เกี่ยวกับ ความรู้โภชนาการทางการแพทย์
เบาหวานลงไตคืออะไร ตรวจเจอได้อย่างไรก่อนสาย
คำตอบสั้น: เบาหวานลงไตคือภาวะที่ไตถูกกระทบจากระดับน้ำตาลที่สูงต่อเนื่อง ระยะแรกมักไม่มีอาการ การตรวจตามนัดจึงเป็นวิธีเดียวที่จะรู้ได้ก่อนที่ไตจะเสียหายไปมาก
ข้อมูลจากโรงพยาบาลระบุว่าผู้ป่วยเบาหวานส่วนหนึ่งมีโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อนทางไต นี่คือเหตุผลที่แพทย์ให้ตรวจไตเป็นประจำแม้จะรู้สึกสบายดี
ตรวจอะไรบ้าง
- ตรวจปัสสาวะหาโปรตีนหรืออัลบูมิน ซึ่งเป็นสัญญาณแรก ๆ ที่พบได้ก่อนค่าเลือดจะเปลี่ยน
- ตรวจเลือดดูค่าการทำงานของไต เช่น ครีอะตินินและค่า eGFR
- ติดตามความดันโลหิต เพราะความดันกับไตเกี่ยวข้องกันอย่างมาก
การตรวจปัสสาวะเป็นส่วนที่คนมักข้าม เพราะคิดว่าเจาะเลือดอย่างเดียวก็พอ ทั้งที่เป็นการตรวจที่จับสัญญาณได้เร็วกว่า
ทำไมระยะแรกไม่มีอาการ
ไตมีกำลังสำรองมาก อาการอย่างบวม เหนื่อยง่าย หรือปัสสาวะผิดปกติ มักปรากฏเมื่อการทำงานลดลงไปมากแล้ว การรอให้มีอาการจึงเท่ากับรอจนสาย
สิ่งที่ช่วยได้ตามแนวทางการแพทย์
- ควบคุมระดับน้ำตาลตามแผนของแพทย์
- ควบคุมความดันโลหิต ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญไม่แพ้น้ำตาล
- ตรวจตามนัดทุกครั้ง แม้จะไม่มีอาการ
- ระวังยาและผลิตภัณฑ์ที่กินเอง เพราะบางอย่างมีผลต่อไต และควรให้แพทย์หรือเภสัชกรดูก่อน
สิ่งที่ห้ามทำ
ห้ามหยุดยาเบาหวานหรือยาความดันเอง แม้ค่าจะดูดีขึ้น
ห้ามซื้อผลิตภัณฑ์ที่โฆษณาว่าเกี่ยวกับไตมากินเอง เพราะคนที่มีปัญหาไตมีข้อจำกัดเรื่องแร่ธาตุบางตัวที่ต่างกันในแต่ละคน
ห้ามรอให้บวมก่อนแล้วค่อยไปตรวจ เพราะนั่นไม่ใช่สัญญาณแรก
ข้อความสำคัญท้ายบทความ
บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไปเรื่องโรคและผลตรวจ ไม่ใช่คำวินิจฉัย ไม่ใช่แผนการรักษา และไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะบุคคล
การแปลผลตรวจและการวางแผนการรักษาต้องมาจากแพทย์ที่เห็นผลตรวจจริงและประวัติทั้งหมดของคุณ
ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค และห้ามหยุดหรือลดยาที่แพทย์สั่งเอง
ปรึกษาทีมงานได้ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย
ถามเรื่องสินค้า ราคา วิธีทาน หรือสอบถามโปรโมชันพิเศษ ได้ทุกช่องทางด้านล่าง
คำถามที่พบบ่อย
เป็นเบาหวานทุกคนต้องลงไตไหม
ไม่ใช่ทุกคน ความเสี่ยงต่างกันตามระยะเวลาที่เป็น การควบคุมน้ำตาลและความดัน รวมถึงปัจจัยอื่น การตรวจตามนัดคือวิธีที่รู้ได้ว่าตัวเองอยู่ตรงไหน
ตรวจปัสสาวะทุกครั้งที่พบแพทย์เลยไหม
ความถี่ขึ้นกับแผนการติดตามที่แพทย์กำหนดให้แต่ละคน ถ้าไม่แน่ใจให้ถามในนัดว่าครั้งล่าสุดตรวจเมื่อไรและครั้งต่อไปควรตรวจเมื่อไร
ถ้าเริ่มมีโปรตีนในปัสสาวะแล้วจะกลับมาปกติได้ไหม
ขึ้นกับหลายปัจจัยและระยะที่ตรวจพบ สิ่งที่ทำได้คือทำตามแผนการรักษาและติดตามอย่างต่อเนื่อง ซึ่งเป็นเรื่องที่ต้องคุยกับแพทย์ที่ดูแล
แหล่งอ้างอิง
บทความนี้เรียบเรียงจากข้อมูลขององค์กรสาธารณสุขและสถาบันวิจัยต่อไปนี้ กดเข้าไปอ่านต้นทางเองได้ทุกแหล่ง
- เบาหวานลงไตโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย
- กลัวมั้ย เบาหวานลงไตคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล หากมีอาการผิดปกติควรปรึกษาแพทย์
เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์โดย บริษัท อินฟินิตี้ บลู จำกัด
เผยแพร่เมื่อ 2026-09-29
อ่านต่อ
เป็นเบาหวานกินข้าวอะไรได้บ้าง และเรื่องข้าวที่มักเข้าใจผิด
คนเป็นเบาหวานถามบ่อยว่ากินข้าวอะไรได้ หน้านี้อธิบายหลักการนับคาร์โบไฮเดรต ความเข้าใจผิดเรื่องข้าวบางชนิด และใครเป็นคนกำหนดปริมาณ
ภาวะก่อนเบาหวานคืออะไร และช่วงนี้สำคัญอย่างไร
ภาวะก่อนเบาหวานคือช่วงที่ค่าน้ำตาลสูงกว่าปกติแต่ยังไม่ถึงเกณฑ์เบาหวาน หน้านี้อธิบายความหมาย สิ่งที่ทำได้ และสิ่งที่ต้องคุยกับแพทย์
ค่าน้ำตาลเท่าไรถึงเรียกว่าเบาหวาน อ่านตัวเลขในใบผลเลือด
ใบผลเลือดมีทั้งค่าน้ำตาลตอนอดอาหารและค่าน้ำตาลสะสม หน้านี้อธิบายว่าแต่ละค่าบอกอะไร และทำไมค่าเดียวยังไม่พอสำหรับการวินิจฉัย
ดูแลตับในชีวิตประจำวัน สิ่งที่มีหลักฐานกับสิ่งที่เป็นความเชื่อ
คำแนะนำเรื่องดูแลตับมีทั้งที่มีหลักฐานและที่เป็นความเชื่อ หน้านี้แยกให้ชัดว่าอะไรที่เอกสารทางการแพทย์ระบุ และอะไรที่ควรระวัง