เกี่ยวกับ Lab Farm
สารสกัดสมุนไพรบนฉลาก 50 มก. เท่ากับสมุนไพรเท่าไร อ่านอัตราส่วนสกัดอย่างไร
คำตอบสั้น: ตัวเลข "สารสกัด... 50 มก." บนฉลากบอกน้ำหนักของสารสกัด ไม่ได้บอกว่าใช้สมุนไพรไปเท่าไร และไม่ได้บอกว่ามีสารสำคัญเท่าไร ข้อมูลที่ช่วยตอบคือ อัตราส่วนสกัด (DER) ส่วนของพืชที่ใช้ ตัวทำละลาย และปริมาณสารสำคัญที่ระบุ (ถ้าเป็นสารสกัดมาตรฐาน) แนวทางของสำนักงานยาแห่งสหภาพยุโรป (EMA) สำหรับยาสมุนไพรกำหนดให้ระบุอัตราส่วนสกัด ตัวทำละลาย และสัดส่วนสารช่วย (เป็นเกณฑ์ของยาสมุนไพรในสหภาพยุโรป ไม่ใช่เกณฑ์ฉลากอาหารเสริมไทย) ถ้าฉลากไม่มีข้อมูลเหล่านี้ จะเทียบมิลลิกรัมบนฉลากกับขนาดในงานวิจัยตรง ๆ ไม่ได้
สรุปสั้นสำหรับคนรีบ
- ผงสมุนไพร คือพืชตากแห้งบดละเอียด สารสกัด คือสารที่ดึงออกจากพืชด้วยตัวทำละลาย เช่น น้ำหรือแอลกอฮอล์
- อัตราส่วนสกัด 4:1 แปลว่าใช้สมุนไพร 4 ส่วนได้สารสกัด 1 ส่วน ตัวอย่างในแนวทางของ EMA เขียนเป็นช่วง เช่น 3–6:1
- พืชต้นเดียวกันแต่ต่างส่วนมีสารสำคัญต่างกันมาก งานของผู้วิจัยจากศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ที่ 4 สระบุรีพบแอนโดรกราโฟไลด์ในใบฟ้าทะลายโจร 5.11% แต่ในลำต้นเพียง 0.68%
- งานตรวจโสม 25 ผลิตภัณฑ์ในสหรัฐพบสารจินเซนโนไซด์ต่างกันถึง 15 เท่าในรูปแคปซูล
- NCCIH ระบุว่าคำว่า "มาตรฐาน" บนฉลากไม่ได้รับประกันคุณภาพหรือความสม่ำเสมอเสมอไป
สารสกัด ผง และสารสกัดมาตรฐาน ต่างกันอย่างไร
สามคำนี้บอกวิธีทำ และบอกว่าเราอ่านตัวเลขบนฉลากได้ละเอียดแค่ไหน
- ผง (powder): ส่วนของพืชที่ตากแห้งแล้วบด เช่น ผงขิง ผงมะตูม น้ำหนักบนฉลากคือน้ำหนักพืชแห้งโดยตรง
- สารสกัด (extract): การนำพืชไปแช่หรือต้มในตัวทำละลาย แล้วระเหยให้เข้มข้น ได้สารที่น้ำหนักน้อยกว่าพืชตั้งต้น สารสกัดหนึ่งตัวยังเป็นส่วนผสมของสารหลายชนิด
- สารสกัดมาตรฐาน (standardised extract): แนวทางของ EMA ปี 2553 อธิบายว่าเป็นสารสกัดที่ปรับให้มีปริมาณสารที่ทราบฤทธิ์ตามค่าที่กำหนด โดยเติมสารช่วยหรือผสมหลายรุ่นการผลิต และต้องระบุชื่อและปริมาณสารนั้น
- สารสกัดที่ระบุปริมาณสาร (quantified extract): ปรับให้มีสารบ่งชี้อยู่ในช่วงที่กำหนดโดยการผสมหลายรุ่นการผลิต และต้องระบุปริมาณเป็นช่วง
- สารสกัดอื่น ๆ (other extract): EMA ระบุว่ากำหนดโดยกระบวนการผลิตและข้อกำหนดของมันเป็นหลัก ไม่ได้ปรับให้มีสารใดตามค่าที่กำหนด
- สารช่วย (excipient): สารที่ใส่เพิ่ม เช่น ตัวพาหรือสารปรับความเข้มข้น EMA กำหนดให้แจ้งสัดส่วนของสารช่วยแยกจากสารสกัดแท้
