เกี่ยวกับ ความรู้หัวใจและหลอดเลือด
ยาอมใต้ลิ้นแก้เจ็บหน้าอก ใช้อย่างไร อมแล้วไม่ดีขึ้นกี่นาทีต้องโทร 1669
คำตอบสั้น: ยาอมใต้ลิ้นแก้เจ็บหน้าอกที่รู้จักกันดีคือ ไนโตรกลีเซอรีน (nitroglycerin) เป็นยากลุ่มไนเตรตที่ขยายหลอดเลือด ใช้ระงับอาการเจ็บหน้าอกจากหัวใจขาดเลือด (angina) ในคนที่แพทย์วินิจฉัยว่าเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจแล้ว วิธีใช้ตามข้อมูลยาของ MedlinePlus คือ นั่งลงก่อน แล้ววางยา 1 เม็ดไว้ใต้ลิ้นให้ละลาย ห้ามเคี้ยวหรือกลืน และ MedlinePlus ระบุว่าถ้าอาการเจ็บหน้าอก ไม่ดีขึ้นภายใน 5 นาทีหลังอมยา หรือแย่ลง ให้เรียกรถพยาบาลทันที ในไทยคือโทร 1669 ห้ามใช้ยานี้ร่วมกับยารักษาภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศกลุ่มซิลเดนาฟิล เพราะความดันโลหิตอาจลดลง
สรุปสั้นสำหรับคนรีบ
- ยาอมใต้ลิ้นเป็นยาตามแพทย์สั่ง ใช้เฉพาะคนที่แพทย์จ่ายให้ ห้ามใช้ยาของคนอื่น
- เจ็บหน้าอก: หยุดกิจกรรม นั่งลง อมยา 1 เม็ดใต้ลิ้น
- อมแล้ว 5 นาทีไม่ดีขึ้นหรือแย่ลง โทร 1669 ทันที ไม่ต้องรอให้ครบ 3 เม็ด
- ปวดหัว หน้าแดง หน้ามืด เป็นผลข้างเคียงที่พบได้ จึงต้องนั่งก่อนอม
- ห้ามใช้ร่วมกับยารักษาภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศ เช่น ซิลเดนาฟิล และเก็บยาในขวดเดิม ปิดฝาแน่น ห่างความร้อนและความชื้น
ยาอมใต้ลิ้นแก้เจ็บหน้าอกคือยาอะไร ทำงานอย่างไร
ยาอมใต้ลิ้นแก้เจ็บหน้าอกคือยากลุ่มไนเตรต ซึ่งเป็นยาขยายหลอดเลือด (vasodilator) MedlinePlus อธิบายว่าไนโตรกลีเซอรีนชนิดอมใต้ลิ้นทำให้หลอดเลือดคลายตัว หัวใจจึงทำงานน้อยลงและต้องการออกซิเจนน้อยลง ยาชนิดอมใต้ลิ้นจึงใช้ระงับอาการที่กำลังเกิด
ยาไนเตรตบางชนิดมีทั้งแบบอมใต้ลิ้นและแบบกลืน ชื่อยาอาจคล้ายกันแต่วิธีใช้ต่างกัน ให้ดูฉลากซองยาว่าเขียนว่า "อมใต้ลิ้น" หรือไม่ ถ้าไม่แน่ใจให้ถามเภสัชกรตั้งแต่วันที่รับยา
อาการเจ็บหน้าอกจากหัวใจขาดเลือด (angina) คืออาการเจ็บหรือแน่นหน้าอกเมื่อเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจไม่พอ MedlinePlus ระบุว่ามักเจ็บหลังกระดูกหน้าอกหรือค่อนไปทางซ้าย รู้สึกแน่น หนัก บีบ หรือถูกกดทับ อาจร้าวไปแขน หลัง กราม คอ หรือไหล่ บางคนรู้สึกคล้ายท้องอืดหรืออาหารไม่ย่อย สาเหตุพื้นฐานคือหลอดเลือดหัวใจตีบจากคราบไขมัน อ่านกลไกได้ที่ ไขมันอุดตันในเส้นเลือด เกิดขึ้นได้อย่างไร
