จ้างคนดูแลผู้สูงอายุที่บ้าน ควรถามอะไรและตกลงอะไรให้ชัด

การจ้างคนช่วยไม่ใช่การทอดทิ้ง และหลายครอบครัวรอนานเกินไปจนคนดูแลในบ้านหมดแรงไปก่อน

ตัดสินใจก่อนว่าต้องการแบบไหน

ไปกลับรายวัน · อยู่ประจำ · เฉพาะกลางคืน · เฉพาะบางวัน

ต้องการคนช่วยงานทั่วไปและดูแลกิจวัตร หรือต้องการคนที่มีทักษะทางการพยาบาล เช่น ดูดเสมหะ ให้อาหารทางสาย หรือทำแผล

สองอย่างนี้ต่างกันมาก และควรตอบให้ชัดก่อนคุยกับใคร

ถ้าท่านมีภาวะที่ต้องใช้ทักษะเฉพาะ ให้ปรึกษาทีมที่ดูแลอยู่ก่อนว่าควรเป็นระดับไหน

คำถามที่ควรถามก่อนจ้าง

"เคยดูแลผู้สูงอายุที่มีภาวะแบบนี้มาก่อนไหม" พร้อมเล่าอาการจริงให้ฟัง

"เคยผ่านการอบรมอะไรมาบ้าง มีเอกสารไหม"

"ถ้าเกิดเหตุฉุกเฉิน จะทำอะไรเป็นอย่างแรก" คำตอบบอกอะไรได้มาก

"ยกและพลิกตัวได้ไหม เคยทำมาก่อนหรือเปล่า"

"ทำอาหารได้ไหม และเคยทำอาหารสำหรับผู้ที่ต้องจำกัดอาหารไหม"

"ขอเบอร์ที่เคยทำงานด้วยเพื่อสอบถามได้ไหม" และควรโทรถามจริง

"มีวันหยุดอย่างไร และถ้าลาจะหาคนแทนอย่างไร"

ตรวจก่อนรับเข้าบ้าน

ขอดูบัตรประชาชนและถ่ายสำเนาเก็บไว้

ถ้าผ่านศูนย์จัดหา ให้ถามว่าศูนย์ตรวจประวัติอะไรบ้าง และมีการรับผิดชอบอย่างไรถ้ามีปัญหา

ขอเบอร์ญาติของผู้ดูแลไว้ด้วย

ถ้ามีใบรับรองแพทย์ ให้ขอดู

สิ่งที่ควรเขียนไว้เป็นลายลักษณ์อักษร

หน้าที่ที่ต้องทำ เขียนเป็นรายการให้ชัด เช่น อาบน้ำ ป้อนอาหาร พลิกตัว พาเดิน ซักผ้า ทำอาหาร

สิ่งที่ไม่อยู่ในหน้าที่

เวลาทำงาน วันหยุด และค่าล่วงเวลา

ค่าจ้างและวันจ่าย

เรื่องที่ต้องแจ้งครอบครัวทันที เช่น ล้ม ไข้ ไม่ยอมกิน หรืออาการเปลี่ยน

เรื่องที่ห้ามทำเด็ดขาด เช่น ให้ยาที่ไม่ได้อยู่ในรายการ ให้อาหารเสริมหรือสมุนไพรเอง เปลี่ยนสูตรอาหาร หรือพาออกนอกบ้านโดยไม่แจ้ง

ข้อสุดท้ายนี้สำคัญมาก เพราะผู้ดูแลหลายคนหวังดีและนำของมาให้ท่านกินเอง โดยไม่รู้ว่าท่านมีข้อจำกัด

จัดระบบให้ทำงานง่าย

ทำรายการยารวมติดไว้ให้เห็นชัด

ทำสมุดบันทึกประจำวัน ให้จดการกิน การขับถ่าย การนอน และสิ่งผิดปกติ

ติดเบอร์ฉุกเฉินและเบอร์ครอบครัวไว้ที่เดียวกัน

สอนงานในสัปดาห์แรกด้วยตัวเอง อย่าปล่อยให้เริ่มเองทันที

สัญญาณที่ต้องทบทวน

ท่านดูกลัวหรือเงียบผิดปกติเมื่ออยู่กับผู้ดูแล

มีรอยฟกช้ำที่อธิบายไม่ได้

ของหายบ่อย

บันทึกประจำวันไม่ตรงกับสิ่งที่เห็น

ท่านผอมลงหรือสภาพแย่ลงโดยไม่มีคำอธิบาย

ผู้ดูแลไม่ยอมให้คุยกับท่านตามลำพัง

ให้แวะกลับบ้านโดยไม่บอกล่วงหน้าเป็นระยะ และคุยกับท่านตามลำพังเสมอ

ดูแลผู้ดูแลด้วย

คนที่ทำงานนี้เหนื่อยจริง

ให้เขาได้พักตามที่ตกลง จ่ายตรงเวลา และพูดขอบคุณ

ผู้ดูแลที่ถูกดูแลดี ทำงานได้ดีกว่าและอยู่นานกว่า

ช่วงทดลองงานสองสัปดาห์แรก

อย่าปล่อยให้อยู่กับท่านตามลำพังทั้งวันตั้งแต่วันแรก

วันแรก ๆ ให้มีคนในครอบครัวอยู่ด้วย เพื่อสอนงานและดูว่าเข้ากับท่านได้ไหม

สิ่งที่ควรสังเกตในช่วงนี้

ท่านผ่อนคลายหรือเกร็งเมื่ออยู่ด้วย

พูดกับท่านอย่างให้เกียรติหรือพูดเหมือนพูดกับเด็ก

ทำตามตารางยาอย่างเคร่งครัดไหม และจดบันทึกไหม

ถามเมื่อไม่แน่ใจ หรือเดาเอง

ถ้ามีอะไรผิดปกติ รายงานทันทีหรือเงียบ

สัญญาณที่ต้องหยุดทันที

ท่านกลัวหรือเงียบผิดปกติเมื่อคนดูแลอยู่ในห้อง

มีรอยช้ำที่อธิบายไม่ได้

ของหายบ่อย

คนดูแลกันไม่ให้ครอบครัวอยู่กับท่านตามลำพัง

ให้ยาหรืออาหารเสริมที่ครอบครัวไม่ได้อนุญาต

เรื่องเหล่านี้พูดยาก แต่ต้องพูด เพราะท่านมักไม่กล้าบอกเอง

อ่านต่อ

• •ดูแลผู้สูงอายุติดเตียงที่บ้าน เริ่มจากอะไรบ้าง
• •ผู้ดูแลเหนื่อยจนไม่ไหว เป็นเรื่องปกติและมีทางออก
• •ผู้สูงอายุกินยาหลายตัว ผู้ดูแลควรจัดการอย่างไร

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไปสำหรับผู้ดูแล ไม่ใช่คำวินิจฉัยและไม่ใช่คำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล

อาการเบื่ออาหาร น้ำหนักลด หรือกลืนลำบากในผู้สูงอายุ อาจมีสาเหตุที่ต้องได้รับการตรวจ จึงควรพาไปพบแพทย์ ไม่ควรแก้เองด้วยการหาอาหารหรือผลิตภัณฑ์มาเสริม

หากมีโรคประจำตัวหรือใช้ยาอยู่ ควรปรึกษาแพทย์ เภสัชกร หรือนักกำหนดอาหาร ก่อนเปลี่ยนแปลงสิ่งที่รับประทาน