น้ำมันปลาห้ามกินกับยาอะไร ยาละลายลิ่มเลือด ยาความดัน ยาไขมัน

คำตอบสั้น: น้ำมันปลาไม่ได้ห้ามกินกับยาทุกตัว แต่กลุ่มที่ต้องระวังที่สุดคือ ยาต้านการแข็งตัวของเลือดและยาต้านเกล็ดเลือด เช่น วาร์ฟาริน แอสไพริน โคลพิโดเกรล เพราะน้ำมันปลาขนาดสูงอาจยับยั้งการทำงานของเกล็ดเลือด Linus Pauling Institute แนะนำให้ผู้ใช้ยาเหล่านี้ร่วมกับน้ำมันปลาตรวจค่าการแข็งตัวของเลือดตามที่แพทย์นัด ส่วนยาลดไขมัน แพทย์ใช้โอเมกา-3 ร่วมกับสแตตินได้ในบางกรณี ทุกกรณีต้องแจ้งแพทย์และเภสัชกร และห้ามหยุดยาเอง

สรุปสั้นสำหรับคนรีบ

• •น้ำมันปลาขนาดสูงอาจยับยั้งการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือด ผู้ใช้วาร์ฟาริน แอสไพริน โคลพิโดเกรล ต้องบอกแพทย์ก่อนกิน และให้แพทย์ติดตามการแข็งตัวของเลือด (ค่า INR ใช้กับวาร์ฟาริน)
• •องค์การอาหารและยาสหรัฐฯ จัดว่า EPA รวม DHA ไม่เกินวันละ 3 กรัม ปลอดภัยสำหรับใส่ในอาหาร แต่ผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดต้องบอกแพทย์ไม่ว่าจะกินขนาดเท่าไร
• •มีรายงานผู้ใช้วาร์ฟารินที่ต้องลดยาลงเมื่อเพิ่มน้ำมันปลาจากวันละ 1 กรัม เป็น 2 กรัม
• •MedlinePlus ระบุว่ากระเทียม แปะก๊วย โสม และ CoQ10 อาจมีปฏิกิริยากับวาร์ฟาริน การกินหลายตัวพร้อมกันยิ่งต้องแจ้งแพทย์
• •เลือดออกไม่หยุด อาเจียนเป็นเลือด ถ่ายดำ ปัสสาวะสีแดงหรือน้ำตาลเข้ม ต้องติดต่อแพทย์ทันที

น้ำมันปลากินกับยาละลายลิ่มเลือดได้ไหม

ยาที่หลายคนเรียกว่า “ยาละลายลิ่มเลือด” มักหมายถึงยา 2 กลุ่ม คือ ยาต้านการแข็งตัวของเลือด เช่น วาร์ฟาริน และ ยาต้านเกล็ดเลือด เช่น แอสไพริน โคลพิโดเกรล

Linus Pauling Institute (มหาวิทยาลัยโอเรกอนสเตต) ระบุว่า

• •น้ำมันปลาขนาดสูง อาจยับยั้งการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือด จึงควรใช้อย่างระมัดระวังในผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด
• •ผู้ที่กินน้ำมันปลาร่วมกับแอสไพริน โคลพิโดเกรล เฮพาริน ไดไพริดาโมล หรือวาร์ฟาริน ควรได้รับการติดตามการแข็งตัวของเลือดโดยแพทย์ (สำหรับวาร์ฟารินคือค่า INR)
• •งานเล็กในผู้ใช้วาร์ฟาริน 10 คน พบว่าน้ำมันปลาวันละ 3 หรือ 6 กรัม 4 สัปดาห์ ไม่เปลี่ยนค่า INR แต่มีรายงานผู้ป่วยรายหนึ่งที่ต้องลดขนาดวาร์ฟาริน เมื่อเพิ่มน้ำมันปลาจากวันละ 1 กรัมเป็น 2 กรัม

คนแต่ละคนตอบสนองไม่เหมือนกัน จึงไม่ควรเริ่ม หยุด หรือเพิ่มขนาดน้ำมันปลาเองระหว่างใช้ยาเหล่านี้ อ่านภาพรวมที่ อาหารเสริมที่ต้องระวังเมื่อกินยาต้านการแข็งตัวของเลือด

