ตรวจเลือดหาอัลไซเมอร์ได้จริงไหม ใครควรตรวจ ผลบอกอะไร

คำตอบสั้น: การตรวจเลือดเมื่อสงสัยสมองเสื่อมมี 2 แบบที่ต่างกันมาก แบบแรกคือ ตรวจเลือดพื้นฐานเพื่อหาสาเหตุที่แก้ไขได้ เช่น ไทรอยด์ วิตามินบี 12 ไต ตับ เกลือแร่ ซึ่งแนวทางเวชปฏิบัติไทยแนะนำในผู้ที่มีปัญหาความจำ แบบที่สองคือ ตรวจเลือดหาโปรตีนที่เกี่ยวกับอัลไซเมอร์ (ไบโอมาร์กเกอร์) เช่น p-Tau181 และ p-Tau217 ข่าว Hfocus ที่รายงานคำแถลงของสถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ (3 ก.ย. 2569) ระบุว่าสถาบันกำลังขับเคลื่อนการนำการตรวจแบบนี้มาใช้ในระบบสุขภาพ แต่ผลเลือดไม่ได้ใช้วินิจฉัยเพียงลำพัง การวินิจฉัยยังต้องทำโดยแพทย์ร่วมกับอาการ การตรวจร่างกาย และแบบทดสอบ

สรุปสั้นสำหรับคนรีบ

• •ตรวจเลือดพื้นฐาน = หาโรคอื่นที่ทำให้หลงลืมและแก้ได้ เป็นขั้นตอนมาตรฐานที่แนวทางเวชปฏิบัติไทยแนะนำ
• •ตรวจเลือดไบโอมาร์กเกอร์ = ดูร่องรอยโปรตีนที่สัมพันธ์กับอัลไซเมอร์ ข้อมูลในไทยที่เราตรวจได้มาจาก ข่าว ที่อ้างกรมการแพทย์ ไม่ใช่เอกสารแนวทางของหน่วยงานโดยตรง
• •สถาบันผู้สูงอายุแห่งชาติสหรัฐ (NIA) ระบุว่าการใช้ไบโอมาร์กเกอร์เพื่อจับการเปลี่ยนแปลงตั้งแต่ระยะแรกมาก ยังต้องวิจัยเพิ่มก่อนจะใช้กว้างขวางเป็นประจำ
• •ผลบวกไม่ได้แปลว่าจะเป็นอัลไซเมอร์แน่นอน และผลลบก็ไม่ได้ตัดสาเหตุอื่นของอาการหลงลืม
• •ยีน APOE ε4 เพิ่มความเสี่ยง แต่ไม่ได้กำหนดว่าจะเป็นแน่
• •เราไม่ระบุราคาหรือรายชื่อสถานที่ตรวจไบโอมาร์กเกอร์ เพราะไม่ได้ตรวจสอบข้อมูลนี้ ให้ถามแพทย์ที่ดูแลว่าจำเป็นหรือไม่

ตรวจเลือดหาสาเหตุที่แก้ได้ ต่างจากตรวจไบโอมาร์กเกอร์อย่างไร

แนวทางเวชปฏิบัติภาวะสมองเสื่อม ฉบับสมบูรณ์ 2563 ของสถาบันประสาทวิทยา กรมการแพทย์ เขียนว่า จุดประสงค์หลักของการตรวจทางห้องปฏิบัติการในผู้ที่มีปัญหาความจำ คือหาว่าอาการมาจากภาวะหรือโรคที่รักษาให้กลับคืนเป็นปกติได้หรือไม่ จุดประสงค์รองคือช่วยบอกประเภทของสมองเสื่อม และให้คำปรึกษาด้านพันธุกรรมเมื่อเป็นโรคที่ถ่ายทอดได้

การตรวจเลือดพื้นฐานที่แนวทางแนะนำ (น้ำหนักคำแนะนำระดับ I)

