อาหารเบาหวาน เมนู 7 วัน ตัวอย่างอาหารไทยทำเองได้

คำตอบสั้น: เมนูเบาหวานไม่ต้องเป็นอาหารพิเศษ ใช้กับข้าวไทยธรรมดาได้ ถ้าทุกมื้อจัดตามหลักของแนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน พ.ศ. 2566 คือ ผัก 2 ส่วน ข้าว-แป้ง 1 ส่วน โปรตีน 1 ส่วน ในจาน 9 นิ้ว และผลไม้มื้อละ 1 ส่วน เมนู 7 วันด้านล่างใช้ข้าวมื้อละ 2 ทัพพีตามที่ศูนย์ศรีพัฒน์ มช. แนะนำสำหรับคนน้ำหนักเกิน และใช้รายการอาหารแลกเปลี่ยนของศูนย์เบาหวานศิริราชในการแลกแป้ง ปริมาณจริงของแต่ละคนให้แพทย์หรือนักกำหนดอาหารปรับ โดยเฉพาะผู้ที่เป็นโรคไตร่วม

สรุปสั้นสำหรับคนรีบ

• •ทุกมื้อ: ผักครึ่งจาน ข้าว 2 ทัพพี (หรือแป้งชนิดอื่นที่แลกแล้วเท่ากัน) โปรตีนหนึ่งในสี่จาน
• •แลกแป้งตามศิริราช: ข้าวสวย 1 ทัพพี = ข้าวต้ม 2 ทัพพี = ขนมปัง 1 แผ่น = เส้น 1 ทัพพี = ข้าวเหนียว ½ ทัพพี
• •ผลไม้มื้อละ 1 ส่วน เช่น ฝรั่งผลกลาง ½ ผล หรือแตงโม สับปะรด มะละกอสุก 6–8 ชิ้นคำ
• •เครื่องดื่มหลักคือน้ำเปล่า
• •ผู้ที่เป็นโรคไตหรือคุมโพแทสเซียมอยู่ ห้ามใช้เมนูนี้โดยไม่ถามแพทย์

หลักการจัดเมนูทั้งสัปดาห์ให้ไม่ซ้ำและไม่หวานเกิน

• •หมุนโปรตีน: ปลา ไก่ ไข่ เต้าหู้ หมูเนื้อแดง สลับกัน ศิริราชจัดเนื้อปลา กุ้ง อกไก่ ไข่ขาว หมูเนื้อแดง ปลาทู เป็นกลุ่มไขมันต่ำ
• •หมุนวิธีปรุง: ต้ม นึ่ง ย่าง ยำ ผัดน้ำมันน้อย ทอดไม่เกินสัปดาห์ละครั้งสองครั้ง
• •หมุนแป้ง: ข้าวกล้อง ข้าวซ้อมมือ ขนมจีน เส้นก๋วยเตี๋ยว ข้าวโพด มันเทศ แลกกันตามรายการของศิริราช
• •คุมหวาน: น้ำตาลทั้งวันไม่เกิน 6 ช้อนชา ตามแนวทางไทยและกรมอนามัย ไม่ใส่น้ำตาลในแกงจืดหรือผัดผัก
• •คุมเค็ม: กรมอนามัยให้โซเดียมไม่เกิน 2,000 มก. ต่อวัน หรือราวน้ำปลา 4 ช้อนชา

ตัวอย่างเมนู 7 วัน

วันที่ 1

• •เช้า: ข้าวต้มปลา 4 ทัพพี (ข้าวต้ม 2 ทัพพี = ข้าวสวย 1 ทัพพี) ใส่ขึ้นฉ่ายและผักกาดขาว ไม่ใส่ผักกาดดอง
• •กลางวัน: ข้าวกล้อง 2 ทัพพี แกงจืดตำลึงหมูสับ ไข่ตุ๋น
• •เย็น: ข้าว 2 ทัพพี ปลานึ่งมะนาว ผักลวก ฝรั่งผลกลาง ½ ผล

วันที่ 2

• •เช้า: ขนมปังโฮลวีต 2 แผ่น ไข่ต้ม 1 ฟอง แตงกวา มะเขือเทศ นมจืดพร่องมันเนย 1 กล่อง
• •กลางวัน: ขนมจีน 2 ทัพพี น้ำยาป่าหรือแกงเขียวหวานไก่น้ำน้อย ผักเคียงเยอะ
• •เย็น: ข้าว 2 ทัพพี ผัดกะเพราไก่ใส่ถั่วฝักยาว ต้มจืดฟักเขียว