ความต่างนี้สำคัญ เพราะ สารสกัด 50 มก. สองยี่ห้ออาจมีสารสำคัญไม่เท่ากันเลย ถ้าใช้พืชคนละส่วน คนละตัวทำละลาย หรือผสมสารช่วยในสัดส่วนต่างกัน ดูวิธีอ่านฉลากแบบทีละบรรทัดได้ที่ อ่านฉลากอาหารเสริมอย่างไร ดูตรงไหนก่อนซื้อ
อัตราส่วนสกัด 10:1 หรือ 4:1 แปลว่าอะไร
อัตราส่วนสกัด (Drug Extract Ratio หรือ DER) คือน้ำหนักสมุนไพรตั้งต้นต่อน้ำหนักสารสกัดแท้ที่ได้ แนวทางการระบุสมุนไพรและสารเตรียมจากสมุนไพรในยาสมุนไพรของ EMA (ฉบับ 11 มี.ค. 2553) กำหนดให้ระบุสิ่งเหล่านี้
- อัตราส่วนสกัดจริง (DER genuine) ซึ่งเป็นอัตราส่วนของสมุนไพรต่อสารสกัดแท้ ก่อนเติมสารช่วย
- ตัวทำละลาย ที่ใช้ในขั้นสกัดแรก พร้อมความเข้มข้น
- สัดส่วนสารสกัดแท้กับสารช่วย ในสิ่งที่เรียกว่า "สารสกัด" บนฉลาก
ตัวอย่างในแนวทางของ EMA คือสารสกัดแห้งจากรากวาเลเรียน ที่ระบุว่า มีสารสกัดแท้ 80% สารช่วยอื่น 20% อัตราส่วนสกัดจริง 3–6:1 และตัวทำละลายเอทานอล 70% เห็นได้ว่าข้อมูลครบแบบนี้ทำให้รู้ว่าสารสกัดหนึ่งเม็ดมาจากพืชเท่าไร
ตัวอย่างคำนวณ (สมมติ ไม่ได้หมายถึงผลิตภัณฑ์ใด): ถ้าฉลากเขียน "สารสกัด 50 มก." โดยมีสารสกัดแท้ 80% และอัตราส่วนสกัด 3–6:1 แปลว่าเป็นสารสกัดแท้ 40 มก. ซึ่งมาจากสมุนไพรแห้งราว 120–240 มก. ถ้าฉลากเขียนแค่ "10:1" และไม่มีสารช่วย ก็มาจากสมุนไพรแห้งราว 500 มก. แต่ถ้าฉลากไม่บอกอัตราส่วน เราคำนวณย้อนไม่ได้เลย
ข้อควรรู้: อัตราส่วนสูงไม่ได้แปลว่าดีกว่าเสมอ ตัวทำละลายต่างกันดึงสารต่างกลุ่มออกมา สารสกัดน้ำกับสารสกัดแอลกอฮอล์จากพืชเดียวกันจึงอาจมีองค์ประกอบต่างกัน แม้อัตราส่วนเท่ากัน
ทำไมพืชชนิดเดียวกันแต่คนละยี่ห้อ ได้สารสำคัญไม่เท่ากัน
เพราะส่วนของพืช อายุพืช และกระบวนการผลิตต่างกัน ตัวอย่างจากไทยที่ชัดเจนคืองานในวารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก ปี 2565 โดยผู้วิจัยจากศูนย์วิทยาศาสตร์การแพทย์ที่ 4 สระบุรี กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ร่วมกับศูนย์สุขภาพในพื้นที่ ที่วัดสารแอนโดรกราโฟไลด์ในฟ้าทะลายโจรที่ขึ้นเองในอำเภอมวกเหล็ก
- ต้นแก่ระยะออกดอก: ใบ 5.11% · ส่วนเหนือดิน 4.90% · ดอก 1.90% · ลำต้น 0.68% (น้ำหนักต่อน้ำหนัก)
- ต้นอ่อนก่อนออกดอก: ใบ 3.65% · ส่วนเหนือดิน 2.95% · ลำต้น 1.03%
- ผู้วิจัยยังพบว่าน้ำชาจากใบสดที่ดื่มแบบทิ้งกากมีสารนี้ต่ำมาก
แปลว่า "ผงฟ้าทะลายโจร 500 มก." จากใบ กับจากลำต้น อาจมีสารสำคัญต่างกันหลายเท่า แม้ชื่อบนฉลากเหมือนกัน
ตัวอย่างจากต่างประเทศคืองานในวารสาร American Journal of Clinical Nutrition ปี 2544 โดยมหาวิทยาลัยแคลิฟอร์เนีย เดวิส ที่ตรวจโสม 25 ผลิตภัณฑ์จากร้านในสหรัฐ พบว่าทุกตัวเป็นพืชถูกชนิดตามฉลาก แต่ปริมาณสารบ่งชี้ต่างจากที่ฉลากระบุอย่างมีนัยสำคัญ สารจินเซนโนไซด์ต่างกันถึง 15 เท่าในแคปซูล และ 36 เท่าในรูปน้ำ ผู้วิจัยสรุปว่าควรมีการทำให้เป็นมาตรฐาน อ่านเรื่องชนิดของโสมเพิ่มได้ที่ โสมแดงกับโสมขาวต่างกันอย่างไร
