แมกนีเซียม ทำหน้าที่อะไร และใครที่เสี่ยงต่อการขาด

แมกนีเซียมเป็นแร่ธาตุที่คนซื้อมากินเองมากที่สุดตัวหนึ่ง โดยมักไม่ได้ตรวจว่าขาดจริงไหม

บทบาทในร่างกาย

เกี่ยวข้องกับปฏิกิริยาของเอนไซม์จำนวนมาก

เกี่ยวข้องกับการทำงานของกล้ามเนื้อและระบบประสาท การสร้างพลังงานในเซลล์ และโครงสร้างของกระดูก

คำอธิบายนี้เป็นความรู้ทางสรีรวิทยาทั่วไป ไม่ใช่การบอกว่าผลิตภัณฑ์ใดให้ผลอย่างไร

แหล่งในอาหาร

ผักใบเขียวเข้ม

ถั่วและเมล็ดพืช เช่น เมล็ดฟักทอง อัลมอนด์ เม็ดมะม่วงหิมพานต์

ธัญพืชเต็มเมล็ด

ถั่วเมล็ดแห้ง

กล้วย

ช็อกโกแลตดำ

อาหารทะเลบางชนิด

กลุ่มที่แพทย์มักให้ความสนใจ

ผู้ที่ใช้ยาขับปัสสาวะบางกลุ่ม

ผู้ที่ใช้ยาลดการหลั่งกรดต่อเนื่องเป็นเวลานาน

ผู้ที่มีโรคของทางเดินอาหารที่มีผลต่อการดูดซึม

ผู้ที่ดื่มแอลกอฮอล์ประจำ

ผู้ที่มีโรคเบาหวานที่ควบคุมไม่ดี

ผู้สูงอายุที่กินได้น้อย

ผู้ที่ท้องเสียหรืออาเจียนต่อเนื่อง

อาการที่อาจพบเมื่อระดับต่ำ

ตะคริว กล้ามเนื้อกระตุก

อ่อนเพลีย

คลื่นไส้ เบื่ออาหาร

ใจสั่น

ชา

อาการเหล่านี้ไม่จำเพาะ และตรงกับอีกหลายภาวะ

การมีอาการตรงกับรายการนี้ไม่ได้แปลว่าขาดแมกนีเซียม จึงไม่ควรใช้เป็นเหตุผลในการซื้อมากินเอง

ข้อควรระวังที่สำคัญที่สุด

ผู้ที่มีโรคไตต้องปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ ไม่มีข้อยกเว้น

เพราะไตเป็นตัวขับแมกนีเซียมออก เมื่อการทำงานของไตลดลง แมกนีเซียมจึงสะสมได้

ภาวะที่มีแมกนีเซียมในเลือดสูงเป็นภาวะที่ต้องดูแลทางการแพทย์

และผลิตภัณฑ์ที่มีแมกนีเซียมไม่ได้มีแค่ในอาหารเสริม แต่ยังพบในยาลดกรดและยาระบายบางชนิด ซึ่งคนมักไม่นับ

อาการเมื่อได้รับมากเกินไปจากผลิตภัณฑ์

ท้องเสีย เป็นอาการที่พบบ่อยที่สุด

คลื่นไส้ ปวดท้อง

ถ้ามีอาการเหล่านี้หลังเริ่มผลิตภัณฑ์ ให้หยุดและปรึกษา

บนฉลากเขียนว่าอะไร

รูปแบบที่พบ ได้แก่ แมกนีเซียมออกไซด์ แมกนีเซียมซิเตรต แมกนีเซียมบิสไกลซิเนต และรูปแบบคีเลตอื่น ๆ

แต่ละรูปแบบให้แมกนีเซียมในสัดส่วนต่างกัน จึงต้องอ่านเปอร์เซ็นต์ในวงเล็บของรูปแบบนั้น

วิธีคำนวณอยู่ที่ [เปอร์เซ็นต์ในวงเล็บบนฉลากหมายถึงอะไร](/article/supplement-label-percent)

เรื่องยา

แมกนีเซียมจับกับยาบางกลุ่มในทางเดินอาหารได้

ผู้ที่ใช้ยาประจำจึงควรถามเภสัชกรว่าควรกินห่างกันหรือไม่ อ่านต่อที่ ยากับสารอาหาร ทำไมถึงมีผลต่อกันได้

แมกนีเซียมกับยา เรื่องที่ต้องถามก่อนเสมอ

แมกนีเซียมเป็นแร่ธาตุที่มีข้อควรระวังเรื่องการใช้ร่วมกับยาหลายกลุ่ม

บางกรณีเป็นเรื่องการดูดซึม ซึ่งเภสัชกรมักแก้ด้วยการให้กินห่างกันหลายชั่วโมง

บางกรณีเป็นเรื่องการขับออก ซึ่งเกี่ยวกับการทำงานของไต

ผู้ที่มีโรคไตเป็นกลุ่มที่ต้องระวังที่สุด เพราะการขับแมกนีเซียมส่วนเกินออกทำได้น้อยลง

ห้ามเริ่มผลิตภัณฑ์ที่มีแมกนีเซียมเองในผู้ที่มีโรคไต ไม่ว่าจะเห็นโฆษณาว่าอะไร

ยาระบายและยาลดกรดก็มีแมกนีเซียม

ข้อนี้คนไม่ค่อยรู้ และเป็นแหล่งที่ทำให้ได้รับซ้ำโดยไม่ตั้งใจ

ยาระบายบางชนิดและยาลดกรดบางชนิดมีแมกนีเซียมเป็นส่วนประกอบ

ถ้าใช้ของเหล่านี้อยู่แล้วมากินผลิตภัณฑ์เสริมแมกนีเซียมเพิ่ม จะเป็นการเพิ่มโดยไม่รู้ตัว

ให้อ่านฉลากยาที่ใช้อยู่ด้วย ไม่ใช่ดูแค่กล่องอาหารเสริม

และถ้าใช้ยาระบายเป็นประจำ ให้ยกเรื่องนี้ขึ้นคุยกับเภสัชกร

แหล่งในอาหารไทยที่หาได้จริง

ผักใบเขียวเข้ม เช่น ผักโขม ตำลึง คะน้า

ถั่วต่าง ๆ และเมล็ดพืช เช่น เมล็ดฟักทอง งา

ธัญพืชไม่ขัดสี เช่น ข้าวกล้อง

กล้วย อะโวคาโด

ปลาและอาหารทะเล

สำหรับคนทั่วไปที่กินอาหารหลากหลาย การได้รับจากอาหารเป็นเรื่องที่เป็นไปได้โดยไม่ต้องพึ่งผลิตภัณฑ์

สำหรับผู้สูงอายุที่กินได้น้อยลงหรือกินอาหารซ้ำ ๆ ให้ยกเรื่องนี้ขึ้นคุยกับแพทย์หรือนักกำหนดอาหาร แทนที่จะซื้อมาเสริมเอง

ข้อความสำคัญท้ายบทความ

บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไปเรื่องโรคและโภชนาการ ไม่ใช่คำวินิจฉัย ไม่ใช่แผนการรักษา และไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะบุคคล

การกำหนดสิ่งที่ผู้ป่วยแต่ละคนควรได้รับ ต้องมาจากแพทย์ผู้รักษาและนักกำหนดอาหารที่เห็นผลตรวจจริงเท่านั้น

ห้ามใช้ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารทดแทนการรักษาที่แพทย์กำหนด และควรแจ้งแพทย์ทุกครั้งว่ากำลังรับประทานอะไรอยู่บ้าง