เกี่ยวกับ MEMORA
ซึมเศร้าแล้วขี้ลืม ภาวะคล้ายสมองเสื่อม แยกอย่างไร
คำตอบสั้น: ซึมเศร้าทำให้ขี้ลืมได้จริง สถาบันผู้สูงอายุแห่งชาติสหรัฐ (NIA) จัด"มีปัญหาในการจดจ่อ จดจำ หรือตัดสินใจ" ไว้ในอาการที่พบบ่อยของภาวะซึมเศร้าในผู้สูงอายุ และ MedlinePlus ระบุว่าในรายที่รุนแรง อาการซึมเศร้าอาจดูคล้ายสมองเสื่อม การแยกสองภาวะนี้ด้วยตาเปล่าทำได้ยาก เพราะ NIA ระบุด้วยว่าซึมเศร้าพบบ่อยในผู้ป่วยสมองเสื่อม และอาจเป็นสัญญาณเตือนแรก ๆ ของสมองเสื่อม ทางที่ถูกคือพาไปพบแพทย์เพื่อตรวจทั้งสองเรื่องพร้อมกัน ข่าวดีคือ NIA ระบุว่าซึมเศร้าส่วนใหญ่ดีขึ้นเมื่อได้รับการรักษา และแนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อมของไทยจัดซึมเศร้าไว้ในปัจจัยที่ควรแก้ไขเมื่อความจำถดถอย
สรุปสั้นสำหรับคนรีบ
- ซึมเศร้าทำให้สมาธิ ความจำ และการตัดสินใจแย่ลงได้ (NIA)
- ในผู้สูงอายุ ซึมเศร้าอาจไม่ได้แสดงเป็นความเศร้า แต่เป็นความรู้สึกเฉยชา ไม่สนใจสิ่งที่เคยชอบ หรืออาการทางกาย
- ในรายรุนแรง อาการอาจดูคล้ายสมองเสื่อม (MedlinePlus) บางคนเรียกว่า "ภาวะคล้ายสมองเสื่อมจากซึมเศร้า"
- จุดสังเกตเบื้องต้นจากแนวทางเวชปฏิบัติไทย: ซึมเศร้ามักเกิดเป็นสัปดาห์และมีความรู้สึกผิดหรือสิ้นหวัง ส่วนสมองเสื่อมค่อยเป็นค่อยไปเป็นเดือน แต่แยกเองที่บ้านไม่ได้
- ซึมเศร้าที่เริ่มครั้งแรกในวัยสูงอายุ อาจเป็นสัญญาณแรกของสมองเสื่อม จึงต้องติดตามความจำต่อแม้รักษาซึมเศร้าแล้ว
- เริ่มที่แพทย์ประจำหรือโรงพยาบาลใกล้บ้านได้ แพทย์จะตรวจหาโรคทางกาย แล้วส่งต่อจิตแพทย์หรือแพทย์ระบบประสาทตามความจำเป็น
- มีความคิดทำร้ายตัวเอง ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 และโทรปรึกษาสายด่วนสุขภาพจิต 1323
ซึมเศร้าทำให้สมาธิและความจำแย่ลงได้อย่างไร
NIA ระบุว่าภาวะซึมเศร้าเป็นโรคทางอารมณ์ที่ร้ายแรง ซึ่งกระทบทั้งความรู้สึก การกระทำ และความคิด และไม่ใช่ส่วนปกติของความชรา อาการที่พบบ่อยในผู้สูงอายุตามที่ NIA ระบุ ได้แก่
- อารมณ์เศร้า กังวล หรือรู้สึกว่างเปล่าต่อเนื่อง
- รู้สึกสิ้นหวัง รู้สึกผิด ไร้ค่า หรือช่วยตัวเองไม่ได้
- หงุดหงิด กระสับกระส่าย นั่งไม่ติด
- หมดความสนใจในสิ่งที่เคยชอบ
- อ่อนเพลีย ไม่มีแรง เคลื่อนไหวหรือพูดช้าลง
- จดจ่อ จดจำ หรือตัดสินใจได้ยาก
- ละเลยหน้าที่สำคัญ เช่น งานหรือความรับผิดชอบในครอบครัว
- นอนไม่หลับ ตื่นเช้ากว่าปกติ หรือนอนมากเกินไป
- กินมากหรือน้อยกว่าเดิม น้ำหนักขึ้นหรือลงโดยไม่ตั้งใจ
- ดื่มเหล้าหรือใช้ยามากขึ้น
- คิดถึงความตาย หรือคิดฆ่าตัวตาย
ในชีวิตประจำวัน ผลที่ครอบครัวเห็นได้คือ คนที่ซึมเศร้าอาจลืมว่าวางของไว้ไหน ลืมนัด อ่านหนังสือแล้วไม่เข้าหัว หรือคิดช้าตัดสินใจไม่ได้ ซึ่งในสายตาลูกหลานอาจดูเหมือนพ่อแม่ "เริ่มหลง"
