เป็นหวัดกี่วันหาย ดูแลตัวเองอย่างไร และแบบไหนควรไปหาหมอ

คำตอบสั้น: หวัดธรรมดาส่วนใหญ่หายเองภายในราว 1 สัปดาห์ ช่วงที่แพร่เชื้อได้มากคือ 2–3 วันแรก การดูแลหลักคือพักผ่อน ดื่มน้ำให้พอ และใช้ยาบรรเทาอาการตามความจำเป็น ยาปฏิชีวนะไม่ใช้รักษาหวัด เพราะหวัดเกิดจากไวรัส ควรพบแพทย์ถ้าหายใจลำบาก หรืออาการแย่ลงหรือไม่ดีขึ้นภายใน 7–10 วัน ส่วนผู้สูงอายุและผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน โรคหัวใจ โรคปอด ควรติดต่อแพทย์เร็วกว่าคนทั่วไปเมื่อมีไข้

สรุปสั้นสำหรับคนรีบ

• •หวัดส่วนใหญ่หายใน 1 สัปดาห์ แพร่เชื้อมากใน 2–3 วันแรก
• •น้ำมูกข้นหรือเปลี่ยนเป็นสีเหลืองเขียวเป็นเรื่องปกติ ไม่ใช่เหตุผลที่ต้องกินยาปฏิชีวนะ
• •ยาแก้หวัดที่ซื้อได้เองช่วยให้สบายขึ้น แต่ไม่ได้ทำให้หวัดหายเร็วขึ้น
• •พบแพทย์ถ้าหายใจลำบาก หรืออาการแย่ลงหรือไม่ดีขึ้นใน 7–10 วัน
• •ผู้ใหญ่ที่มีไข้นานเกิน 48–72 ชั่วโมง หรือไข้สูงคงที่ ควรติดต่อแพทย์
• •ผู้ที่มีโรคประจำตัวหรือกินยาหลายตัว ถามเภสัชกรก่อนเลือกยาแก้หวัดหรืออาหารเสริม

เป็นหวัดกี่วันหาย อาการไหนหายช้าสุด

MedlinePlus ของหอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติสหรัฐระบุว่า อาการหวัดส่วนใหญ่หายภายใน 1 สัปดาห์ อาการมักเริ่มประมาณ 2–3 วันหลังรับเชื้อ แต่อาจนานถึง 1 สัปดาห์ อาการหลักอยู่ที่จมูก ได้แก่ คัดจมูก น้ำมูกไหล ระคายคอ และจาม บางคนไอ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อย หรือเบื่ออาหาร ขึ้นกับชนิดของไวรัส

ระหว่างนั้น น้ำมูกจะข้นขึ้นและอาจเปลี่ยนเป็นสีเหลืองหรือเขียวภายในไม่กี่วัน ซึ่งเป็นเรื่องปกติ ส่วนอาการไอ MedlinePlus จัดว่าไอเฉียบพลันอยู่ได้ไม่เกิน 2–3 สัปดาห์ ถ้าไอนานกว่านั้นถือเป็นไอเรื้อรังที่ควรให้แพทย์ตรวจหาสาเหตุ

ถ้ายังไม่แน่ใจว่าเป็นหวัดธรรมดาหรือไข้หวัดใหญ่ ดูวิธีสังเกตได้ที่ ไข้หวัดใหญ่กับไข้หวัดธรรมดาต่างกันอย่างไร

ไข้หวัดหายเองได้ไหม ทำอย่างไรให้หายไว

หวัดหายเองได้ ยังไม่มียาที่ทำให้หวัดหายเร็วขึ้น สิ่งที่ทำได้คือดูแลให้สบายขึ้นระหว่างที่ร่างกายกำจัดไวรัส

• •พักผ่อน นอนให้พอ ลดงานหนักช่วงที่มีไข้
• •ดื่มน้ำให้พอ น้ำเปล่า น้ำซุป หรือเครื่องดื่มอุ่น ๆ ใช้ได้ (ยกเว้นผู้ที่แพทย์ให้จำกัดน้ำ เช่น ผู้ป่วยโรคไตหรือหัวใจล้มเหลวบางราย)
• •เจ็บคอ: MedlinePlus แนะนำจิบเครื่องดื่มอุ่น เช่น ชามะนาวผสมน้ำผึ้ง หรือเครื่องดื่มเย็น เช่น น้ำเย็นก็ได้ กลั้วคอด้วยน้ำเกลืออุ่นวันละหลายครั้ง (เกลือครึ่งช้อนชาหรือ 3 กรัม ในน้ำ 1 แก้วหรือ 240 มล.) หรืออมยาอม
• •ไข้และปวดเมื่อย: ใช้ยาลดไข้ เช่น พาราเซตามอล ตามขนาดบนฉลาก ถ้าเช็ดตัว ให้ใช้น้ำอุ่น ไม่ใช้น้ำเย็นจัด น้ำแข็ง หรือแอลกอฮอล์ เพราะทำให้หนาวสั่นและอุณหภูมิในร่างกายกลับสูงขึ้น
• •ไม่สูบบุหรี่และไม่ดื่มแอลกอฮอล์ ช่วงป่วย