1. 1ความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด (CBC)
2. 2เกลือแร่ในเลือด
3. 3การทำงานของต่อมไทรอยด์ อ่านเพิ่มที่ ไทรอยด์ต่ำ อาการเป็นอย่างไร
4. 4การทำงานของไต
5. 5การทำงานของตับ
6. 6ระดับวิตามินบี 12 ในผู้ที่สงสัยหรือมีความเสี่ยง เช่น กินมังสวิรัติ เคยผ่าตัดกระเพาะ หรือมีประวัติโรคภูมิคุ้มกันบางชนิด อ่านเพิ่มที่ ขาดวิตามินบี 12
7. 7การตรวจซิฟิลิส (VDRL) ขึ้นกับความเสี่ยง และต้องให้คำปรึกษาก่อน
8. 8การตรวจเอชไอวี ขึ้นกับความเสี่ยง และต้องให้คำปรึกษาก่อน

แนวทางระบุด้วยว่าการตรวจเหล่านี้อาจพบโรคร่วมที่ไม่ได้เป็นสาเหตุโดยตรง แต่พบบ่อยในผู้สูงอายุ ผลที่ผิดปกติจึงช่วยการดูแลโดยรวมแม้ไม่ได้อธิบายอาการหลงลืมทั้งหมด

MedlinePlus ของหอสมุดแพทยศาสตร์แห่งชาติสหรัฐ ระบุว่าขาดวิตามินบี 12 รุนแรงทำให้สับสนหรือสมองเสื่อมได้ แต่ ไม่มีหลักฐานว่าการกินวิตามินบี 12 เสริมป้องกันหรือรักษาสมองเสื่อม จึงควรตรวจก่อน ไม่ใช่ซื้อวิตามินมากินเอง

ตรวจเลือดหาโปรตีนอะไมลอยด์และเทา คืออะไร

อัลไซเมอร์สัมพันธ์กับการสะสมของโปรตีนผิดปกติในสมอง 2 ชนิด คือ อะไมลอยด์ (เกิดเป็นคราบ) และเทา (เกิดเป็นเส้นใยพันกัน) MedlinePlus อธิบายว่าการเปลี่ยนแปลงระดับเซลล์นี้สัมพันธ์กับอัลไซเมอร์ แต่ยังไม่รู้แน่ชัดว่าทำไมจึงเกิดกับบางคน

ไบโอมาร์กเกอร์ หมายถึงร่องรอยทางชีวภาพของโรคที่วัดได้จากภาพสมอง น้ำไขสันหลัง หรือเลือด NIA ระบุว่าในการวินิจฉัย แพทย์อาจเจาะน้ำไขสันหลังหรือสั่งตรวจเลือดเพื่อวัดระดับโปรตีนที่สัมพันธ์กับอัลไซเมอร์ และอาจสแกนสมองด้วย CT MRI หรือ PET

ในไทย ข่าว Hfocus อ้างผู้อำนวยการสถาบันประสาทวิทยาว่า ข้อจำกัดในอดีตคือการยืนยันอัลไซเมอร์ต้องเจาะน้ำไขสันหลังหรือทำ PET scan ซึ่งซับซ้อน ราคาสูง และทำได้เฉพาะโรงพยาบาลขนาดใหญ่ ผู้ป่วยกว่าร้อยละ 90 จึงเข้าไม่ถึง สถาบันจึงขับเคลื่อนการนำการตรวจเลือดหาค่า p-Tau181 และ p-Tau217 มาใช้ เพื่อช่วยคัดกรองและลดการส่งตรวจทางรังสีวิทยาขั้นสูง

ข้อควรรู้เรื่องแหล่งข้อมูลนี้: เป็นรายงานข่าวที่อ้างคำแถลงของหน่วยงาน ไม่ใช่แนวทางเวชปฏิบัติที่เขียนเกณฑ์การใช้ไว้ แนวทางเวชปฏิบัติฉบับ 2563 ที่เราอ่านกล่าวถึงไบโอมาร์กเกอร์ในน้ำไขสันหลัง (เช่น อัตราส่วนเทาต่ออะไมลอยด์) และการตรวจภาพสมองเฉพาะทาง ซึ่งจัดไว้สำหรับแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ เราจึงไม่ทราบว่าการตรวจเลือดแบบนี้มีให้บริการที่ใดบ้าง เกณฑ์ใครได้ตรวจ หรือค่าใช้จ่ายเท่าไร