NIA ยังเตือนว่าซึมเศร้าในผู้สูงอายุสังเกตยาก บางคนไม่ได้เศร้าเด่น แต่เฉยชาหรือไม่อยากเล่าความรู้สึก และในบางวัฒนธรรม ซึมเศร้าแสดงออกเป็นอาการทางกาย เช่น ปวดเมื่อย ปวดหัว ปวดท้อง หรือระบบย่อยอาหารแปรปรวน อ่านเพิ่มที่ ซึมเศร้าอาการทางกาย อ่อนเพลีย ไม่มีแรง และ ผู้สูงอายุซึมเศร้า สังเกตอย่างไร
นอกจากนี้ MedlinePlus ระบุว่าอาการอย่างอ่อนเพลีย เบื่ออาหาร และนอนไม่หลับ มักถูกมองว่าเป็นเรื่องของอายุหรือโรคทางกาย ทำให้ซึมเศร้าในระยะแรกถูกมองข้าม
ภาวะคล้ายสมองเสื่อมจากซึมเศร้าคืออะไร
คำนี้ใช้เรียกกรณีที่ผู้สูงอายุมีอาการหลงลืม คิดช้า สับสน จนดูเหมือนสมองเสื่อม แต่ต้นเหตุหลักคือภาวะซึมเศร้า บางตำราเรียกว่า pseudodementia
MedlinePlus ระบุตรง ๆ ว่าในรายที่รุนแรง อาการซึมเศร้าในผู้สูงอายุอาจคล้ายสมองเสื่อม บทความทบทวนทางประสาทวิทยาจากญี่ปุ่น (ตีพิมพ์ปี 2021) ก็อธิบายว่า มีผู้ป่วยซึมเศร้าจำนวนหนึ่งที่มาคลินิกเพราะสงสัยว่าตัวเองเป็นสมองเสื่อม เนื่องจากอาการสองโรคคล้ายกัน และย้ำว่าการแยกให้ถูกสำคัญ เพราะซึมเศร้ามีโอกาสรักษาให้ดีขึ้นได้มาก ต่างจากสมองเสื่อมส่วนใหญ่ที่ยังไม่มีการรักษาที่ต้นเหตุ
แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม พ.ศ. 2563 ของสถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ จัดซึมเศร้าไว้ในปัจจัยที่ควรแก้ไข ในผู้ที่มีปัญหาความคิดความจำ ร่วมกับยา โรคทางกาย และการนอนผิดปกติ NIA และ MedlinePlus ก็ระบุว่าความจำที่แย่ลงจากซึมเศร้า วิตกกังวล ปัญหาการนอน หรือผลข้างเคียงยา มักดีขึ้นเมื่อหาสาเหตุเจอและได้รับการรักษา ภาพรวมสาเหตุที่แก้ได้อ่านที่ สมองเสื่อมหายได้ไหม สาเหตุที่รักษาได้ซึ่งต้องตรวจหาก่อน
จุดสังเกตที่ช่วยแยกซึมเศร้ากับสมองเสื่อม
ข้อสำคัญก่อน: จุดสังเกตเหล่านี้ช่วยให้เล่าอาการกับแพทย์ได้ดีขึ้น แต่ใช้วินิจฉัยเองที่บ้านไม่ได้ และสองภาวะเกิดพร้อมกันได้
แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม พ.ศ. 2563 มีตารางเทียบภาวะสับสนเฉียบพลัน สมองเสื่อม และซึมเศร้า สรุปได้ว่า
- ซึมเศร้า: อาการค่อยเป็นค่อยไป เป็นมานานระดับสัปดาห์ และมีอารมณ์เด่น เช่น รู้สึกผิด สิ้นหวัง
- สมองเสื่อม: ค่อยเป็นค่อยไป เป็นมานานระดับเดือน ระดับความรู้สึกตัวปกติ
- ภาวะสับสนเฉียบพลัน (delirium): เริ่มเฉียบพลัน ระดับความรู้สึกตัวแปรปรวนเป็นชั่วโมงหรือวัน เป็นภาวะฉุกเฉิน
อีกข้อจากแนวทางเดียวกันคือ ผู้ป่วยสมองเสื่อมส่วนใหญ่ไม่รู้ตัวว่าความจำแย่ลง ส่วนผู้ที่มีภาวะปริชานบกพร่องเล็กน้อยส่วนใหญ่รู้ตัว
คำถามที่ครอบครัวช่วยจดไว้ก่อนพบแพทย์