ยาแก้หวัดที่ซื้อได้เอง MedlinePlus ระบุว่าช่วยบรรเทาอาการในผู้ใหญ่ แต่ไม่ได้ทำให้หวัดหายเร็วขึ้น และไม่แนะนำในเด็กอายุต่ำกว่า 4 ปี แอสไพรินห้ามใช้ในเด็กและวัยรุ่น เพราะเสี่ยงกลุ่มอาการราย (Reye syndrome) ผู้ที่มีโรคประจำตัว กินยาหลายตัว หรือกำลังจะซื้อยาแก้หวัดสูตรผสม ควรถามเภสัชกรก่อน อ่านเพิ่มที่ อาหารเสริมกินคู่กับยาได้ไหม ต้องถามเภสัชกรอะไรบ้าง

ทำไมยาปฏิชีวนะไม่ช่วยหวัดจากไวรัส

ยาปฏิชีวนะฆ่าแบคทีเรีย แต่หวัดเกิดจากไวรัส MedlinePlus ระบุชัดว่าไม่ควรใช้ยาปฏิชีวนะรักษาหวัด และน้ำมูกสีเหลืองเขียวไม่ใช่เหตุผลให้ใช้ยาปฏิชีวนะ

สำหรับอาการเจ็บคอ MedlinePlus ระบุว่าส่วนใหญ่เกิดจากไวรัส และยาปฏิชีวนะไม่ช่วย การใช้ยาปฏิชีวนะเมื่อไม่จำเป็นอาจทำให้ยาได้ผลน้อยลงในวันที่จำเป็นต้องใช้จริง การใช้ยาปฏิชีวนะในอาการเจ็บคอจะทำเมื่อตรวจยืนยันว่าเป็นเชื้อแบคทีเรียบางชนิด เช่น สเตรปโตคอคคัส ซึ่งแพทย์จะตัดสินจากผลตรวจ ไม่ใช่จากการดูอาการอย่างเดียว

ถ้าแพทย์สั่งยาปฏิชีวนะด้วยเหตุผลอื่น ให้กินจนครบตามสั่ง และถ้ากินอาหารเสริมอยู่ด้วย ดูเรื่องการเว้นระยะได้ที่ ช่วงกินยาปฏิชีวนะ ควรเว้นอาหารเสริมอย่างไร

สัญญาณที่บอกว่าไม่ใช่หวัดธรรมดาแล้ว

ควรนัดพบแพทย์ ถ้ามีข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้

• •อาการแย่ลง หรือไม่ดีขึ้นภายใน 7–10 วัน (MedlinePlus) แพทย์อาจตรวจหาไซนัสอักเสบ ภูมิแพ้ หรือปัญหาอื่น
• •ผู้ใหญ่ที่มีไข้นานเกิน 48–72 ชั่วโมง หรือไข้มา ๆ หาย ๆ นานเป็นสัปดาห์
• •เจ็บคอไม่หายในหลายวัน หรือเจ็บคอพร้อมไข้สูง ต่อมน้ำเหลืองที่คอโต หรือมีผื่น
• •ไอนานเกิน 2–3 สัปดาห์

อาการที่ต้องไปโรงพยาบาลทันที: ถ้ามีอาการ ข้อใดข้อหนึ่ง ได้แก่ หายใจลำบากหรือหอบเหนื่อย · เจ็บหรือแน่นหน้าอก · สับสน ซึม ปลุกตื่นยาก · ริมฝีปาก ลิ้น หรือเล็บเขียวคล้ำ · ชัก · คอแข็งหรือปวดศีรษะรุนแรงมาก · ไข้ 40.6 องศาเซลเซียสขึ้นไป หรือไข้ไม่ต่ำกว่า 39.4 องศาเซลเซียสต่อเนื่อง · ดื่มน้ำไม่ได้หรือปัสสาวะน้อยมาก · อาการดีขึ้นแล้วกลับมามีไข้หรือไอมากขึ้น ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669

