อาการแพ้อาหารเสริม สังเกตอย่างไรและต้องทำอะไรทันที

อาหารเสริมทำจากวัตถุดิบอาหาร จึงทำให้แพ้ได้เหมือนอาหารทั่วไป

และหลายคนไม่ได้นึกถึงข้อนี้ เพราะคิดว่าเป็นของบำรุงจึงไม่น่าจะแพ้

อ่านฉลากก่อนซื้อ ไม่ใช่หลังกิน

ฉลากอาหารต้องมีข้อความแจ้งข้อมูลสำหรับผู้แพ้อาหาร ถ้ามีวัตถุดิบในกลุ่มที่กำหนด

มักพิมพ์ไว้ใต้ส่วนประกอบ ด้วยตัวอักษรเล็กกว่า จึงถูกมองข้ามบ่อยมาก

กลุ่มที่ต้องแจ้ง เช่น ผลิตภัณฑ์จากไข่ นม ถั่วเหลือง ถั่วลิสง ปลา สัตว์น้ำมีเปลือกแข็ง ธัญพืชที่มีกลูเตน และถั่วเปลือกแข็ง

อ่านบรรทัดนี้ก่อนอ่านส่วนประกอบด้วยซ้ำ ถ้าคุณหรือคนที่จะให้กินมีประวัติแพ้

จุดที่คนมักพลาด

ผงไข่ขาว — พบในผงชงดื่มโปรตีนหลายตัว คนแพ้ไข่มักไม่นึกถึง

ผงน้ำมันปลา — มาจากปลา

เจลาตินในแคปซูล — มาจากสัตว์

ถั่วเหลืองในรูปเลซิติน — พบเป็นส่วนประกอบรองบ่อยมาก

นมในรูปเวย์หรือเคซีน

สารสกัดสมุนไพร — คนที่แพ้พืชวงศ์เดียวกันอาจมีปฏิกิริยา

อาการที่ควรหยุดทันทีแล้วปรึกษา

ผื่น ลมพิษ คัน

ปากบวม ตาบวม หน้าบวม

คลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง ท้องเสีย

คัดจมูก จาม น้ำมูกไหลผิดปกติ

อาการเหล่านี้ไม่จำเป็นต้องเกิดครั้งแรกที่กิน บางคนกินได้หลายวันแล้วค่อยเกิด

สัญญาณฉุกเฉิน ต้องไปโรงพยาบาลทันที

หายใจลำบาก แน่นหน้าอก หายใจมีเสียงหวีด

ลิ้นบวม คอบวม กลืนลำบาก เสียงเปลี่ยน

หน้ามืด เป็นลม ใจสั่น

ผื่นขึ้นทั่วตัวอย่างรวดเร็ว

อาการชุดนี้เป็นภาวะฉุกเฉิน ให้โทร 1669 หรือไปห้องฉุกเฉินทันที ไม่ต้องรอดูอาการ

เอากล่องไปด้วยเสมอ

ถ้าสงสัยว่าแพ้

1. หยุดทันที ไม่ใช่ลดปริมาณลงแล้วกินต่อ

2. เก็บกล่องและฉลากไว้ อย่าทิ้ง

3. ถ่ายรูปอาการไว้ เพราะผื่นมักหายก่อนถึงคิวตรวจ

4. จดว่าเริ่มกินเมื่อไร เกิดอาการเมื่อไร และกินอะไรอีกบ้างในช่วงนั้น

5. ไปพบแพทย์พร้อมกล่อง

6. อย่าลองกินใหม่เพื่อพิสูจน์ว่าแพ้จริงไหม การทดสอบซ้ำต้องทำภายใต้การดูแลของแพทย์เท่านั้น

ถ้ากินหลายอย่างพร้อมกันแล้วเกิดอาการ

จะบอกยากว่าตัวไหนเป็นสาเหตุ

นี่เป็นเหตุผลที่ควรเริ่มทีละอย่าง และเว้นระยะก่อนเริ่มตัวถัดไป

เอากล่องทั้งหมดไปให้แพทย์ดู อย่าเดาเองว่าตัวไหน

ถ้าซื้อให้คนอื่น

ถามเรื่องประวัติแพ้ก่อนเสมอ โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่อาจจำไม่ได้

ถามลูกหลานคนอื่นหรือดูประวัติในสมุดโรงพยาบาลด้วย

สารก่อภูมิแพ้ที่ฉลากต้องแจ้ง

กฎหมายกำหนดให้ฉลากอาหารต้องแสดงข้อมูลสำหรับผู้แพ้อาหาร เมื่อมีส่วนประกอบในกลุ่มที่กำหนด

กลุ่มที่พบบ่อยบนฉลากผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและผงชงดื่ม

ไข่ — พบในผงไข่ขาว ซึ่งเป็นวัตถุดิบหลักของผงชงดื่มหลายตัว

ปลาและสัตว์น้ำ — พบในผงน้ำมันปลา และเจลาตินบางชนิด

นมและผลิตภัณฑ์จากนม — พบในเวย์โปรตีนและแลคโตส

ถั่วเหลือง — พบในเลซิตินจากถั่วเหลือง ซึ่งใช้เป็นสารช่วยกระจายตัว

ธัญพืชที่มีกลูเตน — พบในแป้งและมอลโตเด็กซ์ตรินบางแหล่ง

ถั่วลิสงและถั่วเปลือกแข็ง

บรรทัดนี้มักพิมพ์ตัวเล็กและอยู่ท้ายส่วนประกอบ จึงเป็นบรรทัดที่คนอ่านข้ามมากที่สุด

แพ้ กับ ไม่ทน ไม่เหมือนกัน

อาการไม่ทนต่ออาหารบางชนิด เช่น ท้องอืดหรือถ่ายเหลวหลังดื่มนม เป็นคนละกลไกกับการแพ้

ทั้งสองอย่างทำให้ไม่สบายเหมือนกัน แต่การจัดการต่างกัน และการแพ้เป็นเรื่องที่รุนแรงได้

การแยกว่าเป็นอย่างไหน เป็นงานของแพทย์ ไม่ใช่การเดาจากอาการ

ถ้าเคยมีอาการหลังกินอะไร ให้จดไว้และเอาไปเล่าให้แพทย์ฟังพร้อมกล่อง

อ่านต่อ

• •อาหารเสริมกินคู่กับยาได้ไหม และถามเภสัชกรอย่างไร
• •เช็คลิสต์ 10 ข้อก่อนโอนเงินซื้ออาหารเสริม

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นความรู้สำหรับผู้ซื้อ เรียบเรียงจากฉลากผลิตภัณฑ์และข้อกำหนดของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ไม่ได้ระบุว่าผลิตภัณฑ์ใดให้ผลอย่างไรต่อร่างกาย

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารและเครื่องดื่มไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากมีโรคประจำตัว ใช้ยาอยู่ หรืออยู่ในความดูแลของแพทย์ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทาน โดยนำกล่องไปให้ดูด้วย