เทียบขนาดบนฉลากกับขนาดในงานวิจัยได้ไหม
เทียบได้ก็ต่อเมื่อเป็นสารสกัดชนิดเดียวกัน ส่วนเดียวกัน วิธีสกัดเดียวกัน และมีสารสำคัญใกล้กัน ซึ่งต้องดูว่าฉลากให้ข้อมูลเหล่านี้พอหรือไม่
ศูนย์สุขภาพผสมผสานแห่งชาติสหรัฐ (NCCIH) ระบุไว้ในหน้า "ใช้อาหารเสริมอย่างฉลาด" ว่า อาหารเสริมที่ซื้อตามร้านหรือออนไลน์อาจต่างจากผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในงานวิจัยในจุดสำคัญ ตัวอย่างคืองาน GEM ที่ทดสอบสารสกัดใบแปะก๊วย 120 มก. วันละ 2 ครั้งในผู้สูงอายุ 3,069 คน นาน 6.1 ปี และพบว่าไม่ลดการเกิดสมองเสื่อม ผลนี้ใช้กับสารสกัดชนิดที่ทดสอบ ส่วนสารสกัดใบแปะก๊วยในผลิตภัณฑ์อื่นที่ไม่ระบุชนิด เราไม่รู้ว่าเหมือนกันหรือไม่ ดูผลงานนี้เต็ม ๆ ได้ที่ ใบแปะก๊วยช่วยความจำได้จริงไหม
หลักง่าย ๆ เวลาอ่านบทความหรือโฆษณาที่อ้างงานวิจัย
- งานวิจัยใช้ขนาดเท่าไรต่อวัน
- ใช้สารสกัดจากส่วนไหนของพืช สกัดแบบไหน และระบุสารสำคัญกี่เปอร์เซ็นต์
- ฉลากที่เราถืออยู่บอกข้อมูลข้อ 1–2 ครบหรือไม่
- ถ้าข้อมูลไม่ครบ ให้ถือว่ายังสรุปไม่ได้ว่าจะได้ผลแบบเดียวกัน
ความเชื่อที่พบบ่อยเรื่องตัวเลขสารสกัดบนฉลาก
"มิลลิกรัมเยอะกว่า แปลว่าแรงกว่า" ไม่เสมอไป ผงสมุนไพร 500 มก. อาจมีสารสำคัญน้อยกว่าสารสกัดมาตรฐาน 50 มก. ก็ได้ ต้องดูชนิดและปริมาณสารสำคัญ
"สารสกัดเข้มข้นกว่าผงทุกครั้ง" ไม่จริงทั้งหมด ขึ้นกับอัตราส่วนสกัด ตัวทำละลาย และสารช่วยที่ผสม สารสกัดที่ผสมสารช่วยมากอาจเจือจางกว่าที่คิด
"ฉลากเขียนว่ามาตรฐานหรือผ่านการรับรอง แปลว่าคุณภาพแน่นอน" NCCIH ระบุว่าคำว่า standardized verified หรือ certified ที่ผู้ผลิตใช้ ไม่ได้รับประกันคุณภาพหรือความสม่ำเสมอเสมอไป
"มาจากธรรมชาติ จึงปลอดภัย" NCCIH ระบุว่า "ธรรมชาติ" ไม่ได้แปลว่า "ปลอดภัย" เสมอ และอาหารเสริมบางชนิดตีกับยาหรือเพิ่มเลือดออกก่อนผ่าตัดได้ ตัวอย่างใกล้ตัวคือสารสกัดพริกไทยดำ อ่านต่อได้ที่ สารสกัดพริกไทยดำในอาหารเสริมคืออะไร กินคู่ยาประจำได้ไหม
ก่อนซื้ออาหารเสริมสมุนไพร ควรถามข้อมูลอะไรเพิ่ม
ถ้าฉลากไม่บอก ให้ถามผู้จัดจำหน่ายตามรายการนี้ แล้วนำคำตอบไปปรึกษาเภสัชกร
- ใช้ส่วนไหนของพืช (ใบ ราก ผล เมล็ด) และเป็นพืชชนิดใด (ชื่อวิทยาศาสตร์)
- เป็นผงหรือสารสกัด ถ้าเป็นสารสกัด อัตราส่วนสกัดเท่าไร และใช้ตัวทำละลายอะไร
- มีการระบุปริมาณสารสำคัญหรือไม่ เช่น จินเซนโนไซด์ในโสม หรือไพเพอรีนในพริกไทยดำ
- น้ำหนักสารสกัดบนฉลากรวมสารช่วยหรือไม่