คนมีโรคประจำตัว ควรไปหาหมอเร็วกว่าคนทั่วไปอย่างไร

MedlinePlus ระบุว่าผู้ใหญ่ที่มีไข้และมีโรคประจำตัวรุนแรง เช่น โรคหัวใจ เบาหวาน โรคปอดอุดกั้นเรื้อรังหรือโรคปอดเรื้อรังอื่น ควรติดต่อแพทย์ทันที เช่นเดียวกับผู้ที่ภูมิคุ้มกันอ่อนแอจากยาสเตียรอยด์ระยะยาว ยากดภูมิคุ้มกัน การปลูกถ่ายอวัยวะ หรือการรักษามะเร็ง

เหตุผลคือ ไข้ที่ดูเหมือนหวัดอาจเป็นไข้หวัดใหญ่ ซึ่งในกลุ่มนี้มีโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อนสูงกว่า และยาต้านไวรัสได้ผลดีกว่าเมื่อเริ่มภายใน 2 วันแรก ผู้ป่วยเบาหวานควรมีแผนวันป่วยที่คุยกับแพทย์ไว้ล่วงหน้า รายละเอียดอยู่ที่ เป็นเบาหวานแล้วเป็นหวัด ต้องดูแลอย่างไร

เป็นหวัดควรหยุดงานกี่วัน

MedlinePlus ระบุว่า ช่วงที่แพร่เชื้อได้มากคือ 2–3 วันแรก และส่วนใหญ่ไม่แพร่เชื้อแล้วหลังสัปดาห์แรก ถ้าทำได้ ควรพักที่บ้านในช่วงที่มีไข้หรืออาการมาก เพื่อให้ร่างกายได้พักและลดการแพร่เชื้อ

ถ้าต้องออกไปทำงาน ให้ปิดปากและจมูกเวลาไอจาม ล้างมือบ่อย ใช้กระดาษเช็ดมือแทนผ้าที่ใช้ร่วมกัน และหลีกเลี่ยงการใกล้ชิดผู้สูงอายุหรือผู้ป่วยโรคเรื้อรัง

เป็นหวัดกินอาหารเสริมได้ไหม ต้องระวังอะไร

MedlinePlus แนะนำให้ปรึกษาแพทย์ก่อนลองสมุนไพรหรืออาหารเสริมใดก็ตามช่วงเป็นหวัด ข้อมูลจากสถาบัน NCCIH ของสหรัฐที่ควรรู้ ได้แก่

• •วิตามินซีไม่ได้ป้องกันหวัดในคนทั่วไป (อ่านเพิ่มที่ วิตามินซีแก้หวัดได้จริงไหม)
• •สังกะสีชนิดกินอาจช่วยลดระยะเวลาหวัด แต่สังกะสีชนิดพ่นจมูกอาจทำให้สูญเสียการรับกลิ่นถาวร
• •MedlinePlus เตือนว่าผลิตภัณฑ์ที่ติดป้ายว่า "ธรรมชาติ" ไม่จำเป็นต้องปลอดภัยเสมอ

ช่วงป่วยมักกินยาหลายตัวพร้อมกัน ทั้งยาลดไข้ ยาแก้แพ้ ยาแก้ไอ ถ้าจะเพิ่มอาหารเสริม ให้นำกล่องทุกอย่างไปให้เภสัชกรดูก่อน ถ้าเป็นหวัดบ่อยผิดปกติ ลองอ่าน เป็นหวัดบ่อยเกิดจากอะไร

ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: แล็บฟาร์ม (Lab Farm)

แล็บฟาร์ม (Lab Farm) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร (ตรา แล็บ ฟาร์ม) เลข อย. 73-1-02663-5-0191 ผลิตโดย บริษัท ออกานิกส์ อินโนเวชั่นส์ จำกัด จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 650 มก. ฉลากแนะนำวันละ 1 แคปซูล เลข อย. คือการจดแจ้งผลิตภัณฑ์อาหาร ไม่ใช่การรับรองสรรพคุณ

ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: ยีสต์ เบต้า-กลูแคน 80% (Immuneo Plus™) 200 มก. · แกมมา โอไรซานอล 50 มก. · สารสกัดซีบัคธอร์น 50 มก. · เควอซิทิน 50 มก. · สารสกัดโสมเกาหลี 50 มก. · ผงมากิเบอร์รี่ 30 มก. · ผงมะตูม 30 มก. · สารสกัดขิง 20 มก. · สารสกัดพริกไทยดำ 20 มก. · สารสกัดใบแปะก๊วย 20 มก. · นิโคตินาไมด์ (วิตามินบี 3) 15 มก. · ไบโอติน 1% 7.9 มก. · แคลเซียม ดี-แพนโททิเนต 2 มก. · วิตามินบี 1 1.5 มก. · วิตามินบี 2 1.5 มก. · วิตามินบี 6 1 มก. · วิตามินบี 12 0.1% 1 มก. · วิตามินดี 3 (1,000,000 IU/g) 0.2 มก. · กรดโฟลิก 0.1 มก.