- อะไรเกิดก่อน อารมณ์เปลี่ยนก่อน หรือหลงลืมก่อน
- เริ่มเมื่อไร มีเหตุการณ์สำคัญก่อนหน้าไหม เช่น คู่ชีวิตเสียชีวิต เกษียณ ย้ายบ้าน ป่วยหนัก
- ลืมแบบไหน ลืมนัด ถามซ้ำ หลงทางในที่คุ้นเคย หรือแค่ไม่มีสมาธิ
- ยังทำกิจวัตรที่เคยทำได้ไหม เช่น จ่ายเงิน จัดยา ใช้โทรศัพท์ ทำกับข้าว ซึ่งแนวทางไทยระบุว่าเป็นกิจวัตรที่เสียตั้งแต่ระยะแรกของสมองเสื่อม
- การนอน การกิน น้ำหนัก เปลี่ยนไปไหม
- เคยพูดถึงความตาย หรือพูดว่าเป็นภาระของลูกหลานไหม
แพทย์จะใช้แบบประเมินร่วมกับการตรวจ ยุทธศาสตร์สมองเสื่อมของกระทรวงสาธารณสุขระบุแบบประเมินซึมเศร้า 2Q 9Q และ TGDS (แบบวัดความเศร้าในผู้สูงอายุไทย) ควบคู่กับแบบคัดกรองความจำ อ่านเรื่องแบบทดสอบความจำที่ แบบทดสอบสมองเสื่อม MMSE TMSE MoCA ต่างกันอย่างไร
รักษาซึมเศร้าแล้ว ความจำจะกลับมาไหม
ในหลายคนดีขึ้น NIA ระบุว่าซึมเศร้าส่วนใหญ่ดีขึ้นเมื่อได้รับการรักษา แม้เป็นซึมเศร้ารุนแรงก็รักษาได้ และ NIA กับ MedlinePlus ระบุว่าปัญหาความจำที่มาจากซึมเศร้ามักดีขึ้นเมื่อได้รับการรักษา
แต่ต้องเข้าใจสองเรื่อง
- ซึมเศร้าอาจเป็นสัญญาณเตือนแรก ๆ ของสมองเสื่อม ตามที่ NIA ระบุ บทความทบทวนจากอิตาลี (ตีพิมพ์ปี 2021) สรุปจากงานรวมคุณภาพสูงว่า ซึมเศร้าที่เริ่มก่อนอายุ 60 ปีเพิ่มโอกาสสมองเสื่อมในคนที่มีความเสี่ยงอยู่แล้ว ส่วนซึมเศร้าที่เริ่มครั้งแรกในวัยสูงอายุดูเหมือนเป็นระยะนำของสมองเสื่อมและเร่งการถดถอยของความคิดความจำ
- ซึมเศร้าพบบ่อยในผู้ที่เป็นสมองเสื่อมอยู่แล้ว (NIA) อาการบางอย่างของสมองเสื่อมก็คล้ายซึมเศร้า
ดังนั้น แม้อารมณ์ดีขึ้นแล้ว ควรนัดตรวจความจำซ้ำตามที่แพทย์แนะนำ NIA แนะนำให้ผู้ที่มีปัญหาความจำนัดตรวจติดตามทุก 6–12 เดือน ถ้าความจำยังแย่ต่อเนื่องหรือแย่ลง แพทย์จะประเมินเรื่องสมองเสื่อมเพิ่ม อ่านที่ MCI ภาวะสมองเสื่อมระยะเริ่มต้น คืออะไร
การรักษาซึมเศร้าในผู้สูงอายุมีอะไรบ้าง
NIA และ MedlinePlus อธิบายแนวทางหลัก
- หาและดูแลโรคทางกายที่ทำให้มีอาการ เช่น โรคไทรอยด์ ซึ่ง MedlinePlus จัดไว้ในโรคที่เกี่ยวข้องกับซึมเศร้า แพทย์อาจตรวจเลือดและปัสสาวะ
- ทบทวนยาที่อาจทำให้อาการแย่ลง MedlinePlus ระบุว่าการดื่มเหล้ามากเกินหรือยาบางชนิด เช่น ยาช่วยนอน ทำให้ซึมเศร้าแย่ลงได้ การปรับหรือหยุดยาเป็นหน้าที่ของแพทย์ ห้ามหยุดเอง
- การพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิต (talk therapy) เช่น แนวทางปรับความคิดและพฤติกรรม (CBT) และแนวทางที่เน้นความสัมพันธ์กับผู้อื่น (IPT)
- ยาต้านซึมเศร้า NIA ระบุว่ายากลุ่ม SSRI ใช้บ่อยในผู้สูงอายุ ส่วน MedlinePlus ระบุว่าแพทย์มักเริ่มขนาดต่ำและค่อย ๆ ปรับช้ากว่าคนหนุ่มสาว