คนไม่มีอาการควรตรวจเลือดหาอัลไซเมอร์ไหม

ในแหล่งข้อมูลที่เราตรวจ ไม่มีหน่วยงานใดแนะนำให้คนที่ไม่มีอาการไปตรวจไบโอมาร์กเกอร์อัลไซเมอร์เป็นการตรวจสุขภาพประจำปี

NIA อธิบายว่านักวิจัยกำลังศึกษาไบโอมาร์กเกอร์เพื่อจับการเปลี่ยนแปลงตั้งแต่ระยะแรกในผู้ที่เป็น MCI และในคนปกติที่อาจเสี่ยงสูง และต้องวิจัยเพิ่มก่อนจะใช้เทคนิคเหล่านี้วินิจฉัยอัลไซเมอร์อย่างกว้างขวางเป็นประจำในห้องตรวจ แนวทางเวชปฏิบัติไทยก็ระบุว่าการสะสมของอะไมลอยด์ในสมองเกิดขึ้นก่อนผู้ป่วยมีอาการหลายปี

ลองคิดถึงผลที่ตามมา ถ้าคนไม่มีอาการตรวจแล้วผลบวก ตอนนี้ยังไม่มีวิธีที่พิสูจน์แล้วว่าป้องกันไม่ให้กลายเป็นโรค ผลอาจทำให้กังวลมาก ส่วนถ้าผลลบ ก็ยังต้องดูแลปัจจัยเสี่ยงเหมือนเดิม สิ่งที่ทำได้ทันทีและมีประโยชน์กว่า คือดูแลความดัน น้ำตาล ไขมัน ออกกำลังกาย ตรวจการได้ยิน และพบแพทย์เมื่อเริ่มมีอาการ อ่านปัจจัยเสี่ยงได้ที่ อัลไซเมอร์เป็นกรรมพันธุ์ไหม

ถ้าอยากตรวจจริง ให้คุยกับแพทย์ก่อน ว่าผลจะเปลี่ยนการดูแลอย่างไร และถ้าผลออกมาบวกจะทำอะไรต่อ

ผลบวกแปลว่าเป็นอัลไซเมอร์แน่นอนหรือไม่

ไม่ใช่ เหตุผลมีดังนี้

• •ไบโอมาร์กเกอร์บอกว่ามีร่องรอยของโปรตีนผิดปกติ แต่ ภาวะสมองเสื่อมคือการที่ความสามารถของสมองถดถอยจนกระทบชีวิตประจำวัน ซึ่งต้องประเมินจากอาการและแบบทดสอบ
• •แนวทางเวชปฏิบัติไทยระบุว่าโปรตีนอะไมลอยด์สะสมก่อนมีอาการหลายปี คนที่มีร่องรอยจึงอาจยังไม่มีอาการ
• •อาการหลงลืมของผู้สูงอายุคนหนึ่งอาจมาจากหลายสาเหตุพร้อมกัน เช่น อัลไซเมอร์ร่วมกับหลอดเลือดสมอง ซึมเศร้า หรือผลข้างเคียงยา ผลเลือดตัวเดียวแยกไม่ได้
• •ทางกลับกัน ผลลบไม่ได้แปลว่าไม่มีปัญหา อาการอาจมาจากสมองเสื่อมชนิดอื่นหรือสาเหตุที่แก้ได้ ซึ่งต้องตรวจตามแนวทางอยู่ดี

การวินิจฉัยต้องทำโดยแพทย์ ซึ่งรวบรวมประวัติจากญาติ ตรวจร่างกาย แบบทดสอบปริชาน ผลเลือดพื้นฐาน และภาพสมองเข้าด้วยกัน อ่านพื้นฐานของโรคได้ที่ อัลไซเมอร์คืออะไร