วันที่ 3

• •เช้า: ข้าว 2 ทัพพี ไข่เจียวน้ำมันน้อยใส่ผัก แกงจืดผักกาดขาว
• •กลางวัน: ก๋วยเตี๋ยวเส้นเล็กน้ำใส 2 ทัพพี ลูกชิ้นปลา ผักบุ้ง ถั่วงอก ไม่เติมน้ำตาล ไม่ซดน้ำจนหมด
• •เย็น: ข้าว 2 ทัพพี ต้มยำปลาน้ำใส ยำแตงกวาหมูสับ แตงโม 6–8 ชิ้นคำ

วันที่ 4

• •เช้า: ข้าวโพดต้ม 1 ฝักใหญ่ (= ข้าว 2 ทัพพี) นมถั่วเหลืองไม่หวาน 1 กล่อง ไข่ต้ม
• •กลางวัน: ข้าว 2 ทัพพี แกงส้มผักรวมปลา ผัดผักกาดขาว
• •เย็น: ข้าว 2 ทัพพี ไก่ย่างไม่ติดหนัง ส้มตำไทยไม่ใส่น้ำตาลเพิ่ม ผักแนม

วันที่ 5

• •เช้า: ข้าวต้มหมูสับ 4 ทัพพี ใส่ขิง ต้นหอม ไข่ลวก
• •กลางวัน: ข้าว 2 ทัพพี ผัดผักรวมกุ้ง ต้มจืดเต้าหู้ไข่สาหร่าย
• •เย็น: ข้าว 2 ทัพพี ปลาทูนึ่ง น้ำพริกผักต้ม มะละกอสุก 6–8 ชิ้นคำ

วันที่ 6

• •เช้า: ข้าวเหนียว 1 ทัพพี (= ข้าวสวย 2 ทัพพี) ไก่ต้มฉีก น้ำพริกหนุ่ม ผักต้ม
• •กลางวัน: ข้าว 2 ทัพพี ลาบไก่ ผักแนม ต้มแซ่บน้ำใส
• •เย็น: มันเทศต้ม 1 ทัพพี กับข้าว 1 ทัพพี แกงเลียงผักรวม ปลาย่าง

วันที่ 7

• •เช้า: ข้าว 2 ทัพพี แกงจืดมะระยัดไส้ ไข่ต้ม
• •กลางวัน: สุกี้น้ำ ผักเยอะ วุ้นเส้น 2 ทัพพี เนื้อสัตว์ไขมันต่ำ น้ำจิ้มน้อย
• •เย็น: ข้าว 2 ทัพพี ผัดบรอกโคลีเห็ด เต้าหู้ทรงเครื่องแบบนึ่ง สับปะรด 6–8 ชิ้นคำ

ส่วนข้าวเหนียวในวันที่ 6 และข้าวโพดในวันที่ 4 ใช้ตัวเลขแลกเปลี่ยนของศิริราช ถ้าอยากดูหลักนับแป้งให้ละเอียด อ่าน เบาหวาน คุมอาหารยังไง และชนิดข้าวอยู่ที่ เป็นเบาหวานกินข้าวอะไรดี

ของว่างระหว่างมื้อเลือกอะไร

ไม่ใช่ทุกคนต้องมีของว่าง ถ้าแพทย์ให้มี หรือหิวระหว่างมื้อ ให้เลือกจากรายการของศิริราช

• •นมจืดหรือโยเกิร์ตไม่หวาน 1 ส่วน (นม 240 มล. มีคาร์โบไฮเดรต 12 กรัม)
• •ผลไม้ 1 ส่วน แต่ต้องนับรวมกับผลไม้ในวันนั้น
• •ถั่วลิสง 10 เมล็ด ซึ่งศิริราชนับเป็นไขมัน 1 ส่วน
• •ผักสดจิ้มน้ำพริกไม่หวาน

ผู้ที่ใช้อินซูลินหรือยากลุ่มซัลโฟนิลยูเรีย บางคนแพทย์ให้มีของว่างก่อนนอนหรือก่อนออกกำลังกาย ให้ทำตามแผนที่แพทย์วางไว้ และ อย่าข้ามมื้อหลัก เพราะเสี่ยงน้ำตาลต่ำ ถ้าวันไหนกินได้น้อยกว่าเมนูนี้มาก ให้ถามแพทย์หรือเภสัชกร