ปริมาณเท่าไรที่เริ่มต้องระวัง

• •องค์การอาหารและยาสหรัฐฯ จัดว่า EPA รวม DHA ไม่เกินวันละ 3 กรัม ปลอดภัยสำหรับใส่ในอาหาร และหลักฐานบ่งว่าต่ำกว่านี้ไม่น่าทำให้เลือดออกที่มีความสำคัญทางคลินิก
• •สถาบันการแพทย์แห่งชาติสหรัฐฯ ไม่ได้กำหนดปริมาณสูงสุด แต่ เตือนให้ระวังการเสริม EPA และ DHA ในผู้ที่เสี่ยงเลือดออกง่าย
• •ตัวอย่างข้างต้นแสดงว่าในผู้ใช้วาร์ฟาริน แม้ขนาดเพียงวันละ 2 กรัมก็มีรายงานว่าต้องปรับยา

สรุปคือ สำหรับคนทั่วไป ตัวเลข 3 กรัมเป็นเกณฑ์อ้างอิง แต่สำหรับคนใช้ยาต้านเลือดแข็งตัว ไม่มีขนาดใดที่ควรเริ่มเองโดยไม่บอกแพทย์ ปริมาณ EPA และ DHA ต้องอ่านจากฉลาก ไม่ใช่น้ำหนักน้ำมันปลา

กินน้ำมันปลาคู่ยาความดันแล้วความดันจะต่ำเกินไหม

แหล่งที่เราตรวจ ไม่พบว่าน้ำมันปลาลดความดันอย่างมีนัยสำคัญ งานรวมผลในผู้มีภาวะน้ำตาลผิดปกติหรือเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ Linus Pauling Institute อ้างถึง ไม่พบผลต่อความดันและชีพจร และเราไม่พบข้อมูลจากแหล่งทางการที่ตรวจแล้วว่าน้ำมันปลาทำให้ความดันต่ำเกินเมื่อกินคู่ยาความดัน

อย่างไรก็ตาม ถ้าเริ่มอาหารเสริมใหม่แล้วมีอาการหน้ามืดเมื่อลุกยืน หรือวัดความดันที่บ้านได้ต่ำกว่าปกติ ให้จดตัวเลขไปปรึกษาแพทย์ อย่าหยุดหรือลดยาความดันเอง อ่านต่อที่ ความดันต่ำเกิดจากอะไร และ ยาความดันกินคู่อาหารเสริมได้ไหม

กินน้ำมันปลาคู่ยาลดไขมันได้ไหม

ได้ในหลายกรณี และแพทย์ก็ใช้ร่วมกันเอง

• •แนวทางราชวิทยาลัยอายุรแพทย์ฯ พ.ศ. 2567 ใช้ EPA บริสุทธิ์วันละ 4 กรัม ในผู้มีความเสี่ยงสูงที่ไตรกลีเซอไรด์ยังอยู่ระหว่าง 150–499 มก./ดล. หลังได้ยาสแตตินแล้ว
• •Linus Pauling Institute อ้างงานที่ใช้โอเมกา-3 ในผู้ที่กินสแตตินอยู่แล้ว และไตรกลีเซอไรด์ยังสูง

สิ่งที่ต้องระวังคือ น้ำมันปลาไม่ได้ลด LDL จึงไม่ใช่เหตุผลให้ลดยาสแตติน และถ้าผู้ป่วยกินยาต้านเกล็ดเลือดร่วมด้วย (พบบ่อยในคนที่เคยใส่ขดลวดหัวใจ) ประเด็นเลือดออกข้างต้นยังใช้อยู่ อ่านเรื่องยาลดไขมันกับอาหารเสริมตัวอื่นที่ ยาลดไขมันกินคู่อาหารเสริมได้ไหม

ก่อนผ่าตัด ทำฟัน ส่องกล้อง ต้องหยุดน้ำมันปลาไหม

ต้องบอกแพทย์และทันตแพทย์ก่อนทุกครั้ง แล้วทำตามคำสั่ง

MedlinePlus แนะนำให้ผู้ใช้วาร์ฟารินแจ้งแพทย์หรือทันตแพทย์ก่อนการผ่าตัด รวมถึงการผ่าตัดในช่องปากและหัตถการอื่น ๆ เพราะแพทย์อาจให้หยุดหรือปรับขนาดยาก่อนทำ และให้บอกอาหารเสริมทุกชนิดที่กินอยู่

แหล่งที่เราตรวจไม่ได้กำหนดจำนวนวันที่ต้องหยุดน้ำมันปลาก่อนผ่าตัด เราจึงไม่ใส่ตัวเลขเอง ให้ถามแพทย์ผู้ผ่าตัดโดยตรง และ ห้ามหยุดยาต้านเกล็ดเลือดหรือยาต้านการแข็งตัวของเลือดเองเพื่อเตรียมผ่าตัด ให้แพทย์ที่ดูแลเป็นผู้สั่ง อ่านเพิ่มที่ ต้องหยุดอาหารเสริมก่อนผ่าตัดไหม