MedlinePlus ระบุว่าอาการเจ็บหน้าอกแบบคงที่ (stable angina) มักเกิดเมื่อออกแรงหรือเครียด เจ็บเฉลี่ย 1–15 นาที และดีขึ้นเมื่อพักหรือเมื่อใช้ไนโตรกลีเซอรีน ส่วน Rama Channel ของโรงพยาบาลรามาธิบดี (พฤษภาคม 2567) อธิบายว่าคนที่หลอดเลือดหัวใจตีบเรื้อรังมักแน่นจุกกลางหน้าอกราว 5–10 นาทีเมื่อออกกำลัง และดีขึ้นเมื่อนั่งพัก แต่ถ้าหลอดเลือดหัวใจตีบเฉียบพลัน จะแน่นกลางหน้าอกรุนแรง อาจมีเหงื่อออก และ มักเป็นนานเกิน 20 นาที ซึ่งเป็นภาวะฉุกเฉิน
ยาอมใต้ลิ้นใช้อย่างไรให้ถูกต้อง
หลักคือ หยุด นั่ง อม รอ 5 นาที แล้วตัดสินใจ ขั้นตอนตามข้อมูลยาของ MedlinePlus และแผนที่แพทย์ให้ไว้ มีดังนี้
- หยุดกิจกรรมทันที และนั่งลง เพราะยาทำให้ความดันลด อาจหน้ามืดหรือเป็นลมได้
- วางยา 1 เม็ดไว้ใต้ลิ้น หรือระหว่างกระพุ้งแก้มกับเหงือก แล้วปล่อยให้ละลาย ห้ามเคี้ยว บด หรือกลืน
- รอ 5 นาที สังเกตว่าอาการดีขึ้นหรือไม่
- ถ้าอาการไม่ดีขึ้นหรือแย่ลงหลัง 5 นาที ให้โทร 1669 ทันที MedlinePlus หน้าเจ็บหน้าอกแบบคงที่ระบุให้เรียกรถพยาบาลเมื่ออาการไม่ดีขึ้น 5 นาทีหลังใช้ไนโตรกลีเซอรีน
- ระหว่างรอรถพยาบาล แพทย์อาจสั่งไว้ล่วงหน้าว่าให้อมเม็ดที่ 2 และเม็ดที่ 3 ห่างกันครั้งละ 5 นาทีได้ MedlinePlus ระบุว่าถ้าอมครบ 3 เม็ดแล้ว 5 นาทียังไม่หายสนิท ต้องเรียกความช่วยเหลือฉุกเฉินทันที ห้ามใช้เกินจำนวนที่แพทย์สั่ง
MedlinePlus ยังให้ข้อสังเกตที่คนมักเข้าใจผิด
- รู้สึกแสบหรือซ่าในปากขณะยาละลายเป็นเรื่องปกติ แต่ไม่ได้บอกว่ายาได้ผล ถ้าไม่รู้สึกแสบก็ไม่ได้แปลว่ายาเสื่อม
- ใช้น้อยเม็ดที่สุดเท่าที่ระงับอาการได้ เพราะใช้บ่อยหรือหลายเม็ดแล้วยาอาจได้ผลลดลง
- อมก่อนทำกิจกรรมที่เคยกระตุ้นอาการ 5–10 นาทีได้ เช่น ก่อนเดินขึ้นเนิน ถ้าแพทย์แนะนำไว้
- คนปากแห้ง จากยาแก้แพ้ ยาต้านซึมเศร้าบางตัว หรือยาพาร์กินสัน ยาอาจละลายช้า MedlinePlus แนะนำให้ใช้น้ำลายเทียมหรือเคี้ยวหมากฝรั่งเพิ่มน้ำลาย
ความเชื่อที่พบบ่อย: อมยาแล้วรอให้ครบ 3 เม็ดก่อน ค่อยไปโรงพยาบาล
ไม่ถูก ถ้าอมเม็ดแรกแล้ว 5 นาทีไม่ดีขึ้นหรือแย่ลง ให้โทร 1669 ก่อน หลายคนจำมาว่า "อมได้ 3 เม็ด" แล้วนั่งรอจนครบ 15 นาที ซึ่งเสียเวลาในกรณีที่เป็นหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน MedlinePlus หน้าข้อมูลยาระบุชัดว่า ถ้าอาการไม่ดีขึ้นมากหรือแย่ลงหลังเม็ดแรก แพทย์อาจสั่งให้เรียกความช่วยเหลือฉุกเฉินทันที ส่วนการอมเม็ดถัดไประหว่างรอเป็นไปตามแผนที่แพทย์ของแต่ละคนกำหนด