- การรักษาอื่น เช่น การรักษาด้วยไฟฟ้า (ECT) ซึ่ง NIA ระบุว่ามักพิจารณาเมื่อการรักษาอื่นไม่ได้ผล และการกระตุ้นสมองด้วยสนามแม่เหล็ก (rTMS)
NIA ระบุว่าแนวทางเสริม เช่น การฝึกสติ อาจช่วยเมื่อใช้ร่วมกับการรักษาของแพทย์ แต่มีหลักฐานน้อยว่ารักษาซึมเศร้าได้ด้วยตัวเอง และไม่ควรใช้แทนการรักษา ยาต้านซึมเศร้าบางตัวรุ่นเก่ามีฤทธิ์แอนติโคลิเนอร์จิกที่แนวทางเวชปฏิบัติไทยให้ระวังในผู้สูงอายุ แพทย์จะเลือกยาให้เหมาะ ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาต้านซึมเศร้าเอง แม้รู้สึกดีขึ้นแล้ว
ควรพบจิตแพทย์หรืออายุรแพทย์ก่อน
เริ่มจากแพทย์ที่ดูแลอยู่หรือโรงพยาบาลใกล้บ้านได้ NIA อธิบายลำดับไว้ว่า แพทย์จะตรวจร่างกาย ซักประวัติ และตรวจทางห้องปฏิบัติการ เพื่อแยกยาหรือโรคทางกายที่ทำให้มีอาการซึมเศร้า ถ้าไม่พบสาเหตุทางกาย จึงส่งประเมินทางจิตใจและส่งต่อผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจิต
ในทางปฏิบัติ
- ถ้าอารมณ์เด่น เช่น เศร้า เบื่อ สิ้นหวัง ร้องไห้บ่อย พูดถึงความตาย ควรได้พบจิตแพทย์หรือคลินิกจิตเวช
- ถ้าความจำเด่น เช่น หลงทาง ถามซ้ำ ทำกิจวัตรไม่ได้ ควรได้พบอายุรแพทย์ แพทย์ระบบประสาท หรือคลินิกผู้สูงอายุ
- ถ้าไม่แน่ใจ เริ่มที่แพทย์ทั่วไปหรืออายุรแพทย์ แล้วให้แพทย์ส่งต่อ
- อยากปรึกษาก่อนตัดสินใจ โทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ได้ฟรีตลอด 24 ชั่วโมง
วิธีพูดให้พ่อแม่ยอมไปหาหมออ่านที่ พ่อแม่แก่ตัวดื้อ ไม่ยอมไปหาหมอ ลูกควรพูดอย่างไร และสาเหตุอื่นของความขี้ลืมอ่านที่ ขี้ลืมตามวัยกับสัญญาณสมองเสื่อม
ครอบครัวช่วยอย่างไร และสัญญาณอันตรายที่ต้องรู้
NIA แนะนำให้ครอบครัวชวนไปรักษาและช่วยให้ทำตามแผนการรักษา ช่วยนัดหรือพาไปพบแพทย์ ชวนทำกิจกรรมที่ผู้สูงอายุชอบ เช่น เดินเล่น และไม่ต้องกลัวที่จะถามตรง ๆ ว่าคิดทำร้ายตัวเองไหม เพราะ NIA ระบุว่าการถามไม่ได้ทำให้คนนั้นลงมือมากขึ้น แต่ช่วยให้เขาเปิดใจ
MedlinePlus ระบุว่าในผู้สูงอายุ ผู้ชายเป็นสัดส่วนส่วนใหญ่ของการฆ่าตัวตาย และชายที่หย่าร้างหรือเป็นหม้ายมีความเสี่ยงสูงสุด ครอบครัวควรใส่ใจเป็นพิเศษกับผู้สูงอายุที่ซึมเศร้าและอยู่ลำพัง
มีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 และโทรปรึกษาสายด่วนสุขภาพจิต 1323
- พูดว่าอยากตาย ไม่อยากอยู่ หรือเป็นภาระของทุกคน
- มีแผนหรือเตรียมวิธีทำร้ายตัวเอง
- เพิ่งพยายามทำร้ายตัวเอง (MedlinePlus ย้ำว่าอย่าทิ้งให้อยู่คนเดียว แม้โทรขอความช่วยเหลือแล้ว)
มีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669
- สับสน หลงลืม หรือพฤติกรรมเปลี่ยนไปขึ้นมาทันที
- ซึมลง ปลุกยาก