ทำอาหารครั้งเดียวกินหลายมื้ออย่างไร

• •ต้มหรือนึ่งอกไก่ ปลา ไข่ไว้ครั้งละหลายชิ้น แบ่งใส่กล่องละ 2–4 ช้อนกินข้าว (เนื้อสัตว์ 1–2 ส่วนตามศิริราช)
• •หุงข้าวกล้องแล้วแบ่งกล่องละ 2 ทัพพี แช่เย็นไว้
• •ลวกผักไว้ 1–2 วัน ผักใบที่เหี่ยวง่ายให้ลวกวันต่อวัน
• •ทำน้ำพริกหรือน้ำยำแยกไว้ ปรุงจืดกว่าปกติ แล้วค่อยเติมตอนกิน

เป็นเบาหวานร่วมกับความดันหรือโรคไต ต้องปรับอะไร

ความดันสูง: เน้นลดโซเดียม ลดน้ำซุปและน้ำจิ้ม หลักการกินแบบลดความดันอยู่ที่ ลดความดันด้วยการกิน

โรคไต: เมนูข้างบนมีผัก ผลไม้ นม และถั่ว ซึ่งบางคนที่เป็นไตเสื่อมต้องคุมโพแทสเซียมหรือฟอสฟอรัส ส่วนโปรตีน สมาคมโรคเบาหวานอเมริกา (ADA) ปี 2026 ระบุว่าไม่ควรลดต่ำกว่าวันละ 0.8 กรัมต่อน้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม ก่อนใช้เมนูนี้ให้ถามแพทย์โรคไตหรือนักกำหนดอาหารเสมอ ตัวอย่างเมนูเฉพาะโรคไตอยู่ที่ เบาหวานลงไต กินอะไรได้บ้าง และ เมนูอาหารโรคไต 7 วัน

ผู้สูงอายุเคี้ยวยาก ปรับเมนูอย่างไร

• •เปลี่ยนข้าวสวยเป็นข้าวต้มหรือโจ๊ก โดยใช้สัดส่วนของศิริราช ข้าวต้ม 2 ทัพพีแทนข้าวสวย 1 ทัพพี
• •โปรตีนนุ่ม: ไข่ตุ๋น เต้าหู้อ่อน ปลานึ่ง หมูสับ
• •ผักต้มให้เปื่อย หรือสับละเอียดใส่ในแกงจืด
• •ผลไม้เนื้อนิ่ม เช่น มะละกอสุก หั่นชิ้นเล็ก

ถ้ากินได้น้อยลง น้ำหนักลดเอง หรือกลืนลำบาก ให้บอกแพทย์ เพราะผู้สูงอายุที่ใช้ยาเบาหวานแล้วกินได้น้อยเสี่ยงน้ำตาลต่ำ แพทย์อาจต้องทบทวนยา

ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: เบต้าเฮิร์บ (Beta Herb)

เบต้าเฮิร์บ (Beta Herb) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เลข อย. 10-1-15662-5-0011 ผลิตโดย บริษัท โอดี สไตล์ จำกัด จัดจำหน่ายโดย บริษัท โฮปฟูล จำกัด บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 1,000 มก. ฉลากแนะนำวันละ 1–2 แคปซูล ปริมาณที่ได้รับจึงขึ้นกับจำนวนแคปซูลที่กิน

ส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูลตามฉลาก: สารสกัดจากมะระขี้นก 150 มก. · ผงน้ำมันปลา 100 มก. · แมกนีเซียม (100%) 100 มก. · สารสกัดจากโสมอเมริกัน 100 มก. · สารสกัดจากเห็ดหลินจือ 70 มก. · สารสกัดจากอาร์ติโชค 70 มก. · โพรโพลิส 60.5 มก. · ไคโตซาน (80%) 60 มก. · ยีสต์ เบต้า-กลูแคน (85%) 60 มก. · สารสกัดจากเจียวกู่หลาน 45 มก. · ซิงค์ อะมิโน แอซิด คีเลต (20%) 30 มก. · กรดแอลฟาไลโปอิก (100%) 24 มก. · ดี-แอลฟา-โทโคเฟอริล แอซีเตต (วิตามินอี 425 IU/g) 10 มก. · โครเมียม พิโคลิเนต 0.5 มก.

