อาร์ติโชคกับเจียวกู่หลาน สองพืชที่มักเห็นบนฉลากแต่ไม่ค่อยมีใครอธิบาย

บนฉลากเบต้าเฮิร์บมีสารสกัดจากพืชสองชนิดที่คนไทยไม่คุ้นเท่าไหร่

• •สารสกัดจากอาร์ติโชค 70 มก.
• •สารสกัดจากเจียวกู่หลาน 45 มก.

บทความนี้อธิบายว่าทั้งสองคือพืชอะไรในเชิงพฤกษศาสตร์ ไม่ได้ระบุว่าให้ผลอย่างไรต่อร่างกาย

อาร์ติโชคคือพืชอะไร

อาร์ติโชค (globe artichoke) มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า ***Cynara cardunculus* var. *scolymus***

อยู่ในวงศ์ Asteraceae ซึ่งเป็นวงศ์เดียวกับ ทานตะวัน ดาวเรือง และดอกเบญจมาศ

ส่วนที่กิน คือดอกตูม

นี่คือจุดที่คนไม่รู้กันมาก ส่วนที่นำมากินของอาร์ติโชคคือ ช่อดอกที่ยังไม่บาน

• •กลีบเลี้ยงหนา ๆ ที่ห่อหุ้มอยู่
• •ฐานรองดอกด้านใน ซึ่งเรียกว่า heart

ถ้าปล่อยให้บาน จะได้ดอกสีม่วงคล้ายดอกหนามขนาดใหญ่

ระวังสับสนกับเยรูซาเลมอาร์ติโชค

เป็นคนละพืชกันโดยสิ้นเชิง

• •อาร์ติโชค — *Cynara cardunculus* กินช่อดอก
• •เยรูซาเลมอาร์ติโชค (แก่นตะวัน) — *Helianthus tuberosus* กินหัวใต้ดิน อยู่สกุลเดียวกับทานตะวัน

ชื่อคล้ายกันแต่เป็นคนละพืช ในกลุ่มผลิตภัณฑ์ Hopeful ฉลากที่ระบุ อาร์ติโชค คือเบต้าเฮิร์บและเบต้าลีฟโปรพลัส ส่วน แก่นตะวัน ปรากฏในสื่อของแบรนด์เบต้าแคร์ ที่เรียกส่วนประกอบหนึ่งว่าสารสกัดจากแก่นตะวัน ขณะที่ฉลากข้างกล่องเบต้าแคร์พิมพ์ส่วนประกอบนั้นว่า อินูลิน (88%)

เจียวกู่หลานคือพืชอะไร

เจียวกู่หลาน (jiaogulan) มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า *Gynostemma pentaphyllum*

ชื่อไทยคือ ปัญจขันธ์ ซึ่งมาจากลักษณะใบที่มี 5 แฉก ตรงกับคำว่า pentaphyllum ที่แปลว่าใบห้าแฉก

อยู่วงศ์เดียวกับแตง

เจียวกู่หลานอยู่ในวงศ์ Cucurbitaceae ซึ่งเป็นวงศ์เดียวกับ แตงกวา ฟักทอง บวบ และมะระขี้นก

น่าสังเกตว่าในสูตรเบต้าเฮิร์บมีพืชวงศ์แตงถึง 2 ชนิด คือมะระขี้นกและเจียวกู่หลาน ซึ่งเป็นข้อสังเกตที่อ่านได้จากฉลากโดยตรง

ลักษณะทั่วไป

• •เป็นไม้เลื้อยที่มีมือเกาะ
• •ใบประกอบมี 5 แฉก
• •พบในจีนตอนใต้ เวียดนาม ไทย และประเทศแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
• •ในไทยพบทางภาคเหนือ

คำว่า "สารสกัด" บนฉลาก

ทั้งสองระบุเป็น สารสกัด ไม่ใช่ ผง

• •ผง คือการบดวัตถุดิบทั้งชิ้น
• •สารสกัด คือการสกัดด้วยตัวทำละลายแล้วเอาเฉพาะส่วนที่ละลาย

ฉลากไม่ได้ระบุอัตราส่วนการสกัดและส่วนของพืชที่นำมาสกัด เช่น อาร์ติโชคใช้ใบหรือดอก เจียวกู่หลานใช้ใบหรือเถา

เว็บนี้ไม่ระบุสิ่งที่ฉลากไม่ได้บอก

ผลิตภัณฑ์ Hopeful ตัวอื่นที่มีอาร์ติโชค

จากฉลากที่เรามี มี 2 ตัว

• •เบต้าเฮิร์บ สารสกัดจากอาร์ติโชค 70 มก.
• •เบต้าลีฟโปรพลัส สารสกัดจากอาร์ทิโชก 20 มก.

สังเกตว่าสะกดต่างกันเล็กน้อยบนฉลากสองใบ คือ อาร์ติโชค กับ อาร์ทิโชก ซึ่งเป็นการทับศัพท์คนละแบบของพืชชนิดเดียวกัน

ส่วนเจียวกู่หลานพบเฉพาะในเบต้าเฮิร์บตัวเดียว

ตารางเทียบครบอยู่ที่ เทียบผลิตภัณฑ์ Hopeful ทุกตัวในหน้าเดียว

ข้อควรระวัง

ทั้งสองเป็นสมุนไพรที่มีรายงานเรื่องปฏิกิริยากับยาบางกลุ่ม

หากคุณใช้ยาประจำตัวอยู่ ให้ปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อน โดยนำกล่องไปให้ดูด้วย เพราะสูตรนี้มีสารสกัดจากพืชถึง 6 ชนิด ซึ่งเป็นรายการที่เภสัชกรต้องอ่านเทียบกับยาที่คุณใช้

อ่านต่อ

• •Beta Herb (เบต้าเฮิร์บ) ข้อมูลเต็มจากฉลาก
• •เทียบผลิตภัณฑ์ Hopeful ทุกตัวในหน้าเดียว
• •ส่วนประกอบเบต้าเฮิร์บครบ 14 รายการ

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้อธิบายข้อมูลที่พิมพ์อยู่บนฉลากและความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับตัวส่วนประกอบ ไม่ได้ระบุว่าผลิตภัณฑ์ให้ผลอย่างไรต่อร่างกาย และไม่ใช่คำแนะนำการรักษาเฉพาะบุคคล

ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไม่ใช่ยา ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค

หากมีโรคประจำตัวหรือใช้ยาอยู่ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนรับประทานผลิตภัณฑ์เสริมอาหารทุกชนิด