อีกความเชื่อหนึ่งคือ "เจ็บหน้าอกแล้วกลืนยาไนเตรตที่กินประจำเพิ่มอีกเม็ดก็ได้" ซึ่งไม่ถูกเช่นกัน MedlinePlus หน้าไอโซซอร์ไบด์ (isosorbide) ระบุว่ายาไนเตรตชนิดกลืน ทั้งแบบเม็ดธรรมดาที่กินวันละ 2–3 ครั้งและแบบออกฤทธิ์นาน ใช้กันไม่ให้เกิดอาการเท่านั้น ใช้ระงับอาการที่เริ่มแล้วไม่ได้ และแพทย์จะจัดเวลากินให้มีช่วงที่ร่างกายไม่ได้รับยาในแต่ละวัน เพื่อไม่ให้ยาได้ผลลดลง ยาที่ใช้เมื่อเจ็บเฉียบพลันจึงเป็นยาอมใต้ลิ้นที่แพทย์จ่ายแยกไว้ ถ้าไม่แน่ใจว่ายาเม็ดไหนเป็นแบบไหน ให้เภสัชกรช่วยแยกและเขียนกำกับซองไว้
ยาอมใต้ลิ้นมีผลข้างเคียงอะไร ใครต้องระวัง
ผลข้างเคียงที่พบบ่อยคือปวดศีรษะ หน้าแดง วิงเวียน และหน้ามืดเวลาลุกเร็ว MedlinePlus ระบุว่าอาการปวดศีรษะอาจเป็นสัญญาณว่ายากำลังออกฤทธิ์ และ แอลกอฮอล์ทำให้ผลข้างเคียงแย่ลง เช่น หน้ามืดหรือเป็นลม จึงควรลุกช้า ๆ วางเท้าบนพื้นสักครู่ก่อนยืน
อาการที่ต้องติดต่อแพทย์ทันทีตาม MedlinePlus ได้แก่ ตาพร่า ปากแห้งมาก ผื่น ผิวพองหรือลอก ลมพิษ คัน หายใจหรือกลืนลำบาก คลื่นไส้ อาเจียน อ่อนแรง เหงื่อออก ตัวซีด
ห้ามใช้ร่วมกับยารักษาภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศ MedlinePlus หน้าปัญหาการแข็งตัวระบุว่าห้ามใช้ยากลุ่มนี้ร่วมกับไนโตรกลีเซอรีน เพราะความดันอาจลดลง ผู้ชายที่ใช้ยาอมใต้ลิ้นจึงไม่ควรซื้อยากลุ่มนี้มาใช้เอง และควรบอกแพทย์ทุกคนว่าใช้ยาไนเตรตอยู่
ก่อนเริ่มใช้ยา MedlinePlus แนะนำให้บอกแพทย์ถ้า
- เพิ่งเกิดหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน มีภาวะโลหิตจาง หรือภาวะที่ความดันในกะโหลกศีรษะสูง
- อาจขาดน้ำ เคยมีหัวใจล้มเหลว ความดันต่ำ หรือกล้ามเนื้อหัวใจหนาผิดปกติ
- กำลังจะผ่าตัดหรือทำฟัน
- ใช้ยาอื่นอยู่ เพราะยาบางตัวใช้ร่วมกับไนโตรกลีเซอรีนไม่ได้
คนที่กินยาหลายตัวพร้อมกัน ควรนำยาทั้งหมดไปให้แพทย์หรือเภสัชกรดูเมื่อไปตามนัด ยาความดันหลายกลุ่มที่ใช้ร่วมกับยาหัวใจ อ่านภาพรวมได้ที่ ยาลดความดันมีกี่กลุ่ม
เก็บยาอมใต้ลิ้นอย่างไร พกติดตัวแบบไหน
เก็บในขวดเดิมที่ได้มา ปิดฝาให้แน่นทุกครั้ง ที่อุณหภูมิห้อง ห่างความร้อนและความชื้น ตามที่ MedlinePlus ระบุ และไม่ควรเก็บในห้องน้ำ ในอากาศร้อนของไทย จึงไม่ควรทิ้งยาไว้ในรถที่จอดกลางแดด
เคล็ดลับการพกยาที่ทำได้ทันที
- พกยาติดตัวในขวดเดิม ไม่แกะใส่ตลับรวมกับยาอื่น เพื่อให้หยิบถูกตัวเมื่อเจ็บ
- ให้คนในบ้านรู้ว่ายาอยู่ที่ไหน และรู้ขั้นตอน หยุด นั่ง อม รอ 5 นาที โทร 1669
- ดูวันหมดอายุ และขอยาใหม่เมื่อใกล้หมด
- พกรายการยาทั้งหมด ที่ใช้อยู่ติดตัว MedlinePlus แนะนำให้นำรายการนี้ไปทุกครั้งที่พบแพทย์หรือเข้าโรงพยาบาล