- แขนขาอ่อนแรงหรือชาครึ่งซีก ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด
- ไม่กินไม่ดื่มเกือบทั้งวัน
ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: เม็มโมร่า (MEMORA)
เม็มโมร่า (MEMORA) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เลข อย. 13-1-01566-5-0069 ผลิตโดย บริษัท โอดี อินโนวาคอสเม็กซ์ จำกัด (ปทุมธานี) จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 800 มก. ฉลากระบุรับประทานวันละ 1 แคปซูล เลข อย. คือการจดแจ้งผลิตภัณฑ์อาหาร ไม่ใช่การรับรองสรรพคุณ
ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: เห็ดหัวลิง (Lion's Mane) 250 มก. · สารสกัดพรมมิ (Brahmi) 150 มก. · โคลีน ไบทาร์เทรต (99%) 90 มก. (เทียบเป็นตัวโคลีนราว 37 มก. คำนวณ) · สารสกัดใบแปะก๊วย 50 มก. · ไพริดอกซิน ไฮโดรคลอไรด์ 2 มก. (เทียบเป็นวิตามินบี 6 ราว 1.65 มก. คำนวณ) · ส่วนอื่น ได้แก่ เปลือกแคปซูลเจลาติน สี INS171 (ไทเทเนียมไดออกไซด์) INS551 INS470ii และมอลโตเด็กซ์ตริน
คำเตือนบนฉลาก: อาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า · เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ควรรับประทานอาหารหลากหลาย ครบ 5 หมู่
ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช่ยาต้านซึมเศร้า ไม่ใช้แทนการรักษาซึมเศร้า และไม่มีหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นี้ช่วยเรื่องอารมณ์ ความเครียด หรือความจำที่แย่ลงจากซึมเศร้า ผู้ที่มีอาการซึมเศร้าควรพบแพทย์ และผู้ที่ใช้ยาต้านซึมเศร้าอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง
เรื่องเลือดออกที่ต้องรู้: ฉลากเตือนว่าอาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า ซึ่งมาจากสารสกัดใบแปะก๊วย ผู้ที่กินยาต้านการแข็งตัวของเลือดหรือยาต้านเกล็ดเลือด ผู้มีเลือดออกง่าย และผู้ที่จะผ่าตัดหรือทำฟัน ต้องปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน
หลักฐานของแต่ละส่วนประกอบ เทียบปริมาณที่ใช้ในงานวิจัยกับปริมาณในแคปซูล
- เห็ดหัวลิง 250 มก. — งานวิจัยในคนยังน้อยและเล็ก งานในผู้สูงอายุญี่ปุ่นที่มีภาวะปริชานบกพร่องเล็กน้อย 30 คน ใช้ผงเห็ดวันละ 3 กรัม (มากกว่าในแคปซูล 12 เท่า คำนวณ) และคะแนนลดลงอย่างมีนัยสำคัญหลังหยุด 4 สัปดาห์ ฉลากไม่ระบุว่าเป็นดอกเห็ด เส้นใย หรือสารสกัด และมีรายงานการแพ้รุนแรง
- สารสกัดพรมมิ 150 มก. — งานรวมในผู้ใหญ่สุขภาพดีพบผลเล็กเฉพาะบางด้าน โดยงานส่วนใหญ่ใช้สารสกัดมาตรฐานวันละ 300 มก. นาน 12 สัปดาห์ (มากกว่าในแคปซูล 2 เท่า คำนวณ) ในผู้ป่วยอัลไซเมอร์ งานทบทวนพบว่าไม่ต่างจากยาหลอก (หลักฐานคุณภาพต่ำมาก) ผลข้างเคียงที่รายงานคือไม่สบายท้อง คลื่นไส้ ถ่ายบ่อย