ส่วนประกอบที่คนมักถามเมื่ออ่านหัวข้อนี้ และหลักฐานที่มี

• •ยีสต์ เบต้า-กลูแคน 80% 200 มก. คิดเป็นเบต้ากลูแคนราว 160 มก. ต่อวัน (คำนวณ) — งานทดลองแบบสุ่มปกปิดสองทางในผู้ใหญ่ 299 คนที่เป็นหวัดบ่อย (Dharsono 2019) ใช้ยีสต์เบต้ากลูแคนวันละ 900 มก. นาน 16 สัปดาห์ ไม่ลดจำนวนครั้งที่เป็นหวัดและความรุนแรงโดยรวม แม้อาการทางกายในสัปดาห์แรกของหวัดจะเบากว่ากลุ่มยาหลอก ขนาดในงานนี้มากกว่าในแคปซูลราว 5.6 เท่า (คำนวณ) ส่วนการวิเคราะห์รวม 13 งาน (Zhong 2021) ให้ผลบวกแต่ผู้วิจัยระบุว่างานน้อยและผลต่างกันมาก หลักฐานจึงยังปนกัน
• •สารสกัดขิง 20 มก. — งานในคนเรื่องขิงที่มีหลักฐานส่วนใหญ่เป็นเรื่องคลื่นไส้ และใช้ขิงวันละ 0.5–2 กรัม มากกว่าในแคปซูล 25–100 เท่า (เทียบตามน้ำหนัก ผงกับสารสกัดต่างกัน) ไม่มีหลักฐานว่าสารสกัดขิงในแคปซูลช่วยบรรเทาอาการหวัด MSKCC ระบุว่าขิงเสริมอาจเพิ่มความเสี่ยงเลือดออกในผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด
• •เควอซิทิน 50 มก. — งานทดลองแบบสุ่มในผู้ใหญ่ 1,002 คน ให้เควอซิทินวันละ 500 หรือ 1,000 มก. นาน 12 สัปดาห์ ไม่พบความต่างของการเป็นหวัดเมื่อดูทุกคนรวมกัน ปริมาณในแคปซูลน้อยกว่างานนี้ 10–20 เท่า

ต้องบอกตรง ๆ ว่า ยังไม่มีงานวิจัยที่ทดสอบสูตรผลิตภัณฑ์นี้เอง ไม่มีหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นี้ทำให้หวัดหายไวขึ้นหรือลดโอกาสเป็นหวัด ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช้แทนการพักผ่อน การดื่มน้ำ ยาที่แพทย์สั่ง หรือการไปพบแพทย์เมื่อมีอาการเตือน

ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ

• •ผู้ใช้ยาประจำ: ส่วนประกอบบางชนิด เช่น โสม ใบแปะก๊วย ขิง และพริกไทยดำ อาจเสริมฤทธิ์หรือเปลี่ยนระดับยาบางชนิด ผู้ที่ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ยาเบาหวาน ยากันชัก ยากดภูมิคุ้มกัน ผู้ที่กำลังรักษามะเร็ง และผู้ที่จะผ่าตัด ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช่ยา ไม่ใช้แทนการรักษาหรือวัคซีน
• •ผู้ที่กำลังรับเคมีบำบัด ฉายแสง ยามุ่งเป้า ผู้ปลูกถ่ายอวัยวะ หรือผู้ใช้ยากดภูมิ: ต้องให้แพทย์ผู้รักษาอนุญาตก่อนกินอาหารเสริมทุกชนิด รวมถึงผลิตภัณฑ์นี้
• •ช่วงกินยาแก้หวัดหลายตัว: นำกล่องผลิตภัณฑ์ไปให้เภสัชกรดูพร้อมยาที่ใช้อยู่
• •ก่อนเจาะเลือด: แจ้งเจ้าหน้าที่ว่ากินผลิตภัณฑ์ที่มีไบโอติน (ราว 79 ไมโครกรัมต่อแคปซูล คำนวณ)
• •คำเตือนบนฉลาก: เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ควรรับประทานอาหารครบ 5 หมู่ · ผู้ที่ใช้ยาประจำตัวควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความแล็บฟาร์มทั้งหมด

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล

ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ให้โทร 1669 ทันที