- ห้ามให้คนอื่นใช้ยาของเรา แม้จะมีอาการคล้ายกัน
เมื่อไรต้องโทร 1669 และเมื่อไรต้องนัดพบแพทย์
ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ตาม MedlinePlus หน้าเจ็บหน้าอกแบบคงที่
- เจ็บหน้าอกไม่ดีขึ้นภายใน 5 นาทีหลังอมยา
- อมยาครบตามจำนวนที่แพทย์สั่งแล้วยังไม่หาย
- อาการเจ็บแย่ลงเรื่อย ๆ
- อาการดีขึ้นแล้วกลับมาเจ็บอีก
- เจ็บแน่นหน้าอกครั้งแรกโดยไม่ทราบสาเหตุ (ยังไม่เคยได้รับการวินิจฉัย)
- คนที่มีโรคหัวใจหมดสติ
ติดต่อแพทย์หรือนัดพบแพทย์โดยเร็ว เมื่อ
- อาการเจ็บหน้าอกเกิดบ่อยขึ้น นานขึ้น หรือรุนแรงขึ้นกว่าเดิม แม้ยังหายได้ด้วยยา
- เจ็บหน้าอกขณะนั่งพัก
- เหนื่อยง่ายขึ้น หน้ามืดบ่อย
- หัวใจเต้นช้ากว่า 60 ครั้งต่อนาที เร็วกว่า 120 ครั้งต่อนาที หรือเต้นไม่สม่ำเสมอ
- กินยาโรคหัวใจไม่ได้ตามสั่ง หรือสงสัยผลข้างเคียง
แพทย์อาจปรับยาป้องกันอาการ หรือส่งตรวจเพิ่ม เช่น คลื่นไฟฟ้าหัวใจ เอคโค่ หรือวิ่งสายพาน อ่านความต่างของการตรวจเหล่านี้ได้ที่ ตรวจหัวใจ EKG เอคโค่ และวิ่งสายพาน
Rama Channel อ้างรายงานของกระทรวงสาธารณสุขปี 2565 ว่าคนไทยเสียชีวิตด้วยโรคหัวใจและหลอดเลือดราว 70,000 ราย เฉลี่ยชั่วโมงละ 8 คน การรู้ว่าเมื่อไรยาอมใต้ลิ้นพอ และเมื่อไรต้องโทร 1669 จึงเป็นความรู้ที่คนในบ้านผู้ป่วยโรคหัวใจควรรู้ทุกคน
ข้อความสำคัญท้ายบทความ
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล
ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค
หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ให้โทร 1669 ทันที
ปรึกษาทีมงานได้ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย
ถามเรื่องสินค้า ราคา วิธีทาน หรือสอบถามโปรโมชัน ได้ทุกช่องทางด้านล่าง
คำถามที่พบบ่อย
ยาอมใต้ลิ้นแก้เจ็บหน้าอกต้องอมกี่เม็ด
นั่งลงแล้วอม 1 เม็ดใต้ลิ้น ถ้า 5 นาทีแล้วไม่ดีขึ้นหรือแย่ลง ให้โทร 1669 ทันที แพทย์บางคนสั่งให้อมเม็ดที่ 2 และ 3 ห่างกัน 5 นาทีระหว่างรอรถพยาบาล ห้ามใช้เกินจำนวนที่แพทย์สั่ง
อมยาใต้ลิ้นแล้วปวดหัวเป็นอะไรไหม
ปวดศีรษะ หน้าแดง และวิงเวียนเป็นผลข้างเคียงที่พบได้ MedlinePlus ระบุว่าปวดศีรษะอาจเป็นสัญญาณว่ายาออกฤทธิ์ จึงควรนั่งก่อนอมและลุกช้า ๆ ถ้าปวดมากหรือมีผื่น หายใจลำบาก ให้ติดต่อแพทย์ทันที
ยาอมใต้ลิ้นใช้คู่กับยารักษาภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศได้ไหม
ไม่ได้ MedlinePlus ระบุว่าห้ามใช้ยารักษาภาวะหย่อนสมรรถภาพทางเพศร่วมกับไนโตรกลีเซอรีน เพราะความดันโลหิตอาจลดลง ควรบอกแพทย์ทุกคนว่าใช้ยาไนเตรตอยู่