- โคลีนราว 37 มก. ต่อวัน (คำนวณ) — คิดเป็นราว 7–9% ของปริมาณที่ผู้ใหญ่ควรได้รับต่อวัน (คำนวณ) งานทดลองให้โคลีนเสริมในคนขนาดสูงกว่านี้มากไม่พบผลต่อความจำ
- สารสกัดใบแปะก๊วย 50 มก. — งาน GEM ในผู้สูงอายุ 3,069 คน ใช้วันละ 240 มก. (มากกว่าในแคปซูล 4.8 เท่า คำนวณ) ไม่ลดการเกิดสมองเสื่อมและไม่ชะลอความจำถดถอย และใบแปะก๊วยมีรายงานเรื่องเลือดออกและการชัก
- วิตามินบี 6 (จากไพริดอกซิน HCl 2 มก.) ราว 1.65 มก. (คำนวณ) — ใกล้เคียงปริมาณที่ผู้สูงอายุควรได้รับต่อวัน งาน VITACOG ที่พบผลบางด้านใช้บี 6 วันละ 20 มก. (มากกว่าราว 12 เท่า คำนวณ) ร่วมกับโฟลิก 0.8 มก. และบี 12 0.5 มก. และพบผลเฉพาะในผู้ที่มีค่าโฮโมซิสเทอีนในเลือดสูง ซึ่งแคปซูลนี้ไม่มีโฟลิกและบี 12 ส่วนงานรวมราว 22,000 คนพบว่าวิตามินบีไม่ช่วยการทำงานของสมองด้านความคิด
ยังไม่พบงานวิจัยที่ทดสอบสูตรผลิตภัณฑ์นี้เอง ไม่มีหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นี้ช่วยเรื่องความจำหรือการนอน และผลิตภัณฑ์นี้ไม่ได้มีไว้เพื่อป้องกัน ชะลอ หรือรักษาภาวะสมองเสื่อม
ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ
- ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด (เช่น วาร์ฟาริน) ยาต้านเกล็ดเลือด (เช่น แอสไพริน โคลพิโดเกรล) ยาแก้ปวดกลุ่มเอ็นเสด ผู้มีเลือดออกง่าย หรือจะผ่าตัดหรือทำฟัน: ต้องปรึกษาแพทย์ก่อน
- ผู้เป็นลมชักหรือใช้ยากันชัก: ใบแปะก๊วยมีรายงานการชัก ต้องปรึกษาแพทย์
- ผู้ใช้ยาต้านซึมเศร้า ยาจิตเวช ยานอนหลับ หรือยาสมองเสื่อม (โดเนพีซิล ริวาสติกมีน กาแลนตามีน เมมานทีน): ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาเอง พรมมิยับยั้งเอนไซม์ตับที่ใช้เปลี่ยนแปลงยาหลายตัวในหลอดทดลอง (ยังไม่ยืนยันในคน) และไม่มีงานวิจัยในคนเรื่องใช้พรมมิร่วมกับยาสมองเสื่อม ต้องแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรก่อน
- ผู้ป่วยพาร์กินสันที่ใช้ยาเลโวโดปา ผู้เป็นโรคไทรอยด์ หรือใช้ยาหลายชนิด: แจ้งแพทย์หรือเภสัชกรก่อน
- ผู้แพ้เห็ดหรือมีประวัติแพ้อาหารและสมุนไพร: เห็ดหัวลิงมีรายงานการแพ้รุนแรง
- ผู้ที่กินวิตามินรวมหรือบีรวมอยู่แล้ว: ให้นับวิตามินบี 6 จากทุกแหล่งรวมกัน
- ผู้สูงอายุที่ลืมว่ากินอะไรไปแล้ว: ให้ผู้ดูแลเป็นคนจัดยาและอาหารเสริมทุกชนิด
ผลิตภัณฑ์นี้มีสารสกัดใบแปะก๊วย ฉลากระบุว่าอาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า ผู้ที่ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ผู้ที่จะผ่าตัด ผู้มีประวัติชัก และผู้ที่ใช้ยาสมองเสื่อมหรือยาประจำตัวอื่น ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน ห้ามหยุดหรือปรับยาที่แพทย์สั่งเอง ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช่ยา ไม่ใช้แทนการตรวจวินิจฉัยหรือการรักษาภาวะสมองเสื่อม
อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความเม็มโมร่าทั้งหมด
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน
ข้อความสำคัญท้ายบทความ
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล
ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง รวมถึงยานอนหลับ ยาซึมเศร้า ยาสมองเสื่อม ยาพาร์กินสัน และยาจิตเวช แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค และไม่ใช้แทนการตรวจหาสาเหตุของอาการหลงลืม การนอนผิดปกติ หรืออารมณ์ที่เปลี่ยนไป
หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ สับสนหรือพฤติกรรมเปลี่ยนขึ้นมาทันที ซึมลงปลุกยาก แขนขาอ่อนแรงหรือชาครึ่งซีกทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ชัก หายใจลำบาก หกล้มศีรษะกระแทก หรือมีท่าทีจะทำร้ายตัวเองหรือผู้อื่น ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 · หากผู้ป่วยหรือผู้ดูแลมีความคิดทำร้ายตัวเอง ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 และโทรปรึกษาสายด่วนสุขภาพจิต 1323 (ฟรี 24 ชั่วโมง) · หากเครียดจนรับมือไม่ไหว โทรปรึกษา 1323 ได้เช่นกัน
ราคาโปรโมชัน 690 บาท ต่อกล่อง · 4 กล่อง 1,790 · 8 กล่อง 3,290 · 15 กล่อง 5,690 · 24 กล่อง 8,290 บาท (พ.ย. 2569)
ดูข้อมูลจากฉลากจริงของ MEMORA →คำถามที่พบบ่อย
เป็นซึมเศร้าแล้วขี้ลืมได้ไหม
ได้ NIA จัดการจดจ่อ จดจำ หรือตัดสินใจได้ยาก ไว้ในอาการที่พบบ่อยของซึมเศร้าในผู้สูงอายุ และ MedlinePlus ระบุว่าในรายรุนแรง อาการซึมเศร้าอาจดูคล้ายสมองเสื่อม
ภาวะคล้ายสมองเสื่อมจากซึมเศร้าคืออะไร
คือกรณีที่ผู้สูงอายุหลงลืม คิดช้า หรือสับสนจนดูเหมือนสมองเสื่อม แต่ต้นเหตุหลักคือภาวะซึมเศร้า แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม พ.ศ. 2563 จัดซึมเศร้าไว้ในปัจจัยที่ควรแก้ไขเมื่อมีปัญหาความจำ
แยกซึมเศร้ากับสมองเสื่อมอย่างไร
แนวทางเวชปฏิบัติไทยระบุว่าซึมเศร้ามักเป็นมาระดับสัปดาห์และมีความรู้สึกผิดหรือสิ้นหวังเด่น ส่วนสมองเสื่อมค่อยเป็นค่อยไประดับเดือน และผู้ป่วยสมองเสื่อมส่วนใหญ่ไม่รู้ตัว แต่จุดสังเกตเหล่านี้ใช้วินิจฉัยเองไม่ได้ และสองภาวะเกิดพร้อมกันได้ ต้องให้แพทย์ตรวจ
รักษาซึมเศร้าแล้วความจำจะดีขึ้นไหม
ในหลายคนดีขึ้น NIA ระบุว่าซึมเศร้าส่วนใหญ่ดีขึ้นเมื่อได้รับการรักษา แต่ NIA ก็ระบุว่าซึมเศร้าอาจเป็นสัญญาณเตือนแรก ๆ ของสมองเสื่อม จึงควรตรวจความจำซ้ำตามที่แพทย์นัด แม้อารมณ์ดีขึ้นแล้ว
ผู้สูงอายุซึมเศร้า ควรพบแพทย์แผนกไหน