ตรวจเลือดหาอัลไซเมอร์มีประโยชน์กับใคร

จากข้อมูลที่มี การตรวจไบโอมาร์กเกอร์มีความหมายมากเมื่อ แพทย์ประเมินแล้วพบอาการ และต้องการข้อมูลเพิ่มว่าสาเหตุน่าจะเป็นอัลไซเมอร์หรือไม่ ตัวอย่างหนึ่งคือการพิจารณายากลุ่มแอนติบอดีชนิดใหม่ NIA ระบุว่ายาเลคาเนแมบและโดนาเนแมบได้รับอนุมัติจากองค์การอาหารและยาสหรัฐสำหรับอัลไซเมอร์ระยะต้นหรือ MCI จากอัลไซเมอร์ และ ก่อนสั่งยา แพทย์อาจตรวจ PET หรือน้ำไขสันหลังเพื่อดูว่ามีอะไมลอยด์สะสมในสมองหรือไม่ ยามีผลข้างเคียงคือสมองบวมหรือเลือดออกในสมอง ซึ่งพบไม่บ่อยแต่อาจรุนแรงถึงชีวิต แพทย์จึงต้องติดตามด้วย MRI สถานะการใช้ยาเหล่านี้ในไทยให้สอบถามแพทย์ที่ดูแลโดยตรง อ่านเพิ่มที่ ยาอัลไซเมอร์ตัวใหม่ Lecanemab

ตรวจยีน APOE มีประโยชน์แค่ไหน

APOE คือยีนที่มีหลายรูปแบบ NIA อธิบายว่า รูปแบบ APOE ε4 เพิ่มความเสี่ยงอัลไซเมอร์ และในบางกลุ่มประชากรสัมพันธ์กับการเกิดโรคเร็วขึ้น ส่วน APOE ε2 อาจช่วยป้องกันได้บ้าง

ข้อที่ต้องเข้าใจคือ ยีนเสี่ยงไม่ได้เท่ากับเป็นโรค NIA ใช้คำว่า "เพิ่มความเสี่ยง" ไม่ได้บอกว่าคนที่มี ε4 ทุกคนจะเป็นอัลไซเมอร์ และคนที่ไม่มี ε4 ก็เป็นได้ ผลตรวจยีนจึงไม่ได้บอกว่าใครจะเป็นหรือไม่เป็น

แนวทางเวชปฏิบัติไทยระบุว่าการตรวจทางห้องปฏิบัติการด้านพันธุกรรมเป็นจุดประสงค์รอง ใช้ เพื่อให้คำปรึกษาด้านพันธุกรรมเมื่อสาเหตุเป็นโรคที่ถ่ายทอดได้ ผลตรวจยีนกระทบทั้งตัวผู้ตรวจและญาติสายเลือด จึงควรตรวจหลังได้รับคำปรึกษาจากแพทย์ ไม่ใช่ซื้อชุดตรวจเอง

ค่าใช้จ่ายและที่ที่ตรวจได้ในไทย

เราไม่ระบุราคาหรือรายชื่อสถานที่ตรวจไบโอมาร์กเกอร์ เพราะยังไม่ได้ตรวจสอบจากแหล่งทางการ ข่าวที่อ้างกรมการแพทย์บอกเพียงว่าสถาบันประสาทวิทยากำลังขับเคลื่อนการนำการตรวจมาใช้ในระบบสุขภาพ

สำหรับการตรวจเลือดพื้นฐานหาสาเหตุที่แก้ได้ แนวทางเวชปฏิบัติไทยจัดให้อยู่ในโรงพยาบาลระดับทุติยภูมิขึ้นไป เช่น โรงพยาบาลชุมชนและโรงพยาบาลจังหวัด ส่วนเรื่องสิทธิการเบิก ให้สอบถามกับสถานพยาบาลที่จะไปโดยตรง อ่านขั้นตอนการเริ่มตรวจได้ที่ ตรวจอัลไซเมอร์ที่ไหน

ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: เม็มโมร่า (MEMORA)

บทความนี้ไม่ได้แนะนำให้ใช้ผลิตภัณฑ์ใดแทนการตรวจ ข้อมูลด้านล่างให้ไว้เพื่อความโปร่งใสสำหรับผู้ที่สนใจผลิตภัณฑ์ของเรา