ส่วนประกอบที่เกี่ยวกับการวางเมนู และหลักฐานที่มี

• •ยีสต์ เบต้า-กลูแคน (85%) 60 มก. (คิดเป็นสารบริสุทธิ์ราว 51 มก. เป็นค่าคำนวณ ต่อแคปซูล) — ไม่พบงานในคนเรื่องยีสต์เบต้ากลูแคนกับน้ำตาลในเลือด งานที่มีใช้วันละ 15 กรัมในชาย 15 คนโดยไม่มีกลุ่มเปรียบเทียบ สูงกว่าในแคปซูลราว 150–300 เท่า ใยอาหารจากผัก ข้าวกล้อง และถั่วในเมนูยังเป็นแหล่งหลักตามแนวทาง
• •ไคโตซาน (80%) 60 มก. (คิดเป็นสารบริสุทธิ์ราว 48 มก. เป็นค่าคำนวณ ต่อแคปซูล) — การทบทวนของ Cochrane 15 งาน 1,219 คน พบน้ำหนักลดมากกว่ายาหลอกเฉลี่ย 1.7 กก. ในระยะสั้น แต่งานคุณภาพดีพบผลน้อยมาก ไม่พบงานเรื่องไคโตซานกับน้ำตาลในเลือด

ต้องบอกตรง ๆ ว่า แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน พ.ศ. 2566 ของไทยระบุว่ายังไม่มีหลักฐานเพียงพอว่าการเสริมโครเมียม แมกนีเซียม หรือสมุนไพร ช่วยให้การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดดีขึ้น ADA ปี 2026 ก็ไม่แนะนำแร่ธาตุหรือสมุนไพรเพื่อหวังผลลดน้ำตาล ยังไม่มีงานวิจัยที่ทดสอบสูตรผลิตภัณฑ์นี้เอง

ข้อควรระวังก่อนตัดสินใจ

• •ผู้ใช้อินซูลินหรือยาเบาหวานชนิดกิน: มะระขี้นก โสมอเมริกัน และกรดแอลฟาไลโปอิก ซึ่งเป็นส่วนประกอบในสูตร มีรายงานว่าอาจเสริมฤทธิ์ยาลดน้ำตาล ต้องแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรก่อน และรู้จักอาการน้ำตาลต่ำ เช่น หิว มือสั่น ใจสั่น เหงื่อออก สับสน ถ้าน้ำตาลต่ำบ่อยผิดปกติ ให้หยุดผลิตภัณฑ์นี้ (ยาและอินซูลินที่แพทย์สั่งให้ใช้ต่อ) แล้วรีบแจ้งแพทย์ ถ้ามีอาการข้อใดข้อหนึ่ง ได้แก่ สับสนมาก ชัก หรือหมดสติ ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 ห้ามลด หยุด หรือปรับยาเบาหวานหรืออินซูลินเอง
• •ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดหรือยาต้านเกล็ดเลือด เช่น วาร์ฟาริน แอสไพริน โคลพิโดเกรล: ฉลากเตือนเรื่องน้ำมันปลา และงานทดลองในอาสาสมัครพบว่าโสมอเมริกันทำให้ค่า INR ของวาร์ฟารินลดลง ต้องบอกแพทย์ก่อน
• •ผู้ป่วยโรคไต: Linus Pauling Institute เตือนว่าผู้มีโรคไตควรจำกัดโครเมียมเสริม และเสี่ยงผลข้างเคียงจากแมกนีเซียมเสริมสูงขึ้น ให้นำกล่องไปปรึกษาแพทย์ก่อน
• •คำเตือนบนฉลาก: เด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน · ไคโตซาน: สตรีให้นมบุตรไม่ควรรับประทาน ระวังในผู้แพ้อาหารทะเลและผู้ที่น้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ · ไคโตซาน: ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารอื่นที่มีไขมันเป็นส่วนประกอบหลักให้ทานห่างอย่างน้อย 2 ชั่วโมง · น้ำมันปลา: ห้ามใช้ในผู้แพ้ปลาทะเลหรือน้ำมันปลา · น้ำมันปลา: ระวังในผู้ที่เลือดแข็งตัวช้า หรือใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดหรือแอสไพริน · ควรรับประทานอาหารครบ 5 หมู่ · ผู้ที่ใช้ยาประจำตัวควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความเบต้าเฮิร์บทั้งหมด

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล

ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ให้โทร 1669 ทันที