กินน้ำมันปลาคู่วิตามินอี กระเทียม แปะก๊วย ต้องระวังอย่างไร

ปัญหาคือ หลายตัวมีประเด็นเรื่องเลือดออกซ้อนกัน

• •วิตามินอี Linus Pauling Institute ระบุว่าอาจเพิ่มความเสี่ยงเลือดออกในผู้ใช้วาร์ฟาริน และยาต้านเกล็ดเลือด เช่น แอสไพริน โคลพิโดเกรล ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากขนาดหลายร้อยมิลลิกรัมขึ้นไป ดู วิตามินอีกับยาต้านการแข็งตัวของเลือด
• •กระเทียม แปะก๊วย โสม CoQ10 MedlinePlus จัดอยู่ในรายการผลิตภัณฑ์ที่อาจมีปฏิกิริยากับวาร์ฟาริน ดู กระเทียมกับยาต้านการแข็งตัวของเลือด
• •น้ำมันพืชบางชนิดในขนาดสูง Linus Pauling Institute ระบุว่าน้ำมันเมล็ดแบล็กเคอแรนต์ น้ำมันโบราจ น้ำมันอีฟนิงพริมโรส น้ำมันเมล็ดแฟลกซ์ และน้ำมันปลา ในขนาดสูงอาจยับยั้งการเกาะกลุ่มของเกล็ดเลือด

ยิ่งกินหลายตัวพร้อมกัน ยิ่งต้องให้แพทย์เห็นรายการทั้งหมด โดยเฉพาะผู้ใช้วาร์ฟาริน ซึ่ง MedlinePlus ให้กินอาหารที่มีวิตามินเคในปริมาณใกล้เคียงกันทุกสัปดาห์ ไม่กินผักใบเขียวหรือน้ำมันพืชบางชนิดที่มีวิตามินเคสูงในปริมาณมาก และปรึกษาแพทย์ก่อนเปลี่ยนอาหาร

สัญญาณเลือดออกผิดปกติที่ต้องสังเกต

MedlinePlus ระบุอาการที่ผู้ใช้วาร์ฟาริน ต้องติดต่อแพทย์ทันที ซึ่งใช้เป็นแนวสังเกตเมื่อกินน้ำมันปลาร่วมด้วย

• •ปวดหรือบวม
• •เลือดออกไม่หยุด เลือดกำเดาไหล เลือดออกตามไรฟัน
• •ไอหรืออาเจียนเป็นเลือด หรือเป็นสีคล้ายกากกาแฟ
• •ฟกช้ำง่าย ประจำเดือนมามากขึ้น หรือเลือดออกทางช่องคลอด
• •ปัสสาวะสีชมพู แดง หรือน้ำตาลเข้ม
• •อุจจาระสีแดงหรือดำเหมือนยางมะตอย
• •ปวดศีรษะ เวียนศีรษะ หรืออ่อนแรง

MedlinePlus ยังให้ผู้ใช้วาร์ฟารินติดต่อแพทย์ถ้าหกล้มแล้วบาดเจ็บ โดยเฉพาะถ้าศีรษะกระแทก

เมื่อไรต้องโทร 1669 ทันที

ถ้ามีอาการ ข้อใดข้อหนึ่ง ต่อไปนี้ ให้ไปโรงพยาบาลทันทีหรือโทร 1669 ซึ่งเป็นกลุ่มอาการฉุกเฉินวิกฤตตามที่กรมสนับสนุนบริการสุขภาพระบุ

• •หมดสติ หรือไม่หายใจ
• •ซึม เหงื่อแตก ตัวเย็น หรือชัก
• •เจ็บหน้าอกเฉียบพลันรุนแรง
• •แขนขาอ่อนแรงครึ่งซีก หรือพูดไม่ชัด
• •หายใจเร็ว หอบรุนแรง

ต้องบอกแพทย์อย่างไร

1. 1ถ่ายรูปฉลากหรือพกขวดไปด้วย ให้เห็นปริมาณ EPA และ DHA ต่อแคปซูล
2. 2บอกว่ากินวันละกี่แคปซูล เริ่มเมื่อไร และเพิ่งเปลี่ยนขนาดหรือยี่ห้อหรือไม่
3. 3บอกอาหารเสริมตัวอื่นด้วย โดยเฉพาะวิตามินอี กระเทียมเม็ด แปะก๊วย โสม CoQ10
4. 4บอกทุกครั้งก่อนผ่าตัด ทำฟัน หรือส่องกล้อง
5. 5ถามเภสัชกรเมื่อซื้อยาใหม่ เช่น ยาแก้ปวดกลุ่ม NSAIDs ซึ่ง MedlinePlus ระบุว่ามีปฏิกิริยากับวาร์ฟาริน