เม็มโมร่า (MEMORA) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เลข อย. 13-1-01566-5-0069 ผลิตโดย บริษัท โอดี อินโนวาคอสเม็กซ์ จำกัด (ปทุมธานี) จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด ผลิตภายใต้ระบบ GHPs HACCP ISO 9001 บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 800 มก. ฉลากแนะนำรับประทานวันละ 1 แคปซูล เลข อย. คือการจดแจ้งผลิตภัณฑ์อาหาร ไม่ใช่การรับรองสรรพคุณ

ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: เห็ดหัวลิง (Lion's Mane) 250 มก. · สารสกัดพรมมิ (Brahmi) 150 มก. · โคลีน ไบทาร์เทรต (99%) 90 มก. (ให้โคลีนราว 37 มก. คำนวณ) · สารสกัดใบแปะก๊วย 50 มก. · ไพริดอกซิน ไฮโดรคลอไรด์ 2 มก. (ให้วิตามินบี 6 ราว 1.65 มก. คำนวณ) · ส่วนประกอบอื่น: เปลือกแคปซูลเจลาติน สี INS171 (ไทเทเนียมไดออกไซด์) INS551 INS470ii และมอลโตเด็กซ์ตริน

คำเตือนบนฉลาก: อาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า · เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ควรกินอาหารหลากหลายครบ 5 หมู่ในสัดส่วนที่เหมาะสมเป็นประจำ

หลักฐานของแต่ละส่วนประกอบ เทียบปริมาณที่ศึกษากับปริมาณในแคปซูล

• •เห็ดหัวลิง 250 มก. — งานในคนมีน้อยและเล็ก งานในผู้มีปริชานบกพร่องเล็กน้อยชาวญี่ปุ่น 30 คน (Mori 2009) ใช้เห็ดผงแห้งวันละ 3,000 มก. มากกว่าในแคปซูลราว 12 เท่า (คำนวณ) และคะแนนลดลงหลังหยุดกิน 4 สัปดาห์ ฉลากไม่ระบุว่าเป็นดอกเห็ด เส้นใย หรือสารสกัด และมีรายงานการแพ้รุนแรง
• •สารสกัดพรมมิ 150 มก. — งานรวมในคนสุขภาพดีพบผลเล็กเฉพาะบางด้าน งานส่วนใหญ่ใช้สารสกัดมาตรฐานวันละ 300 มก. มากกว่าในแคปซูล 2 เท่า (คำนวณ) ส่วนในผู้ป่วยอัลไซเมอร์ การทบทวน 5 งาน (Basheer 2022) ไม่พบความต่างจากยาหลอกหรือยาโดเนเพซิล และหลักฐานมีความเชื่อมั่นต่ำมาก
• •โคลีนราว 37 มก. (คำนวณ) — เท่ากับราวร้อยละ 7–9 ของปริมาณที่ผู้ใหญ่ควรได้ต่อวัน (คำนวณ) งานทดลองที่ให้โคลีนไบทาร์เทรต 2.0–2.5 กรัม (Lippelt 2016) ไม่พบว่าความจำดีขึ้น และงานในผู้ป่วยอัลไซเมอร์ก็ไม่พบประโยชน์
• •สารสกัดใบแปะก๊วย 50 มก. — งาน GEM ในผู้สูงอายุ 75 ปีขึ้นไป 3,069 คน ใช้วันละ 240 มก. มากกว่าในแคปซูล 4.8 เท่า (คำนวณ) ติดตามเฉลี่ย 6.1 ปี ไม่ลดการเกิดสมองเสื่อมและไม่ชะลอความจำถดถอย แปะก๊วยคือที่มาของคำเตือนเรื่องเลือดแข็งตัวช้า
• •วิตามินบี 6 ราว 1.65 มก. (คำนวณ) — ใกล้เคียงค่าที่ผู้สูงอายุควรได้ต่อวัน งาน VITACOG ที่พบผลบางด้านใช้บี 6 วันละ 20 มก. (มากกว่าราว 12 เท่า คำนวณ) ร่วมกับกรดโฟลิกและบี 12 และเห็นผลเฉพาะคนที่โฮโมซิสเทอีนสูง ซึ่งผลิตภัณฑ์นี้ไม่มีโฟลิกและบี 12 ส่วนการวิเคราะห์รวม 11 งานราว 22,000 คน (Clarke 2014) ไม่พบผลต่อปริชาน