ยาอมใต้ลิ้นไม่แสบลิ้น แปลว่ายาเสื่อมหรือเปล่า
ไม่จำเป็น MedlinePlus ระบุว่าความรู้สึกแสบหรือซ่าในปากเป็นเรื่องปกติแต่ไม่ได้บอกว่ายาได้ผล ให้ดูวันหมดอายุและเก็บยาในขวดเดิมปิดฝาแน่น ห่างความร้อนและความชื้น
เจ็บหน้าอกแล้วกลืนยาไนเตรตที่กินประจำแทนได้ไหม
ไม่ได้ ยาไนเตรตชนิดกลืน เช่น ไอโซซอร์ไบด์ ใช้กันไม่ให้เกิดอาการ ใช้ระงับอาการที่เริ่มแล้วไม่ได้ ตามข้อมูลของ MedlinePlus อาการเฉียบพลันต้องใช้ยาอมใต้ลิ้นที่แพทย์จ่ายไว้ และโทร 1669 ถ้า 5 นาทีไม่ดีขึ้น
แหล่งอ้างอิง
บทความนี้เรียบเรียงจากข้อมูลขององค์กรสาธารณสุขและสถาบันวิจัยต่อไปนี้ กดเข้าไปอ่านต้นทางเองได้ทุกแหล่ง
- Nitroglycerin SublingualMedlinePlus Drug Information, U.S. National Library of Medicine
- IsosorbideMedlinePlus Drug Information, U.S. National Library of Medicine
- Stable anginaMedlinePlus Medical Encyclopedia, U.S. National Library of Medicine
- Erection problemsMedlinePlus Medical Encyclopedia, U.S. National Library of Medicine
- สัญญาณเตือนโรคหลอดเลือดหัวใจตีบRama Channel โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล
บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล หากมีอาการผิดปกติควรปรึกษาแพทย์
เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์โดย บริษัท อินฟินิตี้ บลู จำกัด หนึ่งในตัวแทนจำหน่ายของบริษัท โฮปฟูล จำกัด
เผยแพร่เมื่อ 2026-11-12
อ่านต่อ
เป็นโรคหัวใจต้องกินยาฆ่าเชื้อก่อนทำฟันไหม ลิ้นหัวใจติดเชื้อคืออะไร
คนเป็นโรคหัวใจไม่ได้ต้องกินยาฆ่าเชื้อก่อนทำฟันทุกคน แนวทาง AHA แนะนำเฉพาะ 4 กลุ่มเสี่ยงสูง ลิ้นหัวใจติดเชื้อมีอาการอย่างไร และทำไมการแปรงฟันสำคัญ
หลอดเลือดแดงใหญ่ฉีกขาด (Aortic Dissection) เจ็บหน้าอกทะลุหลัง อันตรายแค่ไหน
หลอดเลือดแดงใหญ่ฉีกเซาะ ปวดหน้าอกทะลุหลังฉับพลัน ต่างจากหัวใจวายอย่างไร ใครเสี่ยง ทำไมเอกซเรย์ปกติก็ยังเป็นได้ และอาการไหนต้องโทร 1669
เส้นเลือดขอดที่ขา เกิดจากอะไร ใส่ถุงน่องพอไหม แบบไหนต้องรักษา
เส้นเลือดขอดที่ขาเกิดจากลิ้นในหลอดเลือดดำรั่ว ใครเสี่ยง ถุงน่องช่วยได้แค่ไหน ฉีดสาร เลเซอร์ ผ่าตัดต่างกันอย่างไร และเลือดออกจากเส้นขอดต้องทำอย่างไร
วูบ หมดสติชั่วคราว เป็นลม เกิดจากอะไร แบบไหนเป็นสัญญาณโรคหัวใจ
วูบหรือเป็นลมคือการหมดสติชั่วครู่เพราะเลือดไปสมองลดลง ส่วนใหญ่ไม่อันตราย แต่วูบจากหัวใจเสี่ยงเสียชีวิตสูงขึ้น วิธีแยก ปฐมพยาบาล และเมื่อไรต้องโทร 1669