เริ่มที่แพทย์ประจำหรือโรงพยาบาลใกล้บ้านได้ แพทย์จะตรวจหาโรคทางกายและยาที่ทำให้มีอาการก่อน แล้วส่งต่อจิตแพทย์หรือแพทย์ระบบประสาทตามอาการ ถ้าต้องการปรึกษาก่อน โทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ได้ฟรีตลอด 24 ชั่วโมง
แหล่งอ้างอิง
บทความนี้เรียบเรียงจากข้อมูลขององค์กรสาธารณสุขและสถาบันวิจัยต่อไปนี้ กดเข้าไปอ่านต้นทางเองได้ทุกแหล่ง
- Depression and Older AdultsNational Institute on Aging (NIA)
- Depression - older adultsMedlinePlus Medical Encyclopedia, U.S. National Library of Medicine
- Memory Problems, Forgetfulness, and AgingNational Institute on Aging (NIA)
- Depression and Dementia in Older Adults: A Neuropsychological ReviewAging and Disease (PubMed)
- Later life depression as risk factor for developing dementia: epidemiological evidence, predictive models, preventive strategies and future trendsMinerva Medica (PubMed)
- Warning Signs of SuicideNational Institute of Mental Health (NIMH)
- แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม (ฉบับสมบูรณ์ 2563)สถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ ร่วมกับสมาคมประสาทวิทยาแห่งประเทศไทย
- กรมสุขภาพจิต (สายด่วนสุขภาพจิต 1323)กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารนี้ไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ร่วมกับยาประจำตัว
เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์โดย บริษัท อินฟินิตี้ บลู จำกัด หนึ่งในตัวแทนจำหน่ายของบริษัท โฮปฟูล จำกัด
เผยแพร่เมื่อ 2026-10-19
อ่านต่อ
ต้อกระจก ตามัว ทำให้สมองเสื่อมได้ไหม ผ่าตัดต้อแล้วเกี่ยวกับความจำแค่ไหน
งานวิจัยพบผู้สูงอายุที่สายตาไม่ดีเสี่ยงสมองเสื่อมสูงขึ้น และผู้ผ่าตัดต้อกระจกเสี่ยงต่ำกว่า แต่ยังไม่พิสูจน์เหตุและผล ลูกหลานควรตรวจทั้งตาและความจำ
กินยาวัณโรคอยู่ ทำไมหมอให้วิตามินบี 6 ด้วย ชาปลายมือปลายเท้าต้องทำอย่างไร
ยาวัณโรคไอโซไนอาซิดทำให้ร่างกายใช้วิตามินบี 6 ได้น้อยลง ชาปลายมือปลายเท้าต้องบอกหมอ แนวทางไทยใช้บี 6 กี่มิลลิกรัม และวิตามินรวมใช้แทนได้ไหม
หน้าชา ปากชา ลิ้นชา เกิดจากอะไร ชาแบบไหนเป็นสัญญาณอัมพาต
หน้าชาครึ่งซีก ปากชา ลิ้นชา เกิดจากอะไรได้บ้าง แยกอัมพาต โรคเบลล์ หายใจเร็ว น้ำตาลต่ำ แคลเซียมต่ำ และรู้ว่าอาการแบบไหนต้องโทร 1669 ทันที
เมทิลโคบาลามินกับไซยาโนโคบาลามิน วิตามินบี 12 สองรูปต่างกันอย่างไร
เมทิลโคบาลามิน (เมโคบาลามิน) กับไซยาโนโคบาลามินต่างกันตรงไหน รูปไหนดูดซึมดีกว่าจริงไหม ไซยาไนด์อันตรายไหม และงานวิจัยใช้ขนาดเท่าไรเมื่อขาดบี 12