- มีผลวิเคราะห์ของรุ่นการผลิตให้ดูหรือไม่
คนที่กินยาประจำควรนำฉลากและรายการยาไปให้เภสัชกรดูพร้อมกัน ส่วนตัวเลขเปอร์เซ็นต์ในวงเล็บบนฉลากหมายถึงอะไร อ่านเพิ่มได้ที่ เปอร์เซ็นต์ในวงเล็บบนฉลากอาหารเสริม หมายถึงอะไร
ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: แล็บฟาร์ม (Lab Farm)
แล็บฟาร์ม (Lab Farm) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร (ตรา แล็บ ฟาร์ม) เลข อย. 73-1-02663-5-0191 ผลิตโดย บริษัท ออกานิกส์ อินโนเวชั่นส์ จำกัด จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 650 มก. ฉลากแนะนำรับประทานวันละ 1 แคปซูล เลข อย. คือการจดแจ้งผลิตภัณฑ์อาหาร ไม่ใช่การรับรองสรรพคุณ
ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: ยีสต์ เบต้า-กลูแคน 80% (Immuneo Plus™) 200 มก. (เบต้ากลูแคนราว 160 มก. คำนวณ) · แกมมา โอไรซานอล 50 มก. · สารสกัดซีบัคธอร์น 50 มก. · เควอซิทิน 50 มก. · สารสกัดโสมเกาหลี 50 มก. · ผงมากิเบอร์รี่ 30 มก. · ผงมะตูม 30 มก. · สารสกัดขิง 20 มก. · สารสกัดพริกไทยดำ 20 มก. · สารสกัดใบแปะก๊วย 20 มก. · นิโคตินาไมด์ (วิตามินบี 3) 15 มก. · ไบโอติน 1% 7.9 มก. (ไบโอตินราว 79 ไมโครกรัม คำนวณ) · แคลเซียม ดี-แพนโททิเนต 2 มก. · วิตามินบี 1 1.5 มก. · วิตามินบี 2 1.5 มก. · วิตามินบี 6 1 มก. · วิตามินบี 12 0.1% 1 มก. (บี 12 ราว 1 ไมโครกรัม คำนวณ) · วิตามินดี 3 (1,000,000 IU/g) 0.2 มก. (ราว 200 IU หรือ 5 ไมโครกรัม คำนวณ) · กรดโฟลิก 0.1 มก. (100 ไมโครกรัม)
อ่านฉลากนี้ตามหลักในบทความ: ส่วนประกอบที่เป็นสมุนไพรมีทั้งแบบ "สารสกัด" และแบบ "ผง" ฉลากระบุน้ำหนักของแต่ละตัว แต่ข้อมูลบางส่วนไม่ได้ระบุไว้
- สารสกัดโสมเกาหลี 50 มก.: ฉลากไม่ระบุปริมาณจินเซนโนไซด์ และไม่ระบุว่าเป็นโสมแดงหรือโสมขาว
- สารสกัดซีบัคธอร์น 50 มก.: ฉลากไม่ระบุส่วนที่ใช้ (ผล เมล็ด หรือใบ) และอัตราส่วนสกัด
- สารสกัดขิง 20 มก.: ฉลากไม่ระบุปริมาณจินเจอรอลหรือโชกาออล
- สารสกัดพริกไทยดำ 20 มก.: ฉลากไม่ระบุปริมาณไพเพอรีน
- สารสกัดใบแปะก๊วย 20 มก.: ฉลากไม่ระบุว่าเป็นสารสกัดมาตรฐานแบบเดียวกับที่ใช้ในงาน GEM หรือไม่
- ผงมะตูม 30 มก. และผงมากิเบอร์รี่ 30 มก.: เป็นรูปผง ฉลากไม่ระบุส่วนที่ใช้ของมะตูม
- ยีสต์ เบต้า-กลูแคน 80% 200 มก.: ฉลากบอกสัดส่วน 80% จึงคำนวณเบต้ากลูแคนได้ราว 160 มก. แต่ไม่ระบุสัดส่วนชนิดย่อยของเบต้ากลูแคน
ด้วยเหตุนี้ การนำผลงานวิจัยของสมุนไพรเหล่านี้มาเทียบกับปริมาณในแคปซูลจึงทำได้ไม่ตรงนัก ผู้ที่ต้องการข้อมูลอัตราส่วนสกัดหรือสารสำคัญเพิ่มเติม สอบถามผู้จัดจำหน่ายได้ และนำข้อมูลไปปรึกษาเภสัชกรประกอบการตัดสินใจ
ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ
- ผู้ใช้ยากันชัก ยากดภูมิคุ้มกัน ยาต้านไวรัสเอชไอวี ยาหัวใจบางชนิด หรือยาเคมีบำบัดชนิดกิน: ต้องให้แพทย์หรือเภสัชกรตรวจก่อน
- ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ยาแก้ปวดกลุ่มเอ็นเสด หรือจะผ่าตัด: ปรึกษาแพทย์ก่อน
- ผู้ใช้อินซูลินหรือยาเบาหวาน: โสมและขิงอาจทำให้น้ำตาลลดลงมากขึ้น
- ผู้ที่กำลังรักษามะเร็ง: ต้องให้แพทย์ผู้รักษาอนุญาตก่อนกินอาหารเสริมทุกชนิด
- คำเตือนบนฉลาก: เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ควรรับประทานอาหารครบ 5 หมู่ · ผู้ที่ใช้ยาประจำตัวควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร
อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความแล็บฟาร์มทั้งหมด
ส่วนประกอบบางชนิด เช่น โสม ใบแปะก๊วย ขิง และพริกไทยดำ อาจเสริมฤทธิ์หรือเปลี่ยนระดับยาบางชนิด ผู้ที่ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาต้านเกล็ดเลือด ยาเบาหวาน ยากันชัก ยากดภูมิคุ้มกัน ผู้ที่กำลังรักษามะเร็ง และผู้ที่จะผ่าตัด ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน ผลิตภัณฑ์นี้ไม่ใช่ยา ไม่ใช้แทนการรักษาหรือวัคซีน
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน
ข้อความสำคัญท้ายบทความ
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล
ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค
หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ให้โทร 1669 ทันที
ราคาโปรโมชัน 890 บาท ต่อกล่อง · 4 กล่อง 2,490 · 8 กล่อง 4,590 · 15 กล่อง 7,890 · 25 กล่อง 12,990 บาท (พ.ย. 2569)
ดูข้อมูลจากฉลากจริงของ Lab Farm →คำถามที่พบบ่อย
สารสกัดกับผงสมุนไพรต่างกันอย่างไร
ผงคือพืชตากแห้งบดละเอียด น้ำหนักบนฉลากคือน้ำหนักพืช ส่วนสารสกัดคือสารที่ดึงออกจากพืชด้วยตัวทำละลายแล้วทำให้เข้มข้น น้ำหนักจึงน้อยกว่าพืชตั้งต้น
อัตราส่วนสกัด 10:1 หมายถึงอะไร
หมายถึงใช้สมุนไพร 10 ส่วนได้สารสกัด 1 ส่วน เช่น สารสกัด 50 มก. ที่อัตราส่วน 10:1 มาจากสมุนไพรราว 500 มก. แต่ไม่ได้บอกว่ามีสารสำคัญเท่าไร
สารสกัดมาตรฐานคืออะไร
คือสารสกัดที่ปรับให้มีปริมาณสารสำคัญตามที่กำหนด ฉลากมักเขียนว่ามีสาร X ไม่น้อยกว่ากี่เปอร์เซ็นต์ ทำให้เทียบกับงานวิจัยได้ง่ายขึ้น แต่คำว่ามาตรฐานบนฉลากไม่ได้รับประกันคุณภาพเสมอไป
ฉลากไม่บอกอัตราส่วนสกัด เทียบกับงานวิจัยได้ไหม
เทียบตรง ๆ ไม่ได้ เพราะไม่รู้ว่าใช้พืชส่วนไหน สกัดแบบไหน และมีสารสำคัญเท่าไร ควรสอบถามผู้จัดจำหน่ายและให้เภสัชกรช่วยประเมิน
อาหารเสริมสมุนไพรยี่ห้อต่างกันแต่ชื่อพืชเดียวกัน ได้ผลเท่ากันไหม
