อาหารเสริมตัวไหนห้ามกินคู่กัน และตรวจเองได้แค่ไหน

คนที่ถามคำถามนี้มักอยากได้รายการว่าอะไรห้ามคู่กับอะไร

เราจะไม่ให้รายการแบบนั้น และเหตุผลสำคัญกว่ารายการ

ทำไมรายการสำเร็จรูปใช้ไม่ได้

เพราะสิ่งที่สำคัญไม่ใช่ชนิด แต่คือปริมาณรวม

สารสองตัวที่อยู่ด้วยกันได้ในปริมาณหนึ่ง อาจเป็นคนละเรื่องเมื่อปริมาณต่างออกไป

เพราะต้องดูยาที่กินอยู่ด้วย ซึ่งเป็นตัวแปรที่ใหญ่กว่าอาหารเสริมด้วยกันเอง

เพราะต้องดูโรคประจำตัวและการทำงานของตับและไต

และเพราะรายการที่ค้นเจอในอินเทอร์เน็ตมักอ้างถึงปริมาณหรือรูปแบบที่ไม่ตรงกับที่ขายในไทย

สิ่งที่คุณตรวจเองได้ และมีประโยชน์มาก

ขั้นที่ 1 หาว่าสารตัวไหนซ้ำกันบ้าง

นี่คือสิ่งที่ตรวจเองได้แม่นที่สุด และเป็นปัญหาที่พบบ่อยที่สุดจริง ๆ

เอากล่องทุกกล่องมาวางรวมกัน แล้วเขียนชื่อสารกับปริมาณลงกระดาษ

วงตัวที่ซ้ำตั้งแต่ 2 กล่องขึ้นไป

วิธีเต็มอยู่ที่ [กินอาหารเสริมหลายยี่ห้อพร้อมกัน ตรวจอย่างไรไม่ให้ซ้ำซ้อน](/article/multiple-supplements-overlap)

ขั้นที่ 2 คำนวณปริมาณรวมให้ถูก

ต้องคูณเปอร์เซ็นต์ในวงเล็บก่อน วิธีอยู่ที่ เปอร์เซ็นต์ในวงเล็บบนฉลากหมายถึงอะไร

และต้องทำหน่วยให้ตรงกันก่อนบวก

ขั้นที่ 3 ดูว่ามีกลุ่มที่ต้องระวังการสะสมไหม

วิตามินที่ละลายในไขมัน คือ เอ ดี อี และเค อ่านต่อที่ วิตามินและแร่ธาตุ ได้รับมากเกินไปก็มีปัญหา

ขั้นที่ 4 ดูว่ามีอะไรที่ควรกินห่างกันไหม

ข้อนี้ตรวจเองไม่ได้ ต้องให้เภสัชกรบอก

แต่คุณเตรียมข้อมูลให้เขาได้ ด้วยกระดาษจากขั้นที่ 1 ถึง 3

กรณีที่ต้องถามก่อนเสมอ ไม่มีข้อยกเว้น

กินยาประจำตั้งแต่ 1 ตัวขึ้นไป

ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด อ่านต่อที่ วิตามินเคกับยาต้านการแข็งตัวของเลือด

มีโรคไต โรคตับ หรือโรคหัวใจ

ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

มีนัดผ่าตัดหรือหัตถการ

จะให้เด็กกิน

หลักปฏิบัติที่ปลอดภัยกว่า

เริ่มทีละอย่าง เว้นระยะก่อนเริ่มตัวถัดไป เพื่อให้รู้ว่าอะไรทำให้เกิดอะไรถ้ามีอาการ

กินให้น้อยกล่องที่สุดเท่าที่จำเป็น เพราะยิ่งหลายกล่องยิ่งควบคุมยาก

ทบทวนกับเภสัชกรอย่างน้อยปีละครั้ง

จดทุกอย่างไว้ในกระดาษแผ่นเดียว แล้วถ่ายรูปเก็บ

ถ้าผู้ขายตอบว่ากินคู่กันได้แน่นอน

ให้ถอยห่าง

เพราะเขาไม่ได้เห็นรายการยาและกล่องอื่นของคุณ

และการตอบแบบนั้นคือการรับความเสี่ยงแทนคุณ โดยที่ผลตกอยู่กับคุณ

ตัวอย่างสถานการณ์ที่พบจริง

สถานการณ์ที่ 1 กินวิตามินรวมอยู่แล้ว แล้วซื้อผงชงดื่มมาเพิ่ม

ผงชงดื่มหลายตัวมีวิตามินและแร่ธาตุอยู่ในสูตรอยู่แล้ว จึงมักซ้ำกับวิตามินรวมหลายรายการ

สถานการณ์ที่ 2 ลูกหลานสามคนซื้อของมาให้พ่อแม่คนละยี่ห้อ

พบบ่อยมาก และแต่ละคนไม่รู้ว่าอีกคนซื้ออะไร ทางแก้คือให้คนเดียวเป็นคนดูแลรายการทั้งหมด

สถานการณ์ที่ 3 กินของที่หมอสั่ง แล้วซื้อของคล้ายกันมาเพิ่มเอง

เป็นการเพิ่มโดยที่หมอไม่รู้ ซึ่งอาจสวนทางกับแผนการรักษา

สถานการณ์ที่ 4 เปลี่ยนยี่ห้อแต่ไม่ทิ้งของเก่า แล้วกินทั้งสองอย่าง

ทั้งสี่สถานการณ์นี้แก้ได้ด้วยการทำรายการรวมและให้เภสัชกรทบทวนปีละครั้ง

ทบทวนรายการปีละครั้ง ทำอย่างไร

ตั้งเป็นกิจวัตรประจำปี เช่น เดือนเกิด หรือช่วงตรวจสุขภาพประจำปี

เอาทุกกล่องมาวางรวมกันบนโต๊ะ

ทิ้งของที่หมดอายุ และของที่เลิกกินแล้วแต่ยังวางอยู่

เขียนรายการที่เหลือลงกระดาษแผ่นเดียว พร้อมปริมาณ

ถือกระดาษกับกล่องไปหาเภสัชกร แล้วถามสามข้อ

"มีตัวไหนซ้ำกันไหม" · "มีตัวไหนที่ไม่จำเป็นแล้ว" · "มีตัวไหนที่ควรกินห่างกัน"

ถ่ายรูปรายการที่ปรับแล้วเก็บในโทรศัพท์ ทั้งของท่านและของลูกหลาน

ปีละครั้งใช้เวลาไม่ถึงชั่วโมง แต่ช่วยได้ทั้งเรื่องความปลอดภัยและเรื่องเงิน

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นความรู้สำหรับผู้ซื้อ เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์และข้อกำหนดของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ไม่ได้ระบุว่าผลิตภัณฑ์ใดให้ผลอย่างไรต่อร่างกาย

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและเครื่องดื่มไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากมีโรคประจำตัว ใช้ยาอยู่ หรืออยู่ในความดูแลของแพทย์ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน โดยนำกล่องไปให้ดูด้วย