วิธีเตรียมคำถามกับเภสัชกรอ่านได้ที่ กินยาอยู่ อยากกินอาหารเสริม ถามเภสัชกรอย่างไร

ผลิตภัณฑ์ที่เราดูแล: เบต้าออยล์ (Beta Oil)

เบต้าออยล์ (Beta Oil) เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร เลข อย. 13-1-01566-5-0001 บรรจุ 10 แคปซูล แคปซูลละ 800 มก. วันละ 1 แคปซูล ดื่มน้ำตามมาก ๆ (ยกเว้นแพทย์ให้จำกัดน้ำ) ฉลากระบุส่วนประกอบต่อ 1 แคปซูล ได้แก่ น้ำมันคาโนลา 200 มก. น้ำมันมะกอก 200 มก. น้ำมันรำข้าว 109 มก. กรดแอสคอร์บิก (วิตามินซี) 30 มก. สารสกัดจากข้าว 10 มก. ดี-แอลฟา-โทโคเฟอริลแอซิเทต (50%) 5 มก. แอล-อาร์จินีน HCl 5 มก. แอล-ออร์นิทีน HCl 5 มก. และไฟโตสเตอรอล 2 มก.

ผลิตภัณฑ์นี้ไม่มีน้ำมันปลา และไม่มี EPA หรือ DHA แต่มีส่วนประกอบที่ควรอยู่ในรายการที่บอกแพทย์เช่นกัน

• •ดี-แอลฟา-โทโคเฟอริลแอซิเทต (50%) 5 มก. — เป็นวัตถุดิบวิตามินอีความเข้มข้นร้อยละ 50 คิดเป็นวิตามินอีในรูปแอซิเทตราว 2.5 มก. วิตามินอีขนาดสูงอาจเพิ่มความเสี่ยงเลือดออกในผู้ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดหรือยาต้านเกล็ดเลือด ข้อมูลส่วนใหญ่มาจากขนาดหลายร้อยมิลลิกรัมขึ้นไป ผู้ใช้ยากลุ่มนี้ควรแจ้งแพทย์ก่อนเริ่มผลิตภัณฑ์เสริมอาหารทุกชนิด
• •น้ำมันคาโนลา 200 มก. และน้ำมันมะกอก 200 มก. — เป็นน้ำมันพืช คาโนลามีโอเมกา-3 ชนิด ALA ซึ่งไม่ใช่ EPA หรือ DHA และ MedlinePlus ให้ผู้ใช้วาร์ฟารินเลี่ยงการกินน้ำมันพืชบางชนิดที่มีวิตามินเคสูงในปริมาณมาก โดยไม่ได้ระบุชนิดน้ำมัน ปริมาณในแคปซูลรวมกันราว 0.4 กรัม

ยังไม่มีงานวิจัยที่ทดสอบสูตรผลิตภัณฑ์นี้เองร่วมกับยาใด ๆ

ข้อควรระวังเพิ่มเติม: ผลิตภัณฑ์มีแอล-อาร์จินีน ซึ่งงาน VINTAGE MI ในผู้ป่วยหลังกล้ามเนื้อหัวใจตาย (วันละ 9 กรัม) พบผู้เสียชีวิต 6 รายในกลุ่มอาร์จินีน เทียบกับ 0 รายในกลุ่มยาหลอก ฉลากระบุว่าเด็กและสตรีมีครรภ์ไม่ควรรับประทาน และผู้ที่ใช้ยาประจำตัวควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกร

อ่านบทความอื่นในหมวดเดียวกันได้ที่ บทความเบต้าออยล์ทั้งหมด

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค ไม่ได้ทำให้โรคหายหรือค่าตรวจดีขึ้น ผู้ที่ใช้ยาอยู่ห้ามหยุดหรือลดยาเอง และควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับประทาน

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล

ห้ามหยุด ลด หรือเปลี่ยนยาที่แพทย์สั่งเอง แม้จะรู้สึกดีขึ้นหรือเริ่มรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารใดก็ตาม หากสงสัยเรื่องยา ให้กลับไปคุยกับแพทย์หรือเภสัชกรที่ดูแลอยู่

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากมีอาการข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ เจ็บแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก แขนขาอ่อนแรงทันที ปากเบี้ยว พูดไม่ชัด ให้โทร 1669 ทันที