ไม่แน่นอน งานตรวจโสม 25 ผลิตภัณฑ์พบสารจินเซนโนไซด์ต่างกันถึง 15 เท่าในแคปซูล และสารสำคัญในพืชต่างกันตามส่วนที่ใช้และอายุพืช
แหล่งอ้างอิง
บทความนี้เรียบเรียงจากข้อมูลขององค์กรสาธารณสุขและสถาบันวิจัยต่อไปนี้ กดเข้าไปอ่านต้นทางเองได้ทุกแหล่ง
- Guideline on declaration of herbal substances and herbal preparations in herbal medicinal products/traditional herbal medicinal products (EMA/HMPC/CHMP/CVMP/287539/2005 Rev.1, 11 March 2010)European Medicines Agency
- Using Dietary Supplements WiselyNational Center for Complementary and Integrative Health (NCCIH)
- Variability in commercial ginseng products: an analysis of 25 preparations (Am J Clin Nutr, 2001)PubMed, U.S. National Library of Medicine
- การศึกษาปริมาณแอนโดรกราโฟไลด์ในส่วนต่าง ๆ ของฟ้าทะลายโจร ในระยะเก็บเกี่ยวที่ต่างกันจากอำเภอมวกเหล็ก จังหวัดสระบุรี (2565)วารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก (ThaiJO)
- Ginkgo biloba for prevention of dementia: a randomized controlled trial (JAMA, 2008)PubMed, U.S. National Library of Medicine
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารนี้ไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ร่วมกับยาประจำตัว
เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์โดย บริษัท อินฟินิตี้ บลู จำกัด หนึ่งในตัวแทนจำหน่ายของบริษัท โฮปฟูล จำกัด
เผยแพร่เมื่อ 2026-11-08
อ่านต่อ
หน่อไม้ปี๊บ อาหารกระป๋องทำเอง ต้มกี่นาที โบทูลิซึมมีอาการอย่างไร
หน่อไม้อัดปี๊บทำเองเคยทำให้คนป่วยโบทูลิซึม 163 คนที่น่านปี 2549 WHO ระบุว่าความร้อนเกิน 85 องศา 5 นาทีทำลายพิษได้ หนังตาตก กลืนลำบาก หายใจลำบาก โทร 1669
เครื่องใน ตับหมู ไส้ เลือดหมู คนเป็นเกาต์ ไขมันสูง กินได้ไหม กินดิบเสี่ยงอะไร
ตับหมู 1 ช้อนโต๊ะมีคอเลสเตอรอล 62 มก. เลือดหมูสุก 4 มก. ตามข้อมูลกรมอนามัย คนเป็นเกาต์ควรเลี่ยงตับ หัวใจ กึ๋น และห้ามกินเลือดหมูดิบเพราะไข้หูดับ
อาหารค้างคืน อุ่นกินได้ไหม ผู้สูงอายุ คนเป็นเบาหวาน โรคไต เสี่ยงอาหารเป็นพิษไหม
อาหารค้างคืนกินได้ถ้าแช่เย็นภายใน 2 ชั่วโมงและอุ่นให้ร้อนทั่วถึงตามหลัก WHO ผู้สูงอายุ คนเป็นเบาหวาน โรคไต เสี่ยงป่วยหนักกว่า อาการไหนต้องไป รพ.
ผู้สูงอายุช้ำง่าย จ้ำเลือดที่แขนและหลังมือ ผิวฉีกง่าย อันตรายไหม
จ้ำเลือดสีม่วงที่แขนผู้สูงอายุ (senile purpura) เกิดจากผิวบางและหลอดเลือดเปราะตามวัย ยาบางกลุ่มทำให้ช้ำง่าย ดูแลผิวไม่ให้ฉีกอย่างไร แบบไหนต้องพบแพทย์