ต้องบอกตรง ๆ ว่ายังไม่พบงานวิจัยที่ทดสอบสูตรผลิตภัณฑ์นี้เอง ไม่มีหลักฐานว่าผลิตภัณฑ์นี้เปลี่ยนค่าไบโอมาร์กเกอร์ในเลือด ลดโปรตีนอะไมลอยด์หรือเทา หรือช่วยคนที่มียีน APOE ε4 และไม่มีหลักฐานว่าช่วยความจำหรือชะลอภาวะสมองเสื่อม วิตามินบี 6 ในแคปซูลก็ไม่ใช่สิ่งที่ใช้แก้ภาวะขาดวิตามินบี 12 ถ้าผลเลือดผิดปกติ ต้องให้แพทย์ดูแลตามสาเหตุ

ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ

• •ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด (เช่น วาร์ฟาริน) ยาต้านเกล็ดเลือด (เช่น แอสไพริน โคลพิโดเกรล) ยาแก้ปวดกลุ่มเอ็นเสด ผู้มีเลือดออกง่าย หรือผู้ที่จะผ่าตัดหรือทำฟัน: ฉลากเตือนว่าอาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า ต้องปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้ใช้ยาสมองเสื่อม (โดเนเพซิล ริวาสติกมีน กาแลนตามีน เมแมนทีน) หรือยากลุ่มแอนติบอดีชนิดใหม่: ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาเอง ต้องแจ้งแพทย์ทุกครั้งที่เริ่มอาหารเสริม
• •ผู้มีประวัติชักหรือใช้ยากันชัก และผู้ป่วยพาร์กินสันที่ใช้ยาเลโวโดปา: ปรึกษาแพทย์ก่อน
• •ผู้ที่แพ้เห็ด หรือเคยแพ้อาหารหรือสมุนไพร: มีรายงานแพ้เห็ดหัวลิงรุนแรง
• •ผู้ที่กินวิตามินรวมหรือวิตามินบีรวมอยู่แล้ว: นับวิตามินบี 6 จากทุกแหล่งรวมกัน

อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความเม็มโมร่าทั้งหมด

ผลิตภัณฑ์นี้มีสารสกัดใบแปะก๊วย ฉลากระบุว่าอาจมีผลให้เลือดแข็งตัวช้า ผู้ที่ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ผู้ที่จะผ่าตัด ผู้มีประวัติชัก และผู้ที่ใช้ยาสมองเสื่อมหรือยาประจำตัวอื่น ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน ห้ามหยุดหรือปรับยาที่แพทย์สั่งเอง ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช่ยา ไม่ใช้แทนการตรวจวินิจฉัยหรือการรักษาภาวะสมองเสื่อม

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล คะแนนแบบทดสอบใด ๆ เป็นเพียงการคัดกรอง การวินิจฉัยต้องทำโดยแพทย์

ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง รวมถึงยาสมองเสื่อม ยาพาร์กินสัน และยาจิตเวช แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากผู้สูงอายุมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ สับสนหรือซึมลงอย่างรวดเร็ว ปลุกตื่นยาก หน้าเบี้ยว แขนขาอ่อนแรงทันที พูดไม่ชัด เดินเซหรือทรงตัวไม่ได้ทันที ตามัวหรือมองเห็นภาพซ้อนทันที หกล้มศีรษะกระแทก หรือพูดถึงการทำร้ายตัวเอง ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 · ต้องการคนรับฟังเรื่องความเครียดหรือซึมเศร้า โทรสายด่วนสุขภาพจิต 1323 ฟรีตลอด 24 ชั่วโมง