงานวิจัยในคนจำนวนจำกัด ส่วนใหญ่ใช้ปริมาณมากกว่าในแคปซูลหลายเท่า และยังไม่มีงานวิจัยของสูตรผลิตภัณฑ์นี้โดยตรง อาการปวดกระดูกที่ไม่รู้สาเหตุต้องให้แพทย์ตรวจก่อน ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช้แทนการตรวจหาสาเหตุหรือยาที่แพทย์สั่ง

ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ

• •ผู้ที่เป็นโรคนิ่ว: ฉลากระบุว่าไม่ควรรับประทาน ส่วนผู้ที่เคยเป็นนิ่ว (ไต ทางเดินปัสสาวะ ถุงน้ำดี) ให้ปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้มีท่อน้ำดีอุดตัน: ฉลากห้ามใช้ ขมิ้นชันมีงานในคนพบว่าทำให้ถุงน้ำดีบีบตัว
• •ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง ฟอกไต แคลเซียมในเลือดสูง หรือโรคพาราไทรอยด์: ปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้ใช้ยาไทรอยด์ ยาปฏิชีวนะบางกลุ่ม (ควิโนโลน เตตราไซคลีน) ยากระดูกพรุนกลุ่มบิสฟอสโฟเนต หรือยาเหล็ก: แคลเซียมอาจลดการดูดซึมยาเหล่านี้ ระยะห่างที่เหมาะสมขึ้นกับชนิดยา ให้เภสัชกรหรือแพทย์กำหนดเวลา
• •ผู้ใช้ยาขับปัสสาวะกลุ่มไทอะไซด์ หรือยาไดจอกซิน: แจ้งแพทย์ก่อน
• •ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ยาแก้ปวดกลุ่มเอ็นเสด (NSAIDs) ผู้มีเลือดออกง่าย หรือจะผ่าตัดหรือทำฟัน: ผลิตภัณฑ์มีขมิ้นชันและขิง ต้องปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้มีโรคตับ: ขมิ้นชันมีรายงานตับอักเสบ ถ้ามีตัวเหลือง ปัสสาวะสีเข้ม อ่อนเพลียมาก หรือคลื่นไส้ ให้หยุดและพบแพทย์
• •ผู้แพ้โปรตีนนมวัว: มีโคลอสตรุ้ม (น้ำนมเหลือง) ควรหลีกเลี่ยงหรือปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้มีประวัติแพ้หอยหรืออาหารทะเล: มีแคลเซียมจากเปลือกหอยมุก ควรปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้ที่ได้วิตามินดีหรือแคลเซียมจากแพทย์อยู่แล้ว: นับรวมทุกแหล่ง และห้ามเปลี่ยนยาเอง
• •ผู้ใช้ยากระดูกพรุน ยาเกาต์ หรือยาแก้ปวดข้อ: ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาเอง

อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความเบต้าแคลโปรพลัสทั้งหมด

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล

ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง รวมถึงยากระดูกพรุน ยาเกาต์ ยาสเตียรอยด์ และยาแก้ปวด แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค และไม่ใช้แทนการตรวจมวลกระดูกหรือการรักษาของแพทย์

หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ หกล้มแล้วปวดสะโพกมาก ลุกยืนหรือลงน้ำหนักขาไม่ได้ ขาดูผิดรูปหรือสั้นลงหลังล้ม กลั้นปัสสาวะหรืออุจจาระไม่ได้ ชารอบก้นหรือรอบทวารหนัก ขาอ่อนแรงขึ้นมาทันที เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669

ถ้ามีไข้และข้อบวมแดงร้อน อาจเป็นข้ออักเสบติดเชื้อ ให้ไปโรงพยาบาลวันนี้ ไม่ต